Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Autorzy i ich twórczość


Kobiecość jako temat liryki. Przedstaw zagadnienie, odwołując się do utworów poetek XIX i XX wieku

Temat kobiecości z impetem wkroczył zarówno do liryki jak i prozy za sprawą ruchów emancypacyjnych, jakie pojawiły się na przełomie XIX i XX wieku, oraz nowej świadomości płci, która zrodziła się wraz z modernizmem. Wtedy to zaczęto dostrzegać
i rozważać odrębność płciową. Kobiecość dotąd funkcjonująca jako pewien stereotypowy zestaw cech, dzięki literatkom, zaczęła zmieniać swój wizerunek, to one zaczęły dostrzegać opresyjny charakter kultury i próbowały mówić własnym głosem. Wyemancypowały się nie tylko kobiety pod względem obyczajowym, społecznym, również literatura wyemancypowała się spod patriarchalnej dominacji. Obecnie popularność studiów feministycznych czy genderowych sprawia, że literaturoznawcy poszukują specyficznych cech kobiecej poezji
i prozy, próbując ją różnorako zdefiniować. W niniejszej pracy skupię się na tym w jaki sposób pojawiają się w wierszach nawiązania do doświadczeń typowych dla kobiet.

Rewindykacyjne odczytania tekstów pisanych przez kobiety, sięgają romantyzmu. Badaczki literatury już w lirykach znanej z bogatej twórczości literackiej dla dzieci – Marii Konopnickiej, odnajdują bardzo wyraźne ślady kobiecych doświadczeń, kobiecych lęków
i pragnień, czy wątki emancypacyjne. Jako przykład niech posłuży wiersz zatytułowany „Kubek”. Wiersz ten jest przesycony wątkami autobiograficznymi, bowiem, odnajdujemy
w nim echa osobistych doświadczeń poetki, jej rozwód z mężem i odejście od niego wraz
z szóstką dzieci. Tematem utworu jest doświadczenie rozczarowania miłosnego, małżeńskiego. Oto dwoje ludzi, którzy przed laty się pokochali i stworzyli związek, rozeszło się. Symbolem tego rozbitego związku jest tytułowy kubek, początkowo jednoczący kochanków, będący naczyniem, w którym mieściły się zarówno radości, jak i smutki życia codziennego, następnie rozbity przez jakąś „łzę”, która zmąciła ich szczęśliwe życie. Doświadczenie małżeństwa w tym wierszu jest przedstawione za pomocą symbolu. Porównanie związku do picia z jednego naczynia nie jest zresztą niczym dziwnym. Rytuał picia z jednego kielicha podczas zaślubin występuje w różnych kulturach i tradycjach. Miał miejsce w starożytnej Grecji i Rzymie, występuje w kulturze żydowskiej, a także w tradycji polskiej. Porównanie związku do picia z jednego naczynia nie jest zresztą niczym dziwnym. Rytuał picia z jednego kielicha podczas zaślubin występuje w różnych kulturach i tradycjach. Miał miejsce w starożytnej Grecji i Rzymie, występuje w kulturze żydowskiej, a także
w tradycji polskiej. Małżeństwo ma zatem również dla podmiotu mówiącego w wierszu wymiar sakralny. Tym bardziej dramatyczne staje się rozłączenie kochanków, które niestety musiało nastąpić. Jest ono bardzo bolesne i jego skutki, podmiot liryczny odczuwa przez całe życie. A najboleśniejszym z nich jest samotność. Autorka zdaje sobie sprawę, że dla kobiety najważniejsze jest poczucie bezpieczeństwa, jakie zapewnia udany, szczęśliwy związek małżeński, tymi słowami wyraża nastój zadumy i melancholii:
Dziś, kiedy w skwary znojnych susz
Samotne kroki niosę,
Gwiazdy mi jasne z złotych kruż
Podają srebrną rosę.
Lecz wiem, że w żadnej z gwiezdnych czasz
Nie znajdzie się ochłoda,
Jaką miał prosty kubek nasz,
Gdzie były łzy i woda.
I choć autorka tego wiersza odniosła po odejściu od męża wiele sukcesów zawodowych, literackich, to ta rana, jaką spowodował rozwód, nie została zaleczona.

Kolejna z poetek, która w swej twórczość wyraźnie posługiwała się językiem kobiety - Maria Pawlikowska - Jasnorzewska w polskiej poezji jako pierwsza spośród kobiet wtargnęła na niwę liryki miłosnej. Lata dwudziestolecia międzywojennego, w których tworzyła, zapewniły sprzyjający klimat obyczajowy dla ilustracji psychologii kobiety. Główny temat wierszy Pawlikowskiej stanowią przeżycia miłosne, co było obyczajową prowokacją.
W lapidarnym, ale bardzo treściwym wierszu „Miłość”, poetka ukazuje siłę uczucia, jakim kobieta może darzyć mężczyznę i jak to uczucie jest ważne w jej życiu, miniatura ta oddaje siłę uczucia w sposób sugestywny i bardzo zwięzły. Ukochany mężczyzna zostaje tu porównany do powietrza, które jest niezbędne dla życia. Pointa jest zaskakująca i bardzo dyskretna, podmiot liryczny po wypowiedzeniu żalu z powodu długiego niewidzenia się kochanków, wyznaje: „lecz widać można żyć bez powietrza”. Poetka nie epatuje egzaltacją, wzniosłością, dramatyzacją uczuć i stanów duchowych. Za pomocą sugestii oddaje nastrój zadumy i melancholii, w jaki wprawia zakochaną kobietę, rozłąka, samotność, bardzo bolesne dla niej odczucia.
Równie sugestywny i dyskretny jest kolejny, bardzo lapidarny wiersz Jasnorzewskiej pt. „La prcieuse”. Podmiotem lirycznym a zarazem obserwatorką opisywanej rzeczywistości jest sama autorka, bohaterką liryczną i adresatem wypowiedzi poetyckiej zaś – przywołana w tytule „la prcieuse”. Słowo to w języku francuskim oznacza przesadnie wykwintną paniusię, damulkę. Przy założeniu tożsamości autorki i podmiotu lirycznego
(co w przypadku wielu jej liryków jest zasadne) wiersz ten można uznać za wystylizowany, ironiczny wizerunek samej poetki, która widzi siebie jako nadmiernie delikatną paniusię, typową reprezentantkę wyższych sfer. W innym wypadku utwór będzie po prostu zwrotem do innej kobiety, statusem społecznym równej podmiotowi lirycznemu. Tym, co będzie je od siebie różniło, będzie świadomość spraw ostatecznych. Chiński piesek, parasol i róża to typowe atrybuty „wtulonej w futro” wielkiej damy, dla której przejście przez kałużę, a co za tym idzie – ryzyko zamoczenia szykownych pantofelków urasta do rangi wielkiego problemu. Taka pełna skupienia na sobie postawa była charakterystyczna dla wielu kobiet z wyższych sfer. Sportretowana w utworze wykwintnisia jest więc typową przedstawicielką „high life’u”. Skoncentrowana na własnym wyglądzie, niesamodzielna, niezdolna do podjęcia prostej decyzji, zdana tylko na siebie okazuje się bezradna wobec rzeczywistości. Właśnie
ta nieumiejętność radzenia sobie w życiu jest przedmiotem egzystencjalnej refleksji podmiotu mówiącego. Okazuje się bowiem, że nawet największa elegantka będzie kiedyś musiała pomyśleć o sprawach ostatecznych. Trudno sobie jednak wyobrazić, że tak delikatna, wręcz słaba istota, skrajnie skupiona na doczesności (podążanie za modą jest tutaj wyrazem podporządkowania się czasowi), jest zdolna do refleksji nad nieskończonością, pod pojęciem której kryją się przemijanie, śmierć i wieczność. Przejście przez kałużę jest tu figurą innego przejścia – z teraźniejszości do wieczności właśnie. Prędzej czy później stanie się ono udziałem każdego człowieka, jednak nie wszyscy mają tego świadomość. Tytułowa
la prcieuse jest jedną z osób, które zupełnie nie zdają sobie sprawy z tego faktu,
co u podmiotu lirycznego budzi nie tylko przesycone politowaniem rozbawienie,
ale i niepokój. Staje się niniejszy wiersz smutnym rozrachunkiem ze sposobem wychowywania kobiet, w którym kładziono nacisk na ich rozwój fizyczny, dobrą prezencję,
a nie na rozwój duchowy. Pawlikowska-Jasnorzewska jest krytycznie nastawiona do takiego modelu wychowania i takiego wzoru kobiecości, dopomina się o zmianę takiego stanu rzeczy. Gdyż taka kobiecość, jaką prezentuje bohaterka wiersza, jest kulawa, niepełna i niepokojąca.

W kręgu miłosnych doświadczeń kobiety sytuuje się kolejny utwór autorstwa Haliny Poświatowskiej zatytułowany „Jestem Julią”. Poetka opowiedziała w nim bez zbytniej egzaltacji czy użalania się historię niekochanej dziewczyny. W zaledwie kilku słowach oddała siłę jej uczucia, żal, jaki czuła po odtrąceniu, gorycz porażki i nadzieję na nową miłość. Wiersz ma bardzo uniwersalny charakter, gdyż dotyka problemu bliskiego każdej kobiecie, mianowicie odtrąconej miłości, miłości, która trwała zbyt krótko i pozostawiła po sobie gorzki smak rozczarowania. W każdej epoce, pod każdą szerokością geograficzną znajduje się jakaś „Julia”, porzucona przez kochanka i rozczarowana, która cierpi podobnie jak inne kobiety, które doświadczyły takich zdarzeń. Doświadczeniem bohaterki wiersza jest związana z odtrąceniem samotność, smutek, żal, oczekiwanie na zmianę losu. Wiersz przekonuje nas
o tym jak ważna w życiu kobiety jest miłość, ale ta odwzajemniona, oraz o tym, że kobieta zawsze będzie czekała i żywiła nadzieję na odmianę jej losu.

Przenikaniu tematyki kobiecości do liryki nie oparła się również poezja naszej Noblistki Wisławy Szymborskiej, jej „Portret kobiecy” jest tego najciekawszym przykładem. Utwór ten stanowi bowiem swego rodzaju studium kobiecej natury. Treść wiersza jest zgodna z jego tytułem. Szymborska ukazuje nam w nim lakoniczny z pozoru, jednak w rzeczywistości bardzo głęboki wizerunek własnej płci, a również kobiecości jako takiej, w samej swojej istocie. Szymborska podkreśla niejednoznaczność tego, co kobiece, sprzeczność, którą zauważyć można w portrecie kobiety. Uderzająca w utworze jest obecność bardzo wielu zderzeń określeń oksymoronicznych. Już samo to określa pewną znaną cechę kobiecej natury: zmienność i wielość sprzeczności. Ale jest też w „Portrecie kobiecym” aluzja do męskiego fantazmatu kobiecości, pojawiające się sprzeczne obrazy i cechy kobiety
w kolejnych wersach, są tego dowodem, gdyż cały wiersz brzmi jak charakterystyka kobiety typowej. A zatem kobieta ma być zarówno naiwna jak i roztropna, słaba, ale dosyć silna by dźwigać codzienne znoje i problemy, ma czytać Jaspersa i pisma kobiece. Jednym słowem ma być do wyboru, jak określa ją poeta już w pierwszym wersie utworu. Nie sposób oprzeć się wrażeniu, że kobiecość dla Szymborskiej jest pewnym konstruktem, zbiorem cech, które mogą się pojawić w rozmaitych kompilacjach.

Ten przegląd liryki o tematyce kobiecości pragnę zakończyć omówieniem jeszcze jednego, najbardziej feministycznego w swej wymowie utworu Anny Świrszczyńskiej
pt. „Odwaga”. Podmiot liryczny przemawia tu tonem buńczucznym, wręcz zuchwałym, odważnie sprzeciwiając się narzuconym przez męski punkt widzenia rolom i uczuciom, właściwym dla kobiet. Kobieta mówiąca w tym wierszu czuje się jak niewolnica, której ktoś, w tym przypadku nadawczyni wyraźnie wskazuje na mężczyzn, narzucili określone zachowania, prawa i obowiązki, zakazy i nakazy. Poetka sprzeciwia się męskiej dominacji. Głosi otwarcie, że nie będzie niewolnicą żadnej miłości, nikomu nie pozwoli odebrać sobie prawa do rozwoju. Wyraźnie sprzeciwia się traktowaniu kobiety tylko jako matki, domaga się, by dać jej prawo do bycia pełnoprawnym człowiekiem. Niestety doskonale zdaje sobie sprawę z tego, jak bardzo jest to trudne, bo w każdej kulturze od wieków, kobieta była traktowana jako istota niższa od mężczyzny. Ten utrwalany przez wieki porządek odcisnął swoje piętno na osobowości podmiotu lirycznego, gdyż mimo swej buntowniczej postawy, wciąż ma poczucie, że nie ma do niej prawa. W ostatnich wersach podmiot liryczny przyznaje się do tych rozterek:
Przeciw mnie
jest moje własne serce.
Tresowane przez tysiąclecia
w okrutnej cnocie ofiary.

Kobiecość jako temat liryki była rozmaicie eksponowana. Analizowane utwory świadczą o tym, że kobiety o swoich doświadczeniach musiały się uczyć mówić. Wiersze Konopnickiej brzmią jeszcze bardzo nieśmiało w porównaniu z poezją Świrszczyńskiej czy Szymborskiej. Istotne jest również to, że dominującym w tym zestawieniu doświadczeniem,
o którym mówią kobiety w swych utworach poetyckich jest miłość między kobietą
a mężczyzną. Nie sposób zatem uniknąć wrażenia, że w większości piszące poetki definiowały kobiecość tylko w odniesieniu do mężczyzny, tak jakby pełnia kobiecości realizowała się tylko w związku miłosnym. Prowadzić to może do smutnego, feministycznego wniosku, potwierdzającego tezę o meskocentrycznym charakterze kultury, że nie znajdziemy w liryce kobiet czystej, esencjonalnej kobiecości.

strona:    1    2    3    4    5  





Biografia artysty a jego dzieła. Wykaż i zilustruj wpływy osobistych przeżyć na twórczość wybranego pisarza

Ocena:
20/20
Teza: Osobiste przeżycia Vladimira Nabokova wywarły wpływ na jego twórczość.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwie analizuje temat na podstawie bogatej literatury wybranego twórcy. Poprawny język i styl wypowiedzi.

Fenomen Witkacego. Przedstaw na wybranych przykładach tekstów literackich i artystycznych twórcy

Ocena:
20/20
Teza: Fenomen twórczości Witkacego polega na jego niepowtarzalności, która wynika z kontrowersyjnej osobowości artysty.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oryginalna, przejrzysta i przemyślana. Poprawny język.

Kreacja przestrzeni i czasu w twórczości wybranego autora z XX wieku. Przedstaw na przykładach literackich

Ocena:
20/20
Teza: Kreacja przestrzeni i czasu w twórczości Brunona Schulza jest wielowarstwowa.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca złożona i ambitna. Poszczególne uwagi realizują w pełni temat.

Przedstaw sylwetkę i twórczość wybranego artysty, którego określić możesz mianem człowieka renesansu

Ocena:
20/20
Teza: Stanisław Wyspiański twórcą, którego charakteryzowała szczególna wyobraźnia.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, w pełni ukazuje dorobek artysty. Dobra konstrukcja i język wypowiedzi.

Wpływ życia na twórczość wybranego autora. Omów, analizując poszczególne dzieła

Ocena:
20/20
Teza: Stanisław Wyspiański jako artysta wszechstronnie uzdolniony, przeciwstawiający swój talent zbliżającej się śmierci.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwa. Kolejne argumenty przedstawione logicznie. Poprawny język, ciekawa i barwna prezentacja pps.

Każda epoka ma swą Odę do młodości. Przedstaw i omów utwory programowe różnych epok

Ocena:
20/20
Teza: Utwory programowe i ich rola w historii literatury.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ambitna i przemyślana. Na uwagę zasługują własne głębokie refleksje.

Prostota poezji - jej siła. Poezja ks. Jana Twardowskiego

Ocena:
20/20
Teza: Siła poezji ks. Jana Twardowskiego leży w prostocie i mówieniu prostym językiem o rzeczach egzystencjalnych, ważnych, ale też i zwyczajnych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni wyczerpuje temat. Opisuje sposób patrzenia na świat Jana od biedronki.

Poeci w obronie wartości. Przedstaw utwory poetyckie różnych twórców. Wskaż rolę jaką przypisują poezji

Ocena:
20/20
Teza: Rola jaką przypisywali poeci swej twórczości i w obronie jakich wartości stawali.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w szeroki sposób realizuje temat. Pokazuje poetów z róznych epok i ich podejście do twórczości.

Motto w utworze literackim. Przedstaw jego funkcjonowanie analizując wybrane przykłady

Ocena:
20/20
Teza: Motto może stanowić klucz do interpretacji dzieła, nigdy nie jest przypadkowe.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja realizuje założenia tematu. Poprawna bibliografia i ramowy plan prezentacji.

Symbolika i baśniowość w poezji Bolesława Leśmiana.

Ocena:
20/20
Teza: Symbolika i baśniowość w poezji Bolesława Leśmiana służy w celu przedstawienia swych poglądów filozoficznych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zawiera kopię sprawdzonej bibliografii i planu ramowego.

To się dzisiaj czyta – modne książki, modni pisarze. Omów przyczyny popularności niektórych tytułów i autorów, odwołując się do dwóch, trzech twórców.

Ocena:
20/20
Teza: Głównym czynnikiem popularności książek i autorów, obok dobrego pisarstwa, jest pomoc mediów w promocji dzieła.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oryginalna, lektury trafnie dobrane. Poprawna argumentacja.

Symbolika i baśniowość w poezji Bolesława Leśmiana. Omów problem, odwołując się do utworów.

Ocena:
20/20
Teza: Symbolika i baśniowość w poezji Bolesława Leśmiana na każdym kroku odkrywa się coś niebywale fascynującego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca świetnie analizuje poezję Leśmiana i jej baśniowość oraz symbole zastosowane przez poetę.

Przeżycia wojenne w poezji K. K. Baczyńskiego i T. Różewicza. Porównaj postawy twórców, analizując wybrane teksty literackie.

Ocena:
20/20
Teza: Wpływ wojny na twórczość literacką – różne sposoby ukazywania trudnych przeżyć wojennych.

Ocena opisowa nauczyciela: Bardzo wyczerpująca, analityczna praca. Głębokie i trafne przemyślenia.

Uniwersalne i ponadczasowe wartości dzieł Szekspira. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Utwory Szekspira, w których zawarł istotne prawdy o człowieku oraz niezmienne wartości, są ponadczasowe.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje bogactwo tematów poruszanych przez angielskiego dramaturga.

Na podstawie utworów Juliana Tuwima przedstaw stanowisko poety wobec wydarzeń politycznych i społecznych w dwudziestoleciu międzywojennym w Polsce

Ocena:
20/20
Teza: Krytycyzm Juliana Tuwima wobec rzeczywistości wynikał z wrażliwości i inteligencji poety, a nie z poglądów politycznych.

Ocena opisowa nauczyciela: Oryginalna, wymagająca samodzielnego myślenia praca. Postawiona teza została w pełni dowiedziona.

Zasłużeni polscy artyści na monetach okolicznościowych o nominale 2zł. Omów temat na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Portret artysty na monecie jest wyrazem uznania dla jego twórczości, a nie wynikiem poziomu jego popularności czy rozpoznawalności

Ocena opisowa nauczyciela: Oryginalna i ciekawa prezentacja.

Dokonaj analizy i interpretacji tekstów wybranego artysty współczesnej sceny muzycznej.

Ocena:
20/20
Teza: Analiza i interpretacja tekstów Katarzyny Nosowskiej, jako przedstawicielki współczesnej sceny muzycznej.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja bardzo szczegółowo i dojrzale analizuje wybrane utwory wokalistki i autorki.

Joseph Conrad o honorze. Omów motyw honoru, analizując celowo dobrane lektury pisarza.

Ocena:
20/20
Teza: Twórczość Conrada w całości poświęcona jest problematyce moralnej, honor pisarz stawia na pierwszym planie.

Ocena opisowa nauczyciela: Świetna i przemyślana praca analizująca prozę Conrada w świetle znaczenia wartości honoru.

Poetyckie zabawy językiem w XX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Charakter liryki XX wieku jako odzwierciedlenie przemian zachodzących w świecie. Liryka XX wieku jako liryka „treści i formy”.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja bogata w przykłady literackie, ciekawa analiza.

Różnorodne funkcje tekstu w polskiej muzyce młodzieżowej. Przedstaw temat, przywołując przykłady z różnych gatunków muzycznych

Ocena:
20/20
Teza: Omówienie różnorodnych funkcji tekstów w polskiej muzyce młodzieżowej.

Ocena opisowa nauczyciela: Ciekawa i wnikliwa prezentacja oparta na utworach kilku współczesnych twórców muzycznych.

Kobiecość jako temat liryki. Przedstaw zagadnienie, odwołując się do utworów poetek XIX i XX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Dzięki piszącym kobietom dokonała się zmiana w sposobie postrzegania kobiety.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja bogata w literackie przykłady. Przejrzysta kompozycja i wnioski potwierdzające tezę.

Skandaliści, obrazoburcy, poeci przeklęci. Przedstaw sylwetki i twórczość wybranych artystów

Ocena:
19/20
Teza: Polscy poeci przeklęci to grupa twórców, których styl bycia stał się udziałem licznych skandali obyczajowych, ich dorobek literacki spotkał się z odrzuceniem ich współczesnych, po śmierci autorów, stając się przedmiotem kultu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w sylwetki autorów, dobrze dobrana bibliografia, poprawny język.

Scharakteryzuj twórczość Cypriana Kamila Norwida w odniesieniu do głównych prądów epoki

Ocena:
19/20
Teza: Cyprian Kamil Norwid to najmłodszy z wielkich poetów romantycznych, którego nie można jednoznacznie scharakteryzować i zamknąć w określonym kierunku literackim.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dojrzała, szczegółowo analizująca twórczość najmłodszego wieszcza. Poprawny styl wypowiedzi i język.

Outsiderzy i nonkonformiści jako twórcy literatury. Przedstaw na przykładzie wybranego artysty i jego dzieł

Ocena:
19/20
Teza: Julio Cortazar był konsekwentny w prezentowaniu obu podstaw: outsidera i nonkonformisty, co w wyraźny sposób uwidacznia się w jego biografii.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przypomina sylwetkę i twórczość wybitnego pisarza - Cortazara. Poprawne argumenty i treść.

Legendarni - tragiczni i ich twórczość. Przedstaw, odwołując się do wybranych utworów poetów przeklętych

Ocena:
19/20
Teza: Odwołując się do życia i twórczości Bursy, Stachury oraz Wojaczka, wskazać można „typowe” cechy poetów przeklętych.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawnie skonstruowana, szeroka literatura przedmiotu, jasna i przejrzysta konstrukcja.

Reporter i jego dzieło. Przedstaw sylwetkę i twórczość jednego z uznanych polskich reportażystów

Ocena:
19/20
Teza: Reportaż Ryszarda Kapuścińskiego w zestawieniu z klasycznym reportażem jest nowatorski i unikalny.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oryginalna i ciekawa. Sylwetka reportera została w pełni zarysowana. Poprawny język i styl wypowiedzi.

Przedstaw sylwetkę i utwory jednego ze znanych ci kaskaderów literatury

Ocena:
19/20
Teza: Kaskaderstwo Andrzeja Bursy jako nadawanie życiu nowego sensu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dojrzała, szczegółowa i konkretna. Dobry styl wypowiedzi.

Fikcja i realizm w twórczości J.R.R. Tolkiena. Przeanalizuj na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Twórczość J.R.R. Tolkiena jako arcydzieło wyobraźni, skarbnica fikcyjnych obrazów i ostoja prawdziwych wartości.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca nietuzinkowa. Dobrze ukazane przykłady z twórczości. Bogata literatura przedmiotu.

Inspiracje i nawiązania w polskim teatrze XX wieku do dzieł wcześniejszych. Przedstaw odwołując się do twórczości wybranego dramaturga

Ocena:
19/20
Teza: Dziedzictwo Stanisława Wyspiańskiego tworzy niepowtarzalne inspiracje i nawiązania dla innych twórców.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ambitna, ciekaw przedstawienie inscenizacji. Poprawna bibliografia i plan wypowiedzi.

Analiza językowa utworów wybranego pisarza. Przedstaw, analizując funkcje zastosowanych środków stylistycznych

Ocena:
19/20
Teza: Jan Kochanowski jako spadkobierca tradycji estetycznej oraz filozoficznej antyku.

Ocena opisowa nauczyciela:

Moralność i system wartości jako fundament własnej twórczości. Przedstaw na przykładzie wybranego autora

Ocena:
19/20
Teza: Twórczość Zbigniewa Herberta jest świadectwem dojrzałego systemu wartości artysty.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana i dojrzała. Wnikliwa analiza tekstów autora. Poprawne wnioski.

Ukaż różne oblicza miłości w twórczości Adama Mickiewicza i Aleksandra Fredry

Ocena:
19/20
Teza: Miłość u Mickiewicza i Fredy to dwa zupełnie przeciwne sobie jej ujęcia.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca szczegółowo analizuje temat. Momentami sprawia wrażenie zbyt "przegadanej", można więc skrócić niektóre jej fragmenty, bądź ograniczyć poruszone wątki.

Wpływ alkoholu i innych używek na życie i twórczość pisarzy

Ocena:
19/20
Teza: Używki stanowią ciemną stronę życia pisarzy, najczęściej ukrywaną przed czytelnikami.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo rozbudowana, można więc pominąć część informacji biograficznych. Poprawny ciąg myślowy i wnioski.

Scharakteryzuj dorobek artystyczny dwóch artystów związanych z Krakowem

Ocena:
19/20
Teza: W minionych czasach, tak jak i współcześnie tworzyli w Krakowie najwybitniejsi twórcy swoich czasów, a wśród nich Stanisław Wyspiański oraz Wisława Szymborska.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wyczerpująca i ambitna. Bogata literatura przedmiotowa.

Kochanowski poeta kondycji ludzkiej. Przedstaw swoje spostrzeżenia, opierając się na interpretacji wybranych tekstów twórcy

Ocena:
19/20
Teza: W Polsce o kondycji ludzkiej pisał najwybitniejszy i najwszechstronniejszy przedstawiciel epoki – Jan Kochanowski.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje bogactwo twórczości Kochanowskiego i jego wizje człowieka. Poprawny plan i bibliografia.

Afirmacja świata czy egzystencjalny lęk i odraza do dehumanizującej się cywilizacji? Rozważ zagadnienie na przykładzie biografii i twórczości Edwarda Stachury

Ocena:
19/20
Teza: Stachura w swej twórczości zarówno afirmował życie, jak i krytykował otaczający świat, buntując się przeciwko dehumanizacji.

Ocena opisowa nauczyciela: Właściwe pokazanie różnorodnych wątków twórczości Stachury na tle jego biografii. Poprawna bibliografia.

Non omnis moriar… Odwołując się do wybranych utworów literatury pięknej rozważ, jakie wartości decydują o nieśmiertelności dzieła literackiego.

Ocena:
19/20
Teza: Na nieśmiertelność dzieła literackiego wpływa uniwersalność treści, niebanalna forma dzieła, dalsze funkcjonowanie tekstu w kulturze i możliwość różnorodnego odczytania dzieła.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca sensownie napisana, w pełni realizuje temat. Skrótowy plan.

Poszukiwanie prawdy o życiu autora w dziełach Gustawa Herlinga-Grudzińskiego

Ocena:
18/20
Teza: Gustaw Herling-Grudziński obdarowuje postaci swoich utworów sumą własnych przeżyć, doświadczeń i w ten sposób daje świadectwo własnych poglądów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa, przedstawia szeroki wachlarz literackich kreacji Grudzińskiego. Poprawna bibliografia, bogate wnioski.

Przedstaw związek pomiędzy życiem a twórczością wybranego pisarza

Ocena:
18/20
Teza: Biografia Johna Steinbecka bardzo wyraźnie wpłynęła na jego twórczość. Dzięki swym przeżyciom autor stworzył indywidualny warsztat pisarski, przekazywał prawdy o codziennym życiu oraz stworzył niezapomniane kreacje bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oryginalna. Ciekawa teza i wnioski. Poprawny styl.

Problem ludzkiej egzystencji w twórczości Wisławy Szymborskiej. Omów odwołując się do wybranych utworów poetki

Ocena:
18/20
Teza: Poezja Wisławy Szymborskiej dotyka najistotniejszych problemów ludzkiej egzystencji – miłości, lęku przed bólem, tęsknoty, smutku i śmierci.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, zwięzła i poprawna.

Konfrontacja legendy z prawdą o artyście. Przedstaw na podstawie życia i twórczości wybranego poety

Ocena:
18/20
Teza: Legenda o niespotykanej dotąd sile oddziaływania, przebiegu i czasie trwania stała się udziałem Edwarda Stachury.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa, przytacza wiele przykładów z życia poety. Poprawna kompozycja i treść.

Przedstaw najważniejsze problemy twórczości jednego spośród zbuntowanych poetów. Oprzyj się na wybranych utworach literackich

Ocena:
18/20
Teza: Bunt w życiu Edwarda Stachury głęboko wpłynął na charakter jego twórczości.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo obszerna - szczegółowo analizuje twórczość Edwarda Stachury.

Kaskaderzy polskiej literatury. Przedstaw sylwetki znanych ci poetów przeklętych. Porównaj związek biograficzny wybranych twórców z problematyką ich dzieł

Ocena:
18/20
Teza: Edward Stachura i Rafał Wojaczek to poeci, którzy nie potrafili poddać się bierności, pisząc, ukazywali otaczający ich ból świat.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa. Poprawna bibliografia i ramowy plan prezentacji.

Satyra w twórczości XX-wiecznego autora. Przedstaw odwołując się do utworów wybranego artysty

Ocena:
18/20
Teza: Juliana Tuwima można określić mianem najwybitniejszego polskiego satyryka okresu dwudziestolecia międzywojennego.

Ocena opisowa nauczyciela: Poprawna praca. Przemyślana. Teza została w pełni uargumentowana.

Autorzy utworów dla dzieci. Czy tylko dla dzieci? Przedstaw na przykładzie wybranego twórcy

Ocena:
18/20
Teza: Jan Brzechwa twórca nie tylko dla najmłodszych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa i przemyślana. Przybliża mało znaną sylwetkę poety i publicysty. Poprawny język i styl.

Twórcy literatury i kultury idący własną drogą. Przedstaw, odwołując się do życia i twórczości wybranych artystów

Ocena:
18/20
Teza: Trudno dziś zachować swój indywidualizm, który oznacza poczucie niezależności i odrębności osobistej oraz dążenie do zachowania własnych poglądów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa, ukazująca wyjątkowych twórców i wzbogacona prezentacją pps. Drobne usterki językowe.

Wpływ biografii na twórczość pisarza. Przedstaw na wybranym przykładzie

Ocena:
17/20
Teza: Utwory stanowią swoiste odbicie przeżyć Mickiewicza.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, napisana dobrym językiem.

Poezja jako wielka księga życia. Omów na przykładzie twórczości wybranego współczesnego poety

Ocena:
17/20
Teza: Bóg, wiara i miłość w wierszach Jana Twardowskiego, wartości świadczące o wielkości jego poezji.

Ocena opisowa nauczyciela: W prezentacji poprawnie została przedstawiona teza. Dobrze dobrana literatura przedmiotowa i podmiotowa.

Przeżycie pokoleniowe w biografii i twórczości wybranego pisarza XX-wiecznego twórcy

Ocena:
17/20
Teza: Wojna odcisnęła swe piętno na wielu wybitnych twórcach XX wieku. Jednym z autorów, którzy najczęściej poruszali temat skutków wojny jest Tadeusz Różewicz.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna. Przytoczone utwory trafnie dobrane. Mało oryginalny wstęp.

Scharakteryzuj wybranego polskiego Laureata Nagrody Nobla. Odwołaj się do jego biografii i twórczości

Ocena:
17/20
Teza: Władysław Reymont swoja twórczością zasłużył w pełni na przyznana mu Nagrodę Nobla.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja stereotypowa, opiera się głównie na przedstawieniu biografii i dzieł noblisty. Poprawny język i styl wypowiedzi.