Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Motyw cierpienia


Człowiek wobec cierpienia. Omów zagadnienie, analizując losy bohaterów w wybranych dziełach literackich

Z pewnością nie ma takiego człowieka, który w swoim życiu nie doświadczyłby niczego złego. Rozczarowania i przykrości są nieodłączną częścią ludzkiej egzystencji. To, czy odcisną one swoje piętno na dalszym życiu w dużej mierze zależy od tego, jak bardzo wstrząsnęło nami dane przeżycie. Momenty, które trwale zapadają w pamięć, najczęściej wpływają na dalsze postępowanie człowieka, nierzadko też na charakter. Taka trauma z przeszłości może determinować nawet decyzje w dorosłym życiu. Negatywne przeżycia ściśle wiążą się z cierpieniem. Człowiek przykro doświadczony przez los traci wiarę we własne możliwości i załamuje się. Jego późniejsze wybory mogą być kształtowane właśnie pod wpływem tej jednej chwili. Mogłoby się wydawać, że są one najczęściej złe i że takie przeżycie zmienia człowieka na gorsze, nastawiając go negatywnie do ludzi. Jednak można spojrzeć na to także z innej strony. Cierpienie jest nieodzownym elementem naszego życia. Towarzyszy nam ono od początku do końca. I to dzięki niemu uczymy się spoglądać na świat z innej perspektywy, kształtuje nas, przyodziewa w pewne cechy, toteż jego wkład w życie nie zawsze musi być tylko destruktywny. Negatywne przeżycia są dosyć częstym tematem utworów literackich. Aby pokazać, jak różnie ukazany jest ich wpływ na dalsze losy bohatera, do omówienia tematu wybrałam postacie z trzech różnych utworów.

Pierwszą z nich jest Tomasz Judym z Ludzi bezdomnych Stefana Żeromskiego. Jest on człowiekiem spomiędzy dwóch środowisk – ubogiego, z którego się wywodzi i inteligenckiego, do którego zdaje się później przynależeć jako młody lekarz. Przez całą powieść śledzi się nie tylko jego losy, ale także dają się zauważyć jego odmienne poglądy w widzeniu świata, warunkowane przez konkretne wydarzenia. Bo to właśnie przeżycia z przeszłości mają decydujący wpływ na dalsze poczynania głównego bohatera. Uwidacznia się w nim rozdarcie wewnętrzne pomiędzy własnym szczęściem a pożytkiem dla dobra publicznego.

Będąc dzieckiem nie miał łatwego życia – jako pochodzący z biednej rodziny syn szewca musiał sporo się natrudzić, aby zdobyć wykształcenie. Było to przykre i smutne dzieciństwo. Spędził je oddany na wychowanie ciotce, która prowadziła rozwiązłe życie, a sam Tomasz pełnił u niej rolę służącego i sprzątaczki zarazem. Często był traktowany z lekceważeniem i pogardą. Mimo to to właśnie ciotka umożliwiła mu dostęp do nauki, dzięki czemu zdobył zawód. To właśnie to dzieciństwo miało znaczący wpływ na dorosłe życie Judyma. Obserwując dzielnicę, w której dorastał, panującą tam nędzę i ludzi wykorzystywanych w pracy, czuł, że ma do spłacenia dług. To jemu jako jedynemu z rodziny udało się wyjść z tej biedy i prowadzić w miarę dostatnie życie. Jednak przekonanie o wewnętrznej powinności niesienia pomocy ubogim nie dawało mu w pełni z niego korzystać. Przy każdej okazji starał się poruszać problem nędzy, braku higieny. Zrobił to na przykład na spotkaniu u doktora Czernisz, gdzie wystosował apel do kolegów po fachu. Traktował to jako swoiste zobowiązanie moralne wobec środowiska, z którego się wywodził. Jego utopijne projekty spotkały się jednak z dezaprobatą i niezrozumieniem. Jednak Tomasz wciąż był przekonany o tym, że potrafi wiele zrobić dla innych, nawet sam.

Trudne dzieciństwo wpłynęło ogólnie także na charakter Judyma. Był on bardzo wrażliwy na czyjeś cierpienie, nie potrafił zachować obiektywności, często targały nim gwałtowne uczucia. Poza tym mimo wszystko czuł się gorszy od innych z powodu swojego niskiego pochodzenia. Sam powiedział o sobie: Ja jestem z motłochu, z ostatniej hołoty. Ostatecznie to właśnie negatywne przeżycia z dzieciństwa ukształtowały jego końcową decyzję co do rozstania z Joasią. Mimo miłości odtrącił ją, aby móc skupić się wyłącznie na realizowaniu swojej idei pomocy potrzebującym. Czuł, że to leży w jego obowiązku.

Judym z pewnością należy do postaci, na których późniejsze losy rzutuje w dużym stopniu traumatyczna empiria z przeszłości. To właśnie ona powoduje, że bohater wybiera samotną drogę, zmierzającą do ulepszenia świata, w którym się wychował. Nie można jednoznacznie określić, czy postąpił dobrze. Faktem jest jednak to, że podporządkował temu całe swoje życie, odrzucając możliwe szczęście u boku Joasi.

Duży wpływ negatywnych przeżyć na dalsze losy ukazuje powieść Goethego Cierpienia młodego Wertera. Tytułowy bohater był osobą wrażliwą, dostrzegającą nierówność społeczną, można nawet powiedzieć, że był buntownikiem. Zupełnie nagle spadło na niego uczucie, które przybrało niewyobrażalną siłę. Zakochał się w Lotcie, mimo że ona miała już narzeczonego i poinformowała o tym wcześniej Wertera. Młodzieniec nie był jednak w stanie pohamować uczuć i rozstać się z ukochaną. Podporządkował jej wszystkie swoje myśli. Przebudził go nieco dopiero przyjazd Alberta, mężczyzny, z którym Lotta miała wziąć ślub. Jednak również i to nie sprawiło, żeby Werter odsunął się od niej. Wręcz zaprzyjaźnił się z rywalem, starając się ukryć, jak głęboko przeżywał tą trudną sytuację. Sam powiedział: Zaciskam zęby i szydzę z mego cierpienia. Kiedy w końcu zdecydował się na wyjazd, tam spotkało go kolejne rozczarowanie. Nie odnalazł się w pracy w poselstwie, nie interesowało go robienie kariery za wszelką cenę. Poniósł także klęskę natury towarzyskiej – podczas przyjęcia u zaprzyjaźnionego arystokraty wyraźnie dano mu do zrozumienia, że nie pasuje do tamtejszego środowiska i nie jest tam mile widziany. Czuł się odosobniony, odrzucony, a wręcz poniżony. Postanowił opuścić to miejsce i udał się jak najbliżej Lotty. Żywił chyba jeszcze wciąż nadzieję, że z nią będzie. Pewnego wieczoru oddali się namiętnym pocałunkom, jednak dziewczyna wyrwała się z jego objęć. Musiała pozostać lojalna wobec swojego wówczas już męża Alberta. Dała do zrozumienia Wertepowi, że lepiej byłoby, gdyby nie przychodził już do nich.

Wszystkie te wydarzenia – odrzucenie, zetknięcie z nieczułym światem, a przede wszystkim tragiczna miłość mają decydujący wpływ na decyzję bohatera. Zaczyna on coraz częściej myśleć o swojej śmierci, wini się za to, że zburzył porządek życia Lotcie i Albertowi. Negatywne przeżycia czynią z niego osobowość targaną przez skrajne emocje: od uniesienia, egzaltacji po utratę panowania nad sobą, drażliwość i skłonność do stanów depresyjnych. W rezultacie Werter strzela sobie w głowę, załatwiając uprzednio wszystkie sprawy. Długo cierpi, zanim ostatecznie umiera.
W tym przypadku nie ma wątpliwości co do tego, że owe przeżycia destruktywnie wpłynęły na życie bohatera popychając go do pesymistycznych myśli, rozważań i wreszcie w akcie rozpaczy do samobójczej śmierci.

Odmienny sposób reagowania na przykre wydarzenia prezentuje sobą postać z powieści Cudzoziemka Marii Kuncewiczowej, Róża Żabczyńska. Podczas gdy Werter tak naprawdę poddał się odbierając sobie życie, to ona postanowiła zemścić się na wszystkich za swoje niepowodzenia. Róża była sześćdziesięcioletnią, zgorzkniałą kobietą, z wyglądu bardzo urodziwą. Starannie dbała o siebie, chciała wyglądać młodo. Historię jej życia poznajemy, kiedy przychodząc do mieszkania córki Marty i czekając na nią, przypomina sobie czasy młodości i późniejsze wydarzenia. Z tej retrospekcji dowiadujemy się, co złego przeżyła.

Na całym jej życiu najbardziej odbiła się zawiedziona miłość. Podczas lekcji gry na skrzypcach u swojego nauczyciela miała okazję poznać jego syna, Michała Bądskiego. Obdarzyła go wielkim uczuciem, on pierwszy zwrócił uwagę na jej urodę. Sprawił, że pierwszy raz poczuła się kobietą. Dlatego ogromnie przeżyła jego zdradę z dziewczyną z Moskwy, z którą zresztą później się ożenił. Stał się zdrajcą, ale pozostał jej jedyną miłością. To, co zrobił, odcisnęło trwałe piętno na życiu bohaterki, przede wszystkim na jej stosunku do ludzi, zwłaszcza do mężczyzn. Narrator bezpośrednio o tym powiedział: Róża postanowiła się zemścić. Na Polsce, gdzie ją nieszczęście spotkało, i na mężczyznach. Bohaterka chodziła ubrana na czarno, na znak żalu po stracie ukochanego. Wyszła za mąż za człowieka, którego nie kochała, by móc się tylko na kimś wyżywać. Zawsze ich porównywała – Adam był nieporadny, pełen wszelkich wad, Michał zaś piękny, mądry i pod każdym względem doskonały. Każde zdanie męża było przez Różę torpedowane, szydziła z niego, nierzadko mu ubliżała. Wyszła za niego mszcząc się na całym męskim rodzie za zdradę Michała. Znajdowała upodobanie w rozkochiwaniu mężczyzn, kokietowała ich i sprytnie ujawniała atuty swojej urody, miała wystudiowane miny, pozy i uśmiechy. W kontaktach z innymi ludźmi, także ze swojej rodziny, ujawniała się jako osoba szorstka, bezwzględnie narzucająca swoje zdanie, obcesowa, często uparta i gniewna.

W przytoczonym wcześniej cytacie była mowa także o Polsce. Bo to właśnie tutaj Różę spotkało kolejne rozczarowanie – bardzo odczuła nieprzychylność do jej imienia, które często nosiły Żydówki, czuła się odrzucona, nieakceptowana. Musiała zostawić w Taganrogu przyjaciół, zmierzyć się z obcymi, dla których była cudzoziemką. Zbyt wiele przykrych doznać z przeszłości uczyniło ją podatną na nastroje, wzmogło wrażliwość i nadmierne reakcje na różne sytuacje oraz sprawiło, że była wobec innych nieufna, zanadto ostrożna, często niesprawiedliwa.

Kolejnym wydarzeniem, które bardzo nią wstrząsnęło, była śmierć jej ukochanego synka Kazia. Zmarł jako małe dziecko na dyfteryt. Wtedy Róża całkowicie odsunęła się od Boga. Rozczarowana brakiem reakcji Stwórcy na swoje nieszczęścia, stopniowo podważała sens wiary. Według niej nie Michał, ale właśnie Bóg zawinił, kiedy została porzucona. Doszło nawet do sytuacji, kiedy rozważała zabicie męża – pewna, że i tym razem Bóg nie zareaguje.

Róża przez całe życie czuła się niespełnioną artystką, której talent zmarnowano. Obwiniała o to Januarego, nauczyciela skrzypiec, i ciotkę za to, że pozwoliła jej uczyć się gry na instrumencie, mimo że Róża tak naprawdę bardzo chciała śpiewać. Swoją złość przelewała na rodzinę, wręcz terroryzowała bliskich. Ta niespełniona ambicja odbiła się na dalszym postępowaniu bohaterki. Po tym, jak dostrzegła talent u córki Marty, starała się za wszelką cenę zrealizować własne zawiedzione nadzieje poprzez jej karierę muzyczną. Rozgrywała z mężem swoją walkę kosztem córki. Postanowiła ją kształcić mimo sprzeciwów Adama, z którym Marta była stokroć bardziej zżyta. Gardziła jego zdaniem, tak jak wszystkich innych ludzi. Jedyną osobą, którą szczerze kochała, był Władysław, ich drugi syn. Jednak to, co przeżyła w młodości, również wpłynęło na sposób wychowywania go. Władyś zawsze był na jej wezwanie, w obawie przed emocjonalnym terrorem, który Róża chętnie uprawiała. Sprawiła, że syn nabrał lęku przed kobietami. Oczekiwała od niego zatroskania stanem swojego zdrowia, Władysław miał wręcz poczucie winy, że nie spełnia jej oczekiwań.

Róża krytykowała każdą decyzję, nic jej się nie podobało. Doprowadzała życie rodzinne syna do ruiny. Nie wierzyła w bezinteresowne, życzliwe ludzkie reakcje, dlatego też nie akceptowała żony Władysia.

Bohaterka, po tym, co ją spotkało, nie liczyła się z uczuciami innych. Żyła nienawiścią do ludzi, mszcząc się tym za swoje krzywdy. Zrozumiała to dopiero w dniu śmierci, sama przyznała: Mnie nie obchodzili ludzie, ja dzika byłam, mnie obchodziła muzyka i mój ból, moja tęsknota i tajemnice. Retrospekcje te ukazują złożoność losu Róży i zarazem w jakimś stopniu wyjaśniają jej skomplikowaną osobowość. Jej reakcje i emocje są silnie uwarunkowane odległą w czasie przeszłością. Czynniki określające jej życie to głównie poczucie odtrącenia, niespełnienia, konieczność osadzenia w obcym środowisku, a przede wszystkim zawiedziona miłość. To ona w gruncie rzeczy zdeterminowała charakter Róży i jej postępowanie wobec innych. Pragnęła wynagrodzić sobie krzywdy i wybrała drogę zemsty na niczemu niewinnych ludziach.

Przykłady te ukazały, jak różnie doświadczone nieszczęścia mogą wpływać na dalsze losy ludzi, począwszy od Judyma, który za wszelką cenę pragnął lepszego życia dla biednych, ponieważ sam doświadczył ubóstwa, przez Wertera, który nie potrafił uporać się z problemami i wybrał mogłoby się wydawać najłatwiejszą drogę ucieczki od nich, jaką była śmierć, i na Róży skończywszy. Ona z kolei pozwoliła, aby chęć zemsty zniszczyła życie jej i bliskich. Można znaleźć wspólną cechę tych przykładów, mianowicie taką, że negatywne przeżycia zawsze w jakimś stopniu odbiją się na dalszym życiu, nie da się tego uniknąć. Człowiek nie jest w stanie tak po prostu zapomnieć, że spotkało go coś bardzo złego. Jednak to od jego charakteru zależy, czy się podda i straci chęć do wszystkiego, czy może odbierze to jako bodziec pobudzający do wyciągnięcia pewnych wniosków. W psychice człowieka dotkniętego przez los zachodzą także pozytywne zmiany, ponieważ wiadomo, że to właśnie te przykre przeżycia kształtują charakter i wzbogacają ludzi wewnętrznie. Dlatego też ich wpływ na życie nie zawsze musi być negatywny.

strona:    1    2    3    4    5    6  





Bo życie kruche jest... Motyw cierpienia i śmierci na podstawie wybranych utworów literackich i dzieł sztuki

Ocena:
20/20
Teza: Bohaterowie literaccy często staja w obliczu śmierci i cierpienia. Zjawiska te są wielowymiarowe i często nieuniknione.

Ocena opisowa nauczyciela: Temat trudny. Bardzo dobrze przeprowadzona argumentacja broni tezę prezentacji. Ciekawe wnioski uzupełniają całość. Brawo!

Doświadczenie cierpienia. Omów problem w ujęciu literackim i filozoficznym

Ocena:
20/20
Teza: Próby odnalezienia sensu w cierpieniu.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Autor swobodnie porusza się w świecie literatury i filozofii. Wnioski interesujące i odważne.

Motyw matki cierpiącej w literaturze i sztuce

Ocena:
20/20
Teza: Matka cierpiąca po stracie dziecka, to jeden z bardziej przejmujących motywów w światowej literaturze

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wyróżniająca się. Poprawny język i styl wypowiedzi. Dobra analiza postawionego problemu, ciekawe cytaty. Brawo!

Hiob naszych czasów. Omów problem cierpienia ukazanego w wybranych przez siebie tekstach literackich XX wieku.

Ocena:
20/20
Teza: XX wiek potwierdził jak bardzo aktualne jest biblijne przesłanie.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca świadczy o głębokim przemyśleniu tematu. Logiczna kompozycja, poprawna bibliografia.

Jak cierpienie wpływa na człowieka? Przedstaw obrazy cierpienia ukazane w literaturze XX i XXI wieku.

Ocena:
20/20
Teza: Literatura pokazuje jak odmienne mogą być powody odczuwania nieszczęścia i jak głęboko wpływa ono na postawy, wybory, a czasem całe późniejsze życie bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, szeroko ujmuje problem cierpienia. Poprawna bibliografia oraz plan pracy.

Motyw niezawinionego cierpienia w literaturze. Omów funkcjonowanie tego motywu w wybranych utworach literackich

Ocena:
20/20
Teza: Autorzy próbowali dociec jaki jest ukryty sens w przeżywaniu męki.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni realizuje temat. Poprawna bibliografia i plan pracy.

Motyw cierpienia rodzicielskiego. Omów wybrane teksty literackie i przykłady z innych dziedzin sztuki

Ocena:
20/20
Teza: Literatura od najdawniejszych czasów obsadzała wśród swoich bohaterek postaci rodziców.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca obszerna. Szczegółowo ukazuje temat, koncentrując się na portretach rodziców w obliczu śmierci ich dziecka.

Martyrologia Polaków w czasie II wojny światowej w literaturze i filmie. Omów zagadnienie na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Artyści wszystkich dziedzin włączyli się w dzieło upamiętniania grozy II wojny światowej.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa i barwna. Napisana płynnym językiem.

Związek miłości i cierpienia w literaturze. Porównaj realizacje obydwu motywów w wybranych utworach literackich

Ocena:
20/20
Teza: Świat pełen jest sprzeczności i może właśnie dlatego najwznioślejsze uczucie musi zawsze wiązać się z bólem, stratą czy rozpaczą.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca pokazuje jak często miłość splata się z cierpieniem. Wyraźne przykłady i logiczna kompozycja zasługują na uznanie.

Literacki motyw cierpienia. Przedstaw jego funkcjonowanie w wybranych utworach XIX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Różne sposoby funkcjonowania motywu cierpienia w XIX wieku.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ambitna i spójna. Przemyślane przykłady, poprawna argumentacja.

Cierpienie siłą kształtującą, czy niszczącą człowieka. Omów zagadnienie na podstawie wybranych utworów z różnych epok

Ocena:
20/20
Teza: Czy literatura częściej ukazuje cierpienie jako wartość pozytywną, czy też zło, którego należy unikać?

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, zawierająca głęboka analizę cierpienia. Literatura trafnie wykorzystana.

Zaprezentuj sposoby ujęcia niezawinionego cierpienia i buntu wobec Boga na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
20/20
Teza: Nierozerwalny związek tematyki niezawinionego cierpienia i buntu wobec Boga.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana i spójna. Dobór lektur z różnych epok literackich. Poprawna konstrukcja

Analizując wybrane przykłady, przedstaw różne ujęcia motywu cierpienia w literaturze

Ocena:
20/20
Teza: Cierpienie w literaturze przyjmuje różny wymiar.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca szeroko opisuje różnorodność motywu cierpienia i wielość jego ujęć w literaturze.

Przedstaw dramat rodziców po utracie dziecka na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
20/20
Teza: Różne literackie ujęcia rozpaczy po stracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawnie skonstruowana, poszczególne wątki konsekwentnie zrealizowane.

Dziecko w literaturze romantycznej i pozytywistycznej. Dokonaj porównania, odwołując się do wybranych utworów literatury polskiej.

Ocena:
20/20
Teza: Dziecko jest bohaterem niezwykle popularnym w literaturze romantyzmu i pozytywizmu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przejrzyście realizuje temat. Poszczególne wizerunki w pełni realizuję tezę zawartą we wstępie.

Biblia jako inspiracja dla współczesnej literatury i sztuki. Dokonaj analizy wybranych dzieł, w których odnajdujesz inspiracje biblijne.

Ocena:
20/20
Teza: Artyści często sięgają do „Pisma Św.” i mają wolność wyboru środków wyrazu, by przedstawić inspiracje biblijne w swych dziełach.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oparta na ciekawych przykładach. W sposób przejrzysty realizuje temat.

Motyw skrzywdzonego dziecka i jego funkcje w dziele literackim. Omów problem, analizując wybrane przykłady

Ocena:
20/20
Teza: Literatura, kreśląc portrety skrzywdzonych i nieszczęśliwych najmłodszych, pragnęła zwrócić uwagę na istotne problemy dziecka i próbować przestrzec przed ich powstawaniem w przyszłości.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w treści, spójna. W pełni odzwierciedla temat i tezę.

Motyw cierpienia rodziców po stracie dziecka. Omów na wybranych przykładach.

Ocena:
20/20
Teza: Przedstawienie literackich portretów rodziców cierpiących po utracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca obszernie i przekrojowo ukazuje literackie zapisy rozpaczy rodziców w obliczu utraty swych potomków.

Funkcjonowanie motywu cierpienia w literaturze romantycznej. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Zaprezentowanie funkcjonowania motywu cierpienia w literaturze romantycznej.

Ocena opisowa nauczyciela: Bogata w przykłady i cytaty z literatury podmiotowej praca.

Literackie wizje cierpienia w utworach różnych epok. Omów problem na przykładach wybranych dzieł literackich

Ocena:
20/20
Teza: Zaprezentowanie literackich wizji cierpienia w utworach różnych epok.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w przykłady, napisana poprawnym językiem, dobrze skonstruowana. Ciekawa prezentacja pps.

Wizerunek rodzica cierpiącego po stracie dziecka

Ocena:
20/20
Teza: Przedstawienie literackich przykładów rodziców cierpiących po stracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo obszerna i szczegółowa, oparta na bogatej i ciekawej literaturze. Poprawna prezentacja pps.

Obraz matki cierpiącej od średniowiecza do współczesności. Zaprezentuj motyw odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
20/20
Teza: Najważniejszym powodem cierpienia matki jest tragedia bądź śmierć jej dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przekrojowa. Pokazuje motyw na tle kilku epok. Poprawna teza i wnioski.

Cierpienie i jego sens. Przedstaw problem na wybranych przykładach literackich z XIX i XX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Żaden z literatów XIX i XX wieku nie wskazał jednoznacznie sensu cierpienia.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje różnorodność wizerunków cierpienia. Pokazuje, że jest to temat ponadczasowy, a ostatecznej odpowiedzi o sens cierpienia nie uda się odnaleźć w literaturze.

Motyw miłości tragicznej w wybranych utworach literackich

Ocena:
19/20
Teza: Motyw miłości jest tak popularny, że trudno wyobrazić sobie istnienie wielkiej literatury bez wątków tragicznego uczucia, zmieniającego losy głównych bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Zwięźle i ciekawie połączony motyw cierpienia z miłością na wybranych przykładach. Poprawny język i stylistyka wypowiedzi.

Czy cierpienie ma sens? Omów zagadnienie odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
19/20
Teza: Nie sposób uciec od cierpienia. Doświadcza ono wielu ludzi zmieniając ich życie.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja dobra. Wnikliwa analiza, skuteczna obrona postawionej tezy. Język i styl wypowiedzi poprawny.

Cierpienie jako nieodłączny atrybut ludzkiej egzystencji. Omów funkcjonowanie cierpienia w literaturze na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Cierpienie pojawiło się wraz z grzechem pierworodnym i zostaje wpisane w ludzką egzystencję.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna. Szczegółowa analiza problemu, dobre wnioski.

Motyw człowieka upokorzonego. Omów zagadnienie, odwołując się do literatury różnych epok

Ocena:
19/20
Teza: W literaturze możemy odnaleźć różne oblicza upokorzenia człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dobrze skonstruowana, odwołuje się do wielu przykładów.

Motyw cierpienia w romantyzmie. Przedstaw, odwołując się do wybranych przykładów literackich

Ocena:
19/20
Teza: Cierpienie jest dosyć częstym tematem utworów literackich epoki romantyzmu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje różnorodne wizje cierpienia. Przejrzysta kompozycja, poprawny konspekt pracy.

Różne sposoby pisania o cierpieniu. Porównaj trzy wybrane utwory z różnych epok, konfrontując ich kształt literacki i wizerunek ludzi dotkniętych przez los

Ocena:
19/20
Teza: Literatura ukazuje zarówno tych, którzy ulegli wobec cierpienia oraz tych, którzy potrafili stawić mu dumnie czoło.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca skupia się na trzech postaciach. Poprawna bibliografia.

Wpływ cierpienia na kształtowanie osobowości człowieka? Wskaż różne postawy bohaterów. Dokonaj ich charakterystyki

Ocena:
19/20
Teza: Cierpienie może ukształtować osobowość człowieka, może też być bodźcem do zmiany osobowości lub wierności swoim ideałom.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zwięzła, schematyczna, przedstawia charakterystykę właściwie dobranych utworów.

Jaki wpływ mają negatywne przeżycia na losy człowieka? Odpowiedz na pytanie na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
18/20
Teza: Cierpienie jest nieodłącznym towarzyszem człowieka. Bohaterowie literaccy starają odnaleźć sens w jego przeżywaniu.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna, oryginalne lektury. Na uwagę zasługuje rozbudowana bibliografia i dobry styl wypowiedzi. Można pogłębić argumentację, aby zdobyć maksymalną liczbę punktów.

Człowiek wobec cierpienia. Omów zagadnienie, analizując losy bohaterów w wybranych dziełach literackich

Ocena:
18/20
Teza: Negatywne przeżycia są dosyć częstym tematem utworów literackich. Ich wpływ na dalsze losy bohatera jest różnorodny.

Ocena opisowa nauczyciela: Konstrukcja prezentacji wskazuje raczej na wielowymiarowość cierpienia. Styl wypowiedzi poprawny. Dopracowania wymaga argumentacja.

Od Hioba do bohaterów literatury współczesnej. Poszukiwanie sensu życia w cierpieniu przez bohaterów literackich różnych epok

Ocena:
18/20
Teza: Cierpienie jako nauka dla człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja bardzo dobra. Ciekawy dobór literatury, bogate słownictwo. Na uwagę zasługuje dobór trafnych cytatów. Drobne usterki w językowe.

Topos Mater Dolorosa w literaturze i sztuce. Omów zagadnienie na wybranych przykładach z różnych epok

Ocena:
18/20
Teza: Macierzyństwo wiąże się czasem z cierpieniem. Motyw Mater Dolorosa jest jednym z ważniejszych motywów w literaturze i sztuce.

Ocena opisowa nauczyciela: Realizacja tematu prawidłowa, dobór dzieł kultury zróżnicowany, ciekawe cytaty. Dopracowania wymaga zakończenie prezentacji.

Bohater cierpiący, zbuntowany, niezgadzający się na otaczający go świat. Przedstaw temat na wybranych przykładach literackich.

Ocena:
18/20
Teza: Bohater cierpiący, zbuntowany i niezgadzający się na otaczający świat jest zdeterminowany, a pomimo tego, nie zawsze wygrywa.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, dobrze skonstruowana. Momentami można popracować nad stylem, pogłębić zawarte argumenty.

Motyw cierpienia w literaturze różnych epok

Ocena:
17/20
Teza: Literatura każdej epoki kreuje różnorakie portrety osób cierpiących.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przeciętna. Ciekawa argumentacja, jednak brak jednoznacznego pomysłu na pracę psuje efekt.

Różne sposoby ujęcia motywu tęsknoty. Zaprezentuj problem, odnosząc się do interpretacji kilku wybranych utworów literackich

Ocena:
17/20
Teza: Tęsknota jest odczuciem indywidualnym dla każdego człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja nierówna. Kilka rozwiązań mile zaskakuje, inne rozczarowują. Można poprawić język wypowiedzi.

Motyw cierpienia w literaturze. Omów zagadnienie na dowolnie wybranych przykładach

Ocena:
17/20
Teza: Motyw cierpienia realizowany jest w literaturze w sposób różnorodny.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przeciętna. Przemyślana konstrukcja pracy, jednak realizacja kolejnych argumentów wymaga dopracowania.

Hiob naszych czasów. Przedstaw motyw cierpienia w literaturze powojennej

Ocena:
17/20
Teza: Cierpienie jako nieodłączny element życia każdego człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Skrótowy plan. Dobór literatury i argumentów przemyślany, jednak wniosek końcowy nie koresponduje z tezą i treścią prezentacji.