Wyidealizowany i naturalistyczny obraz polskiej wsi. Omów różne sposoby ukazania wsi na podstawie wybranych utworów
Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Motyw wsi


Wyidealizowany i naturalistyczny obraz polskiej wsi. Omów różne sposoby ukazania wsi na podstawie wybranych utworów

Rolnictwo powstało w wyniku zmiany trybu życia dawnych plemion z koczowniczego na osiadły. Wówczas to powstały pierwsze uprawy, rozpoczęto też hodowlę zwierząt. Z czasem praca na roli stawała się coraz bardziej złożona, wykształciła się także specjalna grupa społeczna – chłopi – zajmująca się rolnictwem. Chociaż nie odgrywali oni wiodącej roli w kraju, ich praca była podstawą rozwoju. Dostrzegli to także literaci, którzy z uwagą przypatrywali się i utrwalali codzienność polskiej wsi. Obraz wsi zakorzeniony w literaturze i kulturze poszczególnych epok, różnił się odmiennością literackiego obrazowania. Wśród wielu różnorodnych przedstawień możemy odnaleźć wyidealizowany – arkadyjski obraz wsi, a także antagonistyczny – naturalistyczny. Naturalizm to dziewiętnastowieczny prąd literacki, który zakładał wierne, wręcz dokumentalne odtworzenie rzeczywistości w dziełach, skupiał się na ukazywaniu problemów społecznych, przede wszystkim najbiedniejszej warstwy – w tym mieszkańców wsi. Idealizm z kolei dąży do ukazania świata lepszego niż jest w rzeczywistości, często wykorzystuje wzniosłe, lecz nierealne ideały. Już z tej krótkiej charakterystyki widać, iż naturalizm i idealizm w odmienny sposób kreują rzeczywistość literacką. W swej prezentacji przedstawię te różnice skupiając się na obrazie polskiej wsi.

Twórcą młodopolskim, który interesował się wsią i życiem na niej, jest Władysław Stanisław Reymont. Za czterotomową powieść „Chłopi” zdobył wielkie uznanie światowej opinii publicznej wyrażone przyznaniem mu w 1924 roku Nagrody Nobla. Utwór ten należy do nurtu naturalistycznego, między innymi ze względu, że Reymont w sposób bezpośredni poznawał obyczajowość chłopską, spędzając połowę swego życia na wsi, na ziemi łódzkiej. Na co dzień stykał się tam z kulturą wiejską. Powieść Reymonta została nazwana epopeją chłopską, ponieważ przedstawia całą panoramę życia mieszkańców wsi, na przykładzie Lipiec. Osada ta wygląda jak typowa polska wioska. Jej centralnym punktem jest kościół, znajduje się tu karczma, młyn, cmentarz kuźnia i kilkadziesiąt chałup. Pisarz przedstawił wewnętrzną strukturę i hierarchię społeczności, odsłonił prawa organizujące życie gromady, opisał także ludowe obyczaje i obrzędy, prezentując kalendarz obyczajowo-obrzędowo-liturgiczny, na który składają się wielkie święta kościelne, ważne uroczystości rodzinne, np. śluby, chrzciny oraz zwyczaje ludowe praktykowane w gromadzie. Pod tym względem „Chłopi” stają się swoistą encyklopedią wiedzy na temat obyczajowości polskiej wsi. Wszystkie przedstawione w powieści tradycje ludowe opisane są w sposób realistyczny, a przy tym barwny i plastyczny.

Bohaterem powieści jest zbiorowość, jednak każda postać jest bardzo wyrazista, indywidualna. We wsi panuje specyficzna hierarchia. Czynnikiem wyznaczającym pozycję danej osoby we wsi jest status majątkowy. Tak więc społeczeństwo dzielimy na: najbogatszych (Boryna), średniozamożnych (Dominikowie), małorolnych (Kłębowie, Kozłowie), komorników (Jagustynka, Agata) oraz parobków (Kuba). Chociaż pozornie wydaje się, że żyją spokojnie i bezpiecznie, tak naprawdę ich egzystencja to ciągła walka z tym, aby nie spaść do grupy biedaków, do których należą m.in. Kozłowie. Najubożsi mieszkańcy wsi mają bardzo ciężkie życie. Nie mając własnej ziemi, aby przeżyć muszą wynajmować się do pracy u innych lub radzić sobie różnymi nie zawsze legalnymi sposobami jak np. Bartek kradnie, a Magda bierze z przytułków sieroty i je wychowuje, za co dostaje pieniądze. Największym upadkiem jest los żebraczy, który najczęściej podejmują starzy i schorowani jak np. Bylica.

Oprócz tej hierarchii jest jeszcze jeden podział społeczności lipieckiej. Najmniejszą społeczną komórką jest rodzina, której „panem i władcą” jest gospodarz. Jednak ta społeczność lipiecka mimo codziennych problemów, takich jak ekonomiczne konflikty wsi z dworem czy ciężka praca, nie jest taka zwyczajna. Reymont heroizuje codzienny trud chłopów, którzy muszą włożyć w uprawę roli i utrzymanie rodziny. Poprzez słownictwo, jakiego autor użył w opisie siania (np. złoty pył, błogosławiony) odczytujemy wyraźną sakralizację pracy człowieka. Wieś jest dla nich wszystkim, całym światem. Tworzy jakby granicę, poza którą mieszkańcy wydostają się rzadko. Są to tylko wyjazdy związane z jarmarkiem czy wizytą w sądzie. Dodajmy, że Lipce są „samowystarczalne”, znajduje się w nich wszystko: kościół, karczma, cmentarz, młyn, wiatrak, dwór i chałupy, ogrody i łąki, a przede wszystkim pola. Jednak najistotniejsze są normy, jakie rządzą tym miejscem.

Społeczność w Lipcach kieruje się naturalistycznymi, biologicznymi namiętnościami, ale także wolą ludu. Wypędzenie Jagny ze wsi jest tu świadectwem woli społeczności, która równa się prawu. Jagna, ulegając biologicznemu popędowi, lamie pewne wyznawane przez społeczność normy i dlatego skazana zostaje na wypędzenie ze wsi. Zachowanie wszystkich bohaterów wypływa z konieczności walki o byt, działania instynktów oraz fatalizmu dziedziczności. W naturalistycznej konwencji pisarz obmalował śmierć Kuby, nie szczędząc przy tym najdrastyczniejszych szczegółów. Chłopi, przeciwstawiając się wielowiekowej tradycji artystycznej nie są sielanką, jest to obraz wsi naturalistyczny, a chłopi ukazani są jako siła aktywna i coraz bardziej świadoma.

Inny realistyczny obraz życia na wsi odnajdziemy w powieści Emilii Orzeszkowej „Nad Niemnem”. Drewniany dwór rodziny Korczyńskich był „niepobielony, niski, ozdobiony wijącymi się po jego ścianach powojami, z wielkim gankiem i długim rzędem okien”. Płoty i budynki gospodarcze przeszły już wiele napraw i wielu jeszcze wymagały. Zniszczone schody prowadziły na piętro. W dworku znajdowały się jadalnia i salon, w którym stał fortepian. Choć meble i obicia były dobrej jakości, pod wpływem czasu ulęgły zniszczeniu. Mimo to gospodarstwo było czyste i dobrze prowadzone. Mieszkańcy dworku dzielą się na postaci pozytywne i negatywne. Do upadku dworku przyczynia się bogata szlachta, jak np. Teofil Różyc – jednocześnie romantyk i dekadent, bez hierarchii wartości, uzależniony do morfiny. W złym świetle przedstawiona jest też Emilia, żona Benedykta - hipochondryczka, kosmopolitka, zwolenniczka francuskiej mody. Także próżny i pusty egoista Zygmunt Korczyński nie dba o dworek. Postaciami pozytywnymi są biedniejsi, ale za to hołdujący pracy i patriotyzmowi przedstawiciele szlachty. Typowymi pozytywistami byli Marta i Benedykt - ludzie zaradni i pracowici, także energiczny i pełen zapału Witold pragnący pomóc chłopom czy Justyna Orzelska - odważna, dumna i znająca swoją wartość.

Sytuację życia dworu autorka skontrastowała z egzystencją zubożałej szlachty żyjącej we wsi, głównie rodziny Bohatyrowiczów. Jej przedstawiciele, wywodzący się z szlachetnego rodu wskutek przemian społecznych utracili swoją pozycję i teraz muszą pracować tak, jak chłopi. Pracują ciężko w polu, są wierni ludowej tradycji, na co dzień ubierają się i zachowują jak typowi mieszkańcy wsi. Znają ciężar poświęcenia dla ziemi, dlatego szanują ją, podobnie jak szanują wartość pracy. Orzeszkowa ukazuje w powieści spór dworu ze wsią, który zaznacza się on między Benedyktem Korczyńskim a Bohatyrowiczami. Podłożem konfliktu są szkody, jakie wyrządziły krowy, należące do Anzelma, na ziemiach Benedykta. Korczyński zakłada sprawę sądową, którą wygrywa i ma zasądzone odszkodowanie, które musi mu wypłacić Bohatyrowicz. Benedykt jest zapamiętały w swym uporze i walce o utrzymanie ziemi rodowej. Po klęsce powstania, przytłoczony problemami życia codziennego, zapomniał o przyjaźni, łączącej jego braci z Bohatyrowiczami. Z kolei Anzelm jest gotów do ugody. Zjawia się w Korczynie, aby poprosić Benedykta, aby odstąpił od zapłacenia odszkodowania. Do pojednania zwaśnionych stron doprowadzają rozmowa Benedykta z Witoldem oraz zaręczyny Justyny z Jankiem Bohatyrowiczem. Korczyński wycofuje się z roszczeń sądowych i zjawia się w domu Anzelma, który przyjmuje sąsiada z należytym szacunkiem.

Aby dobrze odczytać i zrozumieć „Wesele” Stanisława Wyspiańskiego należy przede wszystkim skupić się na powiązaniach autora z młodopolską wsią. W 1900 roku pisarz ożenił się z chłopką Teodorą Teofilą Pytkówną. Jest to wyraźny przejaw zainteresowania się kulturą wiejską. Myślę, że to wydarzenie także było swoistą inspiracją Wyspiańskiego do napisania „Wesela”, ale bezpośredni powód był inny. Dramaturg oparł swe dzieło na autentycznych wydarzeniach, które w 1900 roku odbywały się w bronowickiej chacie, a mianowicie na weselu swojego przyjaciela Lucjana Rydla i Jadwigi Mikołajczykówny, oczywiście chłopki. I znowu zauważamy ten sam schemat inteligent, człowiek z miasta oraz prosta wiejska kobieta.

Polska wieś w utworze Stanisława Wyspiańskiego nie jest ukazana w oczywisty sposób. Pod zachwytem nad tym pięknym miejscem, kryje sięinne przesłanie. „Wesele” jest przede wszystkim przejawem zachwytu folklorem wsi. Dzieło ukazuje piękne obyczaje i tradycje polskiej wsi związane z weselem. Wieś jest miejscem wokół, którego skupiają się marzenia i pragnienia ludzi. Według autora to część ziemi, w której człowiek odnajduje spokój i schronienie. Doskonale obrazuje to następujący cytat dramaturga:
„Niech na całym świecie wojna,
byle polska wieś zaciszna, byle polska wieś spokojna.”
Jednak ten zachwyt arkadia wsi jest tylko pozorny. Tak naprawdę dramat odczytujemy jako wyraźną krytykę chłopomanii i powierzchownego zainteresowania wsią przez inteligencję. To także zdecydowana krytyka warstwy chłopskiej. Polscy chłopi także nie są idealni. Mimo zalet takich jak: prostota, pracowitość, przywiązanie do natury posiadają wady na przykład chciwość czy egoizm. Wyspiański ukazuje nam, że właśnie przez te dwie cechy powstanie z udziałem chłopów nie powiodłoby się. Mimo, że naród polski jest przekonany o swojej sile gubi go brak współpracy i zapatrzenie w siebie. Tak naprawdę „Wesele” pokazuje nam sprawę odzyskania wolności przez Polskę. Naród tylko czeka na dogodny moment, jednak chłopi tym razem zawiedli w tej kwestii społeczeństwo – są zupełnie nieprzygotowani do walki, brak im przywódcy, który poprowadziłby ich do walki. Wyspiański pokazuje, że chłopi i inteligencja przełomu XIX i XX wieku to dwie zupełnie różne wartstwy, które nie potrafią się zrozumieć, a przez to nie potrafią też współdziałać. Dwoisty podział Polaków najlepiej obrazują słowa Lucjana Rydla: „Pamiętaj, że u nas między chłopem a inteligencją jest nie jak u was różnica w stopniu czy w ilości kultury. To dwie kultury odrębne: jedna, u inteligencji, zachodnioeuropejska, druga, u ludu, piastowsko – słowiańska.”

Wyidealizowany na Arkadię obraz wsi polskiej, w której szlachcic-ziemianin wiedzie beztroskie życie odnajdziemy w „Pieśni świętojańskiej o Sobótce” Jana Kochanowskiego. Utwór jest zbiorem pieśni dwunastu panien, które w najkrótszą noc w roku, (z 23 na 24 czerwca) zwaną wigilią św. Jana (także nocą świętojańską), spotykają się wraz z innymi mieszkańcami w Czarnym Lesie. Panny, ubrane odświętnie, każda po kolei i z osobna, zaczynają śpiewać pieśni, które są pochwałą spokojnego, wiejskiego życia oraz walorów miłości małżeńskiej i cudownej mocy poezji. Skupmy się jednak na sielankowości wsi. Opowiada o niej Panna VI. Śpiewa:
„Już mdłe bydło szuka cienia
I ciekącego strumienia,
I pasterze, chodząc za niem,
Budzą lasy swoim graniem.”

Panna VI przedstawia wieś jako krainę, miejsce, w którym niczego nie brakuje. W gorące, upalne dni jest ona schronieniem dla zwierząt i ludzi. Żywe stworzenia szukają w niej spokoju i ochrony przed żarzącym słońcem. Jej elementem jest strumień, wyznaczający drogę pasterzom. Można nazwać go przewodnikiem. Pasterze, wdzięczni za wskazanie kierunku, podążają za strumykiem, umilając sobie drogę graniem, które rozbrzmiewa na cały las. Widzimy tu harmonijność między człowiekiem a środowiskiem. Wieś staje się arkadią, miejscem gdzie wszystko jest idealne, niczego nie brakuje, nie ma sporów czy kłótni a z sielankowego życia wszyscy czerpią korzyści. Ten temat podejmuje także Panna XII, która jednak bardziej wychwala zalety wsi niż je opisuje.
„Wsi spokojna, wsi wesoła,
Który głos twej chwale zdoła?
Kto twe wczasy, kto pożytki
Może wspomnieć za raz wszytki?”

Dwa pierwsze wersy to chyba najbardziej popularny cytat odnoszący się do sielankowości wsi. Dla Panny XII wieś jest obiektem pochwał i uwielbienia. Pytanie retoryczne ma pokazać liczebność zalet wsi i to że trudno je wszystkie wykazać. Idealizuje ją, daje jednak liczne argumenty. Po kolei wylicza wszystkie jej korzyści takie jak dobytek, jaki daje uprawa ziemi, schronienie dla zwierząt wśród natury, dobra płynące z hodowli owiec, ryb i pszczół czy wiejskie zabawy i pieśni. Jest to miejsce gdzie każdy znajdzie dla siebie miejsce i będzie szczęśliwy: pasterz, oracz, gospodarz, gospodyni, dzieci i chłopi. Wszyscy oni żyją w harmonii z naturą. Przedstawiona kraina jest arkadyjska: nie znajdziemy tu kłótni czy sporów, tylko piękną, harmonijną naturę. W podanych cytatach widzimy idealizację i gloryfikację wsi, staje się ona zarówno sferą sacrum jak i mityczną arkadią. Pieśń zgrabnie łączy w sobie te motywy oraz z elementem ludowym, jakim jest tradycja pieśni.

Niewyczerpaną skarbnicą znaczeń i motywów jest najpopularniejsza polska epopeja narodowa - „Pan Tadeusz”. Adam Mickiewicz stworzył swe dzieło na emigracji. Pragnął przenieść się do kraju dzieciństwa i wspomnień z nim związanych. Utwór miał być swoistym utrwaleniem czasów chwały i świetności ojczyzny, szlacheckiej przeszłości i Soplicowa, które stało się symbolem Arkadii - szczęśliwego miejsca i centrum polskości. Motyw Arkadii wywodzi się ze starożytności. Była to w starożytnej Grecji górska, lesista kraj, którą zamieszkiwali głównie pasterze. Panowała tam idealna harmonia, a ludzie żyli w zgodzie z naturą. Tęsknota za ojczyzną sprawiła, że ziemiański dworek położony na Litwie wraz ze swym otoczeniem stał się podobną antycznej - idealną i sentymentalną krainą, która przywołał polski wieszcz. W „Panu Tadeuszu” głównym miejscem jest Soplicowo - „centrum polszczyzny”, które autor opisuje słowami:
„(...) Na pagórku niewielkim, we brzozowym gaju,
Stał dwór szlachecki, z drzewa, lecz podmurowany;
Świeciły się z daleka pobielane ściany,(...)
Dom mieszkalny niewielki, lecz zewsząd chędogi,(...)
I widać (…)
Że w tym domu dostatek mieszka i porządek. (...)”
Dworek szlachecki to ostoja tradycji i polskości, to miejsce staropolskiej gościnności i poszanowania innych z racji wieku i stanu. Soplicowo staje się symbolem patriotyzmu, miejscem, w którym nadal obecna jest żywa ojczyzna i pamięć o niej. Jednak arkadyjski nie jest tylko sam dwór. Również jego otoczenie – lasy pełne grzybów i zwierzyny, stawy, nawet ogródek i sad tworzą niepowtarzalną atmosferę tego miejsca. Na klimat wpływ mają również ludzie, którzy kierują się starymi obyczajami i sprawiedliwością.

Wiersz jakim operował Mickiewicz w swej epopei to trzynastozgłoskowiec, urzekający swoją prostota i lekkością. Często również wkrada się do poematu tok gawędy, zwłaszcza w wypowiedziach Wojskiego, ale nie tylko. Również sam narrator główny przyjmuje często taką konwencję. Język podmiotu mówiącego zmienia się w zależności od tego, o czym opowiada. Kiedy pojawiają się opisy przyrody często towarzyszą im liryczne środki wyrazu, takie jak metafory, wśród którym najczęstsze są animizacje i personifikacje. W każdym wypadku sposób wypowiadania się współgra z podejmowanym właśnie tematem.

Jak widać na przykładzie przytoczonych utworów w literaturze możemy spotkać różne oblicza wsi, czasem są zupełnie przeciwstawne. Poszczególni twórcy w różny sposób kreowali życie wiejskie – raz, wiernie odtwarzając jego specyfikę – biedę, codzienny wysiłek, nierówności społeczne, ale i bogate zwyczaje oraz obyczaje, innym razem, widząc tylko pogodne strony chłopskiej egzystencji. Dzięki tak odmiennym przedstawieniom w literaturze odnaleźć możemy wszechstronny i wieloaspektowy obraz polskiej wsi. To, iż był on ważnym motywem przez wiele stuleci świadczy o jego uniwersalizmie. Pomijając sposób patrzenia na wieś – czy to idealistyczny, czy naturalistyczny – możemy znaleźć pewne elementy wspólne. Wszystkimi twórcami kierowała fascynacja folklorem oraz kulturą wsi, a także świadomość, iż są one nieodłącznym i ważnym składnikiem polskiego dziedzictwa i tożsamości narodowej.

strona:    1    2    3    4    5    6  





Motyw wsi. Przedstaw różne jego ujęcia na przykładzie wybranych utworów

Ocena:
20/20
Teza: Literatura dostarcza nam wiele obrazów wsi - od renesansowych sielanek, po młodopolski realizm. Możemy jednak łatwo wychwycić różnice i podobieństwa poszczególnych wizji wsi

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja dojrzała, przemyślana konstrukcja, poprawny język, bogata bibliografia.

Różnorodność obrazów wsi i sposobów jej przedstawiania w literaturze polskiej i światowej

Ocena:
20/20
Teza: Literackie wizje wsi ścierają się ze sobą. Jaki jest jej prawdziwy obraz?

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo dobra. Temat potraktowany przekrojowo. Ewolucja obrazowania wsi celnie ukazana przez kolejne argumenty.

Porównaj literacką i malarską wizję wsi zaprezentowaną w „Chłopach” W. Reymonta i obrazach J. Chełmońskiego

Ocena:
20/20
Teza: Powieść Reymonta i obrazy Chełmońskiego we wnikliwy sposób przedstawiają obraz młodopolskiej wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwie porównuje oba obrazy wsi. Poprawna bibliografia i plan pracy. Dobry język wypowiedzi.

Na podstawie wybranych utworów przedstaw obraz wsi od renesansu do Młodej Polski

Ocena:
20/20
Teza:

Ocena opisowa nauczyciela: Przejrzysta prezentacja napisana sprawnym językiem. Poprawna konstrukcja i logiczny podział pracy.

Chłop, jego życie i praca. Zaprezentuj na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
20/20
Teza: Najważniejszą rzeczą dla każdego mieszkańca wsi jest ziemia, z którą nieodłącznie związana jest praca.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wyczerpująco realizuje temat. Poprawna bibliografia i ramowy plan pracy.

Sposób prezentacji wsi i chłopów w dziełach twórców Młodej Polski. Omów zagadnienie na podstawie analizy wybranych utworów z literatury i malarstwa

Ocena:
20/20
Teza: Zarówno poeci, pisarze, jak i malarze Młodej Polski w swych dziełach utrwalali różne oblicza wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo dobrze skonstruowana, wizje malarskie i literackie przeplatają się. Ciekawy i bogaty opis młodopolskiej wsi.

Wyidealizowany i naturalistyczny obraz polskiej wsi. Omów różne sposoby ukazania wsi na podstawie wybranych utworów

Ocena:
20/20
Teza: Naturalizm i idealizm odmienne sposoby literackiego kreowania obrazu wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, bogata w treści.

Zbadaj sposób przedstawienia i funkcjonowania motywu wsi i jej mieszkańców, odwołując się do wybranych przykładów literatury polskiej XIX i XX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Wiek XIX i XX skoncentrował się głównie na problemach trawiących polskich mieszkańców wsi, nie uniknął również bezkrytycznej fascynacji wiejskim życiem i kulturą.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni zgodna z tematem. Przejrzyste przykłady i argumenty, poprawne wnioski.

Wieś jako temat literacki w twórczości pisarzy Młodej Polski i dwudziestolecia międzywojennego. Przedstaw problem, odwołując się do wybranych utworów

Ocena:
20/20
Teza: Niedola i zacofanie cywilizacyjne wsi jako główne tematy utworów Młodej Polski i dwudziestolecia międzywojennego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w szczegółowy sposób opisuje polską wieś. Spójne ujęcie tematu, zgodne z tezą.

Impresjonistyczne i realistyczne obrazy wsi na podstawie literatury i malarstwa

Ocena:
20/20
Teza: Impresjonizm i realizm znacznie różnią się, ze względu na używanie różnych środków artystycznej ekspresji.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni wyczerpuje temat. Ukazuje bogate przykłady, przede wszystkim literackie.

Różne ujęcia obrazu wsi polskiej w literaturze wybranych epok. Omów zagadnienie, dobierając odpowiednie przykłady

Ocena:
20/20
Teza: Dwa główne kierunki w ukazywaniu wsi: wieś jako Arkadia i miejsce idealne oraz wieś realna, z opisem prawdziwego życia chłopa.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni poprawna. Rozbudowana argumentacja.

Chłopi i życie wiejskie w twórczości S. Wyspiańskiego, W. Reymonta i S. Żeromskiego

Ocena:
20/20
Teza: Poszczególne literackie obrazy polskiej wsi wiele różni, ale dzięki temu uzyskujemy szeroką panoramę chłopskiej egzystencji.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni realizuje temat.

Wieś polska w ujęciu J. Kasprowicza, S. Wyspiańskiego, W. S. Reymonta. Omów temat na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Różnorodne kreacje wiejskiego życia na polskiej wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana. W pełni ukazuje obrazy wsi i chłopów zaznaczone w temacie. Bogata bibliografia.

Wieś spokojna i wesoła czy ponura i przerażająca? Zaprezentuj różne spojrzenia na przestrzeń i społeczność wsi w dziełach literackich różnych epok.

Ocena:
20/20
Teza: Wieś polską opisuje się albo jako sielankową krainę, albo jako ponurą i smutną. Tymczasem wieś polska nie jest ani tak, ani taka – jest różnorodna i ciekawa.

Ocena opisowa nauczyciela: Bardzo przejrzysta prezentacja, oparta głównie na utworach poetyckich. Treść dokładnie odpowiada tezie.

Literacki portret chłopa. Ukaż różnorodne obrazy chłopa i wsi w oparciu o wybrane przykłady z polskiej literatury

Ocena:
19/20
Teza: Każdy z obrazów polskiej wsi prezentuje inną stronę wiejskiego życia.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Autor swobodnie porusza się po literaturze zarówno staropolskiej, jak i współczesnej.

Obraz wsi w literaturze wybranej epoki literackiej

Ocena:
19/20
Teza: Literatura młodopolska dostarcza nam wielu realistycznych obrazów wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dobra. Poprawny styl wypowiedzi, barwny język, konstrukcja prezentacji przemyślana. Obszerna treść.

Wieś jako temat literatury i sztuki. Zaprezentuj różne obrazy wsi na podstawie wybranych utworów literackich i dzieł malarskich

Ocena:
19/20
Teza: Dwa obrazy wsi w literaturze polskiego renesansu i działach sztuki późniejszych epok.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo dobra. Bogate słownictwo, dogłębna analiza. Dobór materiałów wskazuje na głęboką analizę literatury.

Nurt wiejski w literaturze okresu realizmu i naturalizmu. Analizując celowo wybrane utwory literatury polskiej omów stylistykę i funkcję tego nurtu.

Ocena:
19/20
Teza: Artyści pragnąc zwrócić uwagę na los chłopów, wykorzystali panujące w literaturze kierunki: naturalizm i realizm.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwie analizuje temat. Poprawny język i styl wypowiedzi. Dobry konspekt prezentacji.

Analizując wybrane utwory literatury romantyzmu i Młodej Polski, omów inspirującą rolę kultury ludowej dla pisarzy tych epok.

Ocena:
19/20
Teza: Kultura ludowa była inspiracją dla pisarzy romantyzmu i Młodej Polski.

Ocena opisowa nauczyciela: Szczegółowa i rozbudowana praca. Ciekawe przykłady, logiczny wywód.

Ludowość i ludomania. Omów różne sposoby nawiązywania do folkloru i życia ludu w twórczości literackiej

Ocena:
19/20
Teza: W twórczości literackiej możemy odnaleźć wiele utworów, których tematyka skupia się na wsi, na życiu, tradycjach i obyczajach jej mieszkańców.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca konkretna, napisana poprawnym stylem.

Obraz wsi w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł

Ocena:
19/20
Teza: Wieś – kolebka kultury, oaza spokoju, miejsce kojarzące się z biedą, ubóstwem, ale także z tradycją, obyczajami.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zwięzła, w pełni realizuje temat. Na uwagę zasługuje spójność wypowiedzi.

Na podstawie wybranych utworów literatury staropolskiej, zrekonstruuj różnorodne obrazy wsi i jej mieszkańców

Ocena:
19/20
Teza: Motyw wsi funkcjonuje w literaturze polskiej od jej początku jednak dość szczegółowo występuje dopiero od okresu renesansu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, odnosi się głównie do renesansowych sielanek. Przedstawia zarówno sielskie obrazy wsi, jak i realistyczne.

Społeczność wiejska utrwalona w literaturze polskiej. Omów na trzech wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Charakterystyka społeczności wiejskiej na przykładzie trzech wybranych utworów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przedstawia bogatą panoramę polskiej wsi w utworach Młodej Polski.

Wieś w literaturze i sztuce. Omów na podstawie utworów i dzieł malarskich różnych epok

Ocena:
18/20
Teza: Wieś nie zawsze nadążała za postępem cywilizacyjnym. XIX i XX wiek, to okres ogromnych przemian na wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja dobra. Autorka skupia się na bardzo barwnych obrazach polskiej wsi. Na uwagę zasługuje bogata bibliografia.

Porównaj różne wizje wsi, analizując wybrane przykłady literackie

Ocena:
18/20
Teza: Pomimo upływu lat możemy odnaleźć wiele elementów wspólnych w obrazowaniu wsi przez twórców literatury.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ma formę mocno rozbudowanego konspektu. Doskonała na powtórki. Argumenty przemyślane, odważne wnioski.

Różnorodne sposoby prezentacji wsi i chłopów w dziełach kultury wybranej epoki

Ocena:
18/20
Teza: Twórcy Młodej Polski nie oparli się zjawiskom chłopomanii, ich wizje wsi nie zawsze odpowiadały prawdzie.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Konstrukcja prezentacji prawidłowa. Na uwagę zasługują cytaty i ciekawe wnioski. Język wypowiedzi wymaga "wygładzenia".

Obraz wsi polskiej ukazany w literaturze i malarstwie różnych epok

Ocena:
17/20
Teza: Od sielanki do realizmu. Różne obrazy wsi ukazane w dziełach kultury różnych epok.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przeciętna. Język wypowiedzi wymaga dopracowania. Na uwagę zasługuje dobór cytatów.