Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Motyw cierpienia


Od Hioba do bohaterów literatury współczesnej. Poszukiwanie sensu życia w cierpieniu przez bohaterów literackich różnych epok

Cierpienie to negatywny stan psychiczny lub emocjonalny. Czy tylko? Czy sens tak głębokiego uczucia można ująć w jednym zdaniu? Nie, ponieważ jest ono wielką tajemnicą od zawsze dręczącą ludzi. Bo jaki może być sens bólu, śmierci, tragedii ludzkich. Zazwyczaj nie zgadzamy się na cierpienie, ale z drugiej strony czy życie byłoby przeżyte w pełni bez niego? Fiodor Dostojewski powiedział że bez cierpienia nie zrozumie sie szczęścia, tak więc jest ono naszym nauczycielem, który pozwala w pełni żyć.

Biblia jest słowem Bożym, ale nie tylko. Jest również prawdziwym słowem ludzkim. To w niej szukamy odpowiedzi na dręczące nas pytania egzystencjalne. W niej również znajdziemy fragment dotyczący cierpienia. Księga Hioba jest odpowiedzią na pytania wielu ludzi którzy czują sie pokrzywdzeni przez los i Boga. Ten motyw biblijny powtarza się w wielu utworach literackich na przestrzeni wieków. W swoim dramatopisarstwie na postać Hioba zwrócił uwagę także Karol Wojtyła. Pisał do swojego przyjaciela, że sztuka nie może być tylko prawdą realistyczną, ani zabawą, ale jest nadbudową, jest spojrzeniem wprzód.

Księga Hioba jest zawsze aktualną próbą zrozumienia niezawinionego cierpienia . Przyjaciele Hioba uważają że jego cierpienie nie może być bezpodstawne, ponieważ kara zawsze następuje po winie. Za swoją sprawiedliwość i dobro dostał od Boga sławę, szczęście i bogactwo, natomiast naturalną rzeczą jest to, że Pan odebrał mu wszystko kiedy uczynił coś przeciw niemu, zgrzeszył. Hiob jednak nie przyznaje się do żadnego sprzeniewierzenia przeciw Bogu. Mimo to jego przyjaciele nadal szukają powodu w nim i w jego rodzinie. Bildab z Szuah sugeruje że może warto zwrócić uwagę na to co robili jego przodkowie. Jego zdaniem człowiek cierpi nie tylko za swoje winy ale także za przewinienia swoich dzieci i krewnych. Hiob swoje udręki i cierpienia znosi z pokorą, nie tylko nie sprzeciwia się Bogu , ale również zdobywa się na jego uwielbienie. Mówi: „Niech będzie Imię Twe błogosławione, Tyś dał, Tys wziął.” Jednak pyta Boga, dlaczego? Prosi go nawet o sąd, który ma wszystko rozstrzygnąć. Jego wołanie nie jest spowodowane pychą a jedynie prośbą o wytłumaczenie postępowania Boga. Chce prawdy, którą po części dostaje od Elihu, jest to drugi punkt widzenia na problem niezawinionego cierpienia. Posłaniec nakłania Hioba do ukorzenia się przed Bogiem, ponieważ człowiek powinien być pokorny wobec swojego stwórcy, bezgranicznie mu ufać, oddać sie jego woli, nawet wtedy gdy jej nie pojmuje. Wierzyć i mieć nadzieje.

Dramat „Hiob” powstał w 1940 roku w okresie wielkiego postu czyli w czasie przygotowującym chrześcijanina do przeżywania Męki Pańskiej a następnie zmartwychwstania Chrystusa i wyzwolenia ludu bożego z grzechu. W tym okresie szczególnie rozważamy cierpienie. Jednak nie był to jedyny powód nakłaniającym autora do napisania utworu. Kataklizm dziejowy: wojna, czwarty rozbiór Polski, okupacja, śmierć i męka milionów ogromną siłą postawiły pytanie o przyczynę męczeństwa prawych i pobożnych, sprawiedliwych i niewinnych. Na wstępie możemy przeczytać: „Rzecz dzieje się w Starym Testamencie- przed przyjściem Chrystusa. Rzecz dzieje sie za dni dzisiejszych czasu hiobowego- Polski i świata. Rzecz dzieje się czasu oczekiwania, błagania o sąd, czasu tęsknoty za testamentem chrystusowym, w cierpieniach Polski i świata wypracowanym.”

Dramat nie wiele różni się od biblijnej opowieści o bogobojnym mężu doświadczonym przez los. Nawiązuje do klasycznego dramatu greckiego, ponieważ pojawia się tu komentujący wydarzenia chór, który ma zobrazować jedność kultury antycznej i tradycji biblijnej. Kolejną różnicą jest interpretacja zakończenia. W jednym i drugim utworze do cierpiącego bohatera przychodzi Elihu. Biblia przedstawia go jako przodka Abrahama, Wojtyła natomiast, jego pojawienie się przyrównuje do objawienia. „młodzian o jasnej twarzy, przez Pana wybrany, duchem nawiedzony proroczym, młodzian belicą przepasany, białą obłóczony szatą- twarzy okolonej splotami, dzierżący w ręku laskę”. Elihu, jako prorok Pana, przynosi Hiobowi słowa pociechy. W odróżnieniu od Starego Testamentu Elihu nawiązuje do Chrystusa i jego roli w wierze chrześcijańskiej. Męka Pańska obrazuje męczeństwo narodu polskiego, i stawia nasz naród na równi z Jezusem, który pełni ogromną rolę w odkupieniu ówczesnej Europy. Pokazuje szczególne męczeństwo Polaków „patrzaj- narodzie mój- a słuchaj słowa pańskiego- wy- coście stopą deptani, wy- coście biczowani, w katorgach coście- wy- Hijoby- Hijoby- Patrzaj narodzie mój- a wejdź w ofiarny krąg.” Ostatnim zdaniem Wojtyła wskazuje związek między cierpieniem a ofiarą. Całą sytuację wyraźnie podkreśla pojawiający się krzyż, ukazujący nowy sens dramatu.

Wobec niezawinionego cierpienia ludzie przyjmują różne postawy. Rozpaczają, wątpią w Boga i sens życia, buntują się lub szukają zemsty, jednak Hiob, bohater dramatu jak i postać biblijna przyjmuje je ze skruchą i spokojem mimo, że nie zna ich przyczyny. Karol Wojtyła próbuje wytłumaczyć sens cierpienia, które spotyka ludzi podczas wojny. „Słuchaj- narodzie mój(...) Oto cierpienie, co gruntuje- oto cierpienie, co przemija, co nowy zakon w sercu kuje”. Czy wszyscy potrafili interpretować okrucieństwo II wojny światowej tak jak Karol Wojtyła? Czy widzieli światło nadziei w otaczającej ich ciemności? W końcu, czy mieli tę odwagę by przyjąć na siebie cierpienie. Bo przecież ono jest o wiele trudniejsze niż śmierć. Zawsze gdy dotyka nas ból szukamy odpowiedzi na pytanie „dlaczego ja”. Jednak o wiele ciężej odpowiedzieć, gdy zło spotyka nie jedną osobę ale miliony. Wojna, holocaust, śmierć tysięcy ludzi, to pojęcia powszechnie znane ale czy do końca zrozumiane? W okresie II wojny światowej człowiek musiał stanąć w obliczu sytuacji z którymi nigdy nie spotkałby się w czasie pokoju. Musiał podejmować decyzje ważące o życiu innych. Po sześciu latach milczenia pisarze czuli się powołani do wykrzyczenia światu żalu wszystkich ofiar. Jednak sztuka nie będzie juz taka jak kiedyś. Wojna na zawsze pozostawi po sobie piętno.

Zofia Nałkowska jako członek Głównej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich spisuje autentyczne wypowiedzi świadków okrucieństwa wojny w „Medalionach” czyli cyklu ośmiu opowiadań. Jest to jedna z najbardziej wstrząsających książek o pełnych grozy losach człowieka w czasie drugiej wojny światowej. Nałkowska pod wpływem wojny zmieniła sposób patrzenia na świat. Mówi: „Ujrzałam wtedy, czym jest drugi człowiek, czym są ludzie. Zobaczyłam rzecz mało mi dotąd znaną -cierpienie.” Autorka napisała ten utwór nie po to by oceniać wojnę, szukać jej przyczyn czy analizować przebieg ale po to, by ukazać rozmiary tego kataklizmu, dać świadectwo prawdzie, pokazać ludzkie niezmierzone cierpienie. Ludzie którzy przeżyli to piekło mówią o tym jak się ukrywali, cierpieli, bali, jak chcieli żyć.

W Dwojrze Zielonej bohaterka bez emocji opowiada o swoich wojennych przeżyciach. Proste słowa doskonale obrazują jej psychikę, komentarze narratora są zbędne. W tak krótkim opowiadaniu autorka przedstawia jedynie suche fakty, ukazujące przeżycia bohaterki. Jednak przez tą pozorną obojętność i rzeczowość obraz widziany w książce wydaje nam się jeszcze bardziej wstrząsający. Czujemy się zaskoczeni tak mocnym kontrastem pomiędzy treścią a sposobem jej przekazania. Dwojra Zielona w czasie wojny ukrywała się, głodowała, trafiła do obozu, chorowała, straciła oko i zęby. Mimo tak strasznych doświadczeń nie poddała się. Utraciła chęć życia, ponieważ okrucieństwo hitlerowców odebrało jego wartość. Jednak żyła, żyła po to, by powiedzieć światu o tej strasznej zbrodni, być świadkiem.

Dzięki behawiorystycznemu stylowi pisarki, nie widzimy Dwojry jako jednostki ale jako ogół. Jej uniwersalność sprawia że jest przedstawicielką wielu kobiet, które spotkał podobny los. Jest tak jakby tytułowym medalionem, posagiem wykutym w kamieniu, modelem. Czy cierpiała? Odpowiedź jest oczywista. Czy jej cierpienie było zawinione? Bez wątpienia nie, ale czy miało sens? Okrucieństwem byłoby powiedzieć: tak, ale na pewno nie wystarczy powiedzieć „to okropne”, zrzucić winę na innych a potem zasnąć spokojnie. Należy wyciągnąć wnioski, ponieważ nie jedna Dwojra Zielona żyje we współczesności. W konfliktach zbrojnych na całym świecie cierpią niewinni ludzie, którzy oczekują pomocy.

Jak dzisiaj radzimy sobie z bólem psychicznym i fizycznym? Czy jest nam łatwiej? Czy jesteśmy silniejsi? Albert Camus napisał ”Cierpienie dzieci jest naszym gorzkim chlebem, ale bez tego chleba zginęlibyśmy z głodu duchowego”. Cierpienie zawsze ma sens , tylko bardzo trudno jest nam go dostrzec. Nie zawsze jednak jest zawinione i z tym najgorzej jest nam się pogodzić, szczególnie kiedy cierpi dziecko, niewinna istota.

Eric-Emmanuel Schmitt w opowiadaniu „Oskar i Pani Róża” próbował pomóc nam nauczyć się akceptować ból i cierpienie oraz doceniać to co mamy. To krótkie opowiadanie epistolarne przybliża życie dziesięcioletniego chłopca Oskara, chorego na białaczkę, który próbuje jak najlepiej wykorzystać życie które mu pozostało. Nie mogę powiedzieć, że pogodził się z chorobą i zaakceptował ją, ale na pewno nie traktuje jej jako kary. Tytułowa Pani Róża mówi „..Z chorobą jest tak jak ze śmiercią. Jest faktem. Nie jest żadną karą.”

Kiedy Oskar dowiaduję się że nie ma dla niego ratunku załamuje się ponieważ czuje że niedługo będzie musiał opuścić wszystkich których kocha. Tajemnicza ciocia Róża podpowiada mu aby streścił swoje życie w 12 dniach które mu pozostały i jak sama mówi, codziennie patrzył na świat jakby oglądał go po raz pierwszy. Chłopiec przeżywa każdy dzień jako 10 lat. Dorasta i starzeje się. Dzięki temu książka staje sie zbiorem metafor obrazujących ludzkie życie. Czytając, obserwujemy cierpienie nie tylko Oskara, ale przede wszystkim jego rodziców i otaczających go ludzi, niemogących zrozumieć sensu cierpienia małego chłopca, który przecież w żaden sposób nie zasłużył sobie na tak wczesną śmierć.

Na zadane przez Oskara pytanie; dlaczego cierpimy? Pani Róża odpowiada ”Nikt nie może uniknąć cierpienia. Ani Bóg, ani ty. Ani twoi rodzice, ani ja.(...) są dwa rodzaje bólu, Oskarku. Cierpienie fizyczne i cierpienie duchowe. Cierpienie fizyczne się znosi. Cierpienie duchowe się wybiera. (...) myśl o śmierci nie musi powodować bólu. Nie wiesz, czym jest. Wszystko zależy od Ciebie(...) Jednak większość ludzi nie ma w sobie tej ciekawości, czepiają się tego co mają,(...) Ludzie boja się umierać, bo odczuwają lęk przed nieznanym. Ale właśnie co to jest nieznane.” Oskar jednak nie bał sie nieznanego, bał się rozstania. Już teraz przez chorobę wydawało mu się, że stracił rodziców. Czuł że bali się z nim rozmawiać i odsunęli się od niego. Nie wiedział czy to jego wina, czy może oni przestali go kochać ze względu na chorobę, a przecież ona była jego częścią. Oskar wcale się przez nią nie zmienił.

Cierpienie jego rodziców było tak wielkie, że nie potrafili zbliżyć sie do syna. Nie mieli odwagi spojrzeć mu w oczy ze świadomością, że niedługo umrze. Był o wiele silniejszy od nich bo potrafił pogodzić się z ciążącym nad nim wyrokiem. Gdy małe, niewinne dziecko umiera zadajemy sobie pytanie o sens jego cierpienia. Czytając „Oskara i Panią Różę” również to samo zapytanie ciśnie sie nam na usta. A jaka jest odpowiedź? Śmierć Oskara niewątpliwe pomogła nie jednej osobie. Pani Róży w której rozpalił ogień miłości i nauczył jeszcze pełniej korzystać z życia oraz swoim rodzicom, którzy stali sie odważniejsi. Jednak jak powiedziała Ciocia Róża Najciekawsze pytania wciąż pozostają pytaniami. Kryją w sobie tajemnicę. Do każdej odpowiedzi trzeba dodać „być może”. Tylko na nieciekawe pytania można udzielić ostatecznej odpowiedzi.

Cierpienie Hioba, Dwojry i Oskara nie było niczym zawinione a jednak potrafili je godnie przyjąć. Czy Gotlieb Adler tak samo zareaguje na los który był konsekwencją jego czynów?

Jakie uczucia towarzyszą człowiekowi, który widzi cudze cierpienie? Czuje empatie czy może zawiść?Bo przecież może właśnie ON zasługuje na to co go spotyka, może to rodzaj pokuty? Współczujemy czy potępiamy?Jak można ocenić głównego bohatera pozytywistycznej noweli „Powracająca fala”? Od pierwszych chwil twórczości Bolesław Prus interesuje się chorobą duszy, próbuje pokazać jaką rolę namiętności odgrywają w życiu człowieka i udowodnić ich niszczącą siłę. Miłość, żądza pieniędzy, żądza sławy są motywem powtarzającym się w „Powracającej fali”. Gotlieb Adler, całe swoje życie poświęca jedynemu synowi Ferdynandowi. Kocha go miłością bezkrytyczną i ślepą. Ferdynand widząc, że ojciec zawsze stanie w jego obronie wykorzystuje go, myśląc tylko o swoich potrzebach, którymi są zabawy, chęć zdobywania i posiadania. Adlerowi wydaje się, że dzięki pieniądzom zatrzyma przy sobie syna i będzie mógł patrzeć na jego zabawy. Nie zważa na to, że po to aby spełniać jego zachcianki nie dba o swoich robotników, w skutek czego jeden z nich ginie. Nie kieruje nim dobro ludzkie a jedynie żądza pieniądza.

Kiedy młodzieniec jest poza domem fabrykant cierpi z tęsknoty, każdą wolną chwilę poświęcając rozmyślaniom o swoim jedynym dziecku. Cóż straszniejszego mogłoby spotkać Gotlieba niż utrata syna? Kiedy nierozważny Ferdynand ginie w pojedynku, fala krzywdy uderza ojca, odbierając mu sens własnego życia. Cierpienie fabrykanta było tak wielkie, że przerodziło sie w szał. Wszystko o co do tej pory zabiegał straciło znaczenie. Nie mógł się z tym pogodzić. Podpalił fabrykę i zginął w płomieniach. Nie potrafił poradzić sobie z przytłaczającą go pustką po utracie syna.

Nie zawsze spotykające nas nieszczęście jest karą, jednak zawsze gdy popełnimy zbrodnię czekają nas konsekwencje . Następstwo naszego postępowania może być ogromne, ponieważ zło rodzi zło. Fala krzywdy zawsze powraca w najmniej oczekiwanym momencie i uderza w najczulszy punkt. Czy cierpienie ma sens? A jeśli tak, to jaki?Na pewno wychowuje, czego przykładem jest Oskar i pani Róża , pozwala nam docenić życie, jak Dwojra oraz uczy pokory i leczy z egoizmu np. Hioba . Dopóki go świadomie nie przyjmiemy, nie uwolnimy się od niego, jak Adler, który do końca nie pogodził się z przegraną. Bo jak powiedział Marcel Proust „Możemy uleczyć się z cierpienia tylko przeżywając je do końca „

strona:    1    2    3    4    5    6  





Bo życie kruche jest... Motyw cierpienia i śmierci na podstawie wybranych utworów literackich i dzieł sztuki

Ocena:
20/20
Teza: Bohaterowie literaccy często staja w obliczu śmierci i cierpienia. Zjawiska te są wielowymiarowe i często nieuniknione.

Ocena opisowa nauczyciela: Temat trudny. Bardzo dobrze przeprowadzona argumentacja broni tezę prezentacji. Ciekawe wnioski uzupełniają całość. Brawo!

Doświadczenie cierpienia. Omów problem w ujęciu literackim i filozoficznym

Ocena:
20/20
Teza: Próby odnalezienia sensu w cierpieniu.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Autor swobodnie porusza się w świecie literatury i filozofii. Wnioski interesujące i odważne.

Motyw matki cierpiącej w literaturze i sztuce

Ocena:
20/20
Teza: Matka cierpiąca po stracie dziecka, to jeden z bardziej przejmujących motywów w światowej literaturze

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wyróżniająca się. Poprawny język i styl wypowiedzi. Dobra analiza postawionego problemu, ciekawe cytaty. Brawo!

Hiob naszych czasów. Omów problem cierpienia ukazanego w wybranych przez siebie tekstach literackich XX wieku.

Ocena:
20/20
Teza: XX wiek potwierdził jak bardzo aktualne jest biblijne przesłanie.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca świadczy o głębokim przemyśleniu tematu. Logiczna kompozycja, poprawna bibliografia.

Jak cierpienie wpływa na człowieka? Przedstaw obrazy cierpienia ukazane w literaturze XX i XXI wieku.

Ocena:
20/20
Teza: Literatura pokazuje jak odmienne mogą być powody odczuwania nieszczęścia i jak głęboko wpływa ono na postawy, wybory, a czasem całe późniejsze życie bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, szeroko ujmuje problem cierpienia. Poprawna bibliografia oraz plan pracy.

Motyw niezawinionego cierpienia w literaturze. Omów funkcjonowanie tego motywu w wybranych utworach literackich

Ocena:
20/20
Teza: Autorzy próbowali dociec jaki jest ukryty sens w przeżywaniu męki.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni realizuje temat. Poprawna bibliografia i plan pracy.

Motyw cierpienia rodzicielskiego. Omów wybrane teksty literackie i przykłady z innych dziedzin sztuki

Ocena:
20/20
Teza: Literatura od najdawniejszych czasów obsadzała wśród swoich bohaterek postaci rodziców.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca obszerna. Szczegółowo ukazuje temat, koncentrując się na portretach rodziców w obliczu śmierci ich dziecka.

Martyrologia Polaków w czasie II wojny światowej w literaturze i filmie. Omów zagadnienie na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Artyści wszystkich dziedzin włączyli się w dzieło upamiętniania grozy II wojny światowej.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa i barwna. Napisana płynnym językiem.

Związek miłości i cierpienia w literaturze. Porównaj realizacje obydwu motywów w wybranych utworach literackich

Ocena:
20/20
Teza: Świat pełen jest sprzeczności i może właśnie dlatego najwznioślejsze uczucie musi zawsze wiązać się z bólem, stratą czy rozpaczą.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca pokazuje jak często miłość splata się z cierpieniem. Wyraźne przykłady i logiczna kompozycja zasługują na uznanie.

Literacki motyw cierpienia. Przedstaw jego funkcjonowanie w wybranych utworach XIX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Różne sposoby funkcjonowania motywu cierpienia w XIX wieku.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ambitna i spójna. Przemyślane przykłady, poprawna argumentacja.

Cierpienie siłą kształtującą, czy niszczącą człowieka. Omów zagadnienie na podstawie wybranych utworów z różnych epok

Ocena:
20/20
Teza: Czy literatura częściej ukazuje cierpienie jako wartość pozytywną, czy też zło, którego należy unikać?

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, zawierająca głęboka analizę cierpienia. Literatura trafnie wykorzystana.

Zaprezentuj sposoby ujęcia niezawinionego cierpienia i buntu wobec Boga na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
20/20
Teza: Nierozerwalny związek tematyki niezawinionego cierpienia i buntu wobec Boga.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana i spójna. Dobór lektur z różnych epok literackich. Poprawna konstrukcja

Analizując wybrane przykłady, przedstaw różne ujęcia motywu cierpienia w literaturze

Ocena:
20/20
Teza: Cierpienie w literaturze przyjmuje różny wymiar.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca szeroko opisuje różnorodność motywu cierpienia i wielość jego ujęć w literaturze.

Przedstaw dramat rodziców po utracie dziecka na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
20/20
Teza: Różne literackie ujęcia rozpaczy po stracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawnie skonstruowana, poszczególne wątki konsekwentnie zrealizowane.

Dziecko w literaturze romantycznej i pozytywistycznej. Dokonaj porównania, odwołując się do wybranych utworów literatury polskiej.

Ocena:
20/20
Teza: Dziecko jest bohaterem niezwykle popularnym w literaturze romantyzmu i pozytywizmu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przejrzyście realizuje temat. Poszczególne wizerunki w pełni realizuję tezę zawartą we wstępie.

Biblia jako inspiracja dla współczesnej literatury i sztuki. Dokonaj analizy wybranych dzieł, w których odnajdujesz inspiracje biblijne.

Ocena:
20/20
Teza: Artyści często sięgają do „Pisma Św.” i mają wolność wyboru środków wyrazu, by przedstawić inspiracje biblijne w swych dziełach.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oparta na ciekawych przykładach. W sposób przejrzysty realizuje temat.

Motyw skrzywdzonego dziecka i jego funkcje w dziele literackim. Omów problem, analizując wybrane przykłady

Ocena:
20/20
Teza: Literatura, kreśląc portrety skrzywdzonych i nieszczęśliwych najmłodszych, pragnęła zwrócić uwagę na istotne problemy dziecka i próbować przestrzec przed ich powstawaniem w przyszłości.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w treści, spójna. W pełni odzwierciedla temat i tezę.

Motyw cierpienia rodziców po stracie dziecka. Omów na wybranych przykładach.

Ocena:
20/20
Teza: Przedstawienie literackich portretów rodziców cierpiących po utracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca obszernie i przekrojowo ukazuje literackie zapisy rozpaczy rodziców w obliczu utraty swych potomków.

Funkcjonowanie motywu cierpienia w literaturze romantycznej. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Zaprezentowanie funkcjonowania motywu cierpienia w literaturze romantycznej.

Ocena opisowa nauczyciela: Bogata w przykłady i cytaty z literatury podmiotowej praca.

Literackie wizje cierpienia w utworach różnych epok. Omów problem na przykładach wybranych dzieł literackich

Ocena:
20/20
Teza: Zaprezentowanie literackich wizji cierpienia w utworach różnych epok.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w przykłady, napisana poprawnym językiem, dobrze skonstruowana. Ciekawa prezentacja pps.

Wizerunek rodzica cierpiącego po stracie dziecka

Ocena:
20/20
Teza: Przedstawienie literackich przykładów rodziców cierpiących po stracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo obszerna i szczegółowa, oparta na bogatej i ciekawej literaturze. Poprawna prezentacja pps.

Obraz matki cierpiącej od średniowiecza do współczesności. Zaprezentuj motyw odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
20/20
Teza: Najważniejszym powodem cierpienia matki jest tragedia bądź śmierć jej dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przekrojowa. Pokazuje motyw na tle kilku epok. Poprawna teza i wnioski.

Cierpienie i jego sens. Przedstaw problem na wybranych przykładach literackich z XIX i XX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Żaden z literatów XIX i XX wieku nie wskazał jednoznacznie sensu cierpienia.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje różnorodność wizerunków cierpienia. Pokazuje, że jest to temat ponadczasowy, a ostatecznej odpowiedzi o sens cierpienia nie uda się odnaleźć w literaturze.

Motyw miłości tragicznej w wybranych utworach literackich

Ocena:
19/20
Teza: Motyw miłości jest tak popularny, że trudno wyobrazić sobie istnienie wielkiej literatury bez wątków tragicznego uczucia, zmieniającego losy głównych bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Zwięźle i ciekawie połączony motyw cierpienia z miłością na wybranych przykładach. Poprawny język i stylistyka wypowiedzi.

Czy cierpienie ma sens? Omów zagadnienie odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
19/20
Teza: Nie sposób uciec od cierpienia. Doświadcza ono wielu ludzi zmieniając ich życie.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja dobra. Wnikliwa analiza, skuteczna obrona postawionej tezy. Język i styl wypowiedzi poprawny.

Cierpienie jako nieodłączny atrybut ludzkiej egzystencji. Omów funkcjonowanie cierpienia w literaturze na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Cierpienie pojawiło się wraz z grzechem pierworodnym i zostaje wpisane w ludzką egzystencję.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna. Szczegółowa analiza problemu, dobre wnioski.

Motyw człowieka upokorzonego. Omów zagadnienie, odwołując się do literatury różnych epok

Ocena:
19/20
Teza: W literaturze możemy odnaleźć różne oblicza upokorzenia człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dobrze skonstruowana, odwołuje się do wielu przykładów.

Motyw cierpienia w romantyzmie. Przedstaw, odwołując się do wybranych przykładów literackich

Ocena:
19/20
Teza: Cierpienie jest dosyć częstym tematem utworów literackich epoki romantyzmu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje różnorodne wizje cierpienia. Przejrzysta kompozycja, poprawny konspekt pracy.

Różne sposoby pisania o cierpieniu. Porównaj trzy wybrane utwory z różnych epok, konfrontując ich kształt literacki i wizerunek ludzi dotkniętych przez los

Ocena:
19/20
Teza: Literatura ukazuje zarówno tych, którzy ulegli wobec cierpienia oraz tych, którzy potrafili stawić mu dumnie czoło.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca skupia się na trzech postaciach. Poprawna bibliografia.

Wpływ cierpienia na kształtowanie osobowości człowieka? Wskaż różne postawy bohaterów. Dokonaj ich charakterystyki

Ocena:
19/20
Teza: Cierpienie może ukształtować osobowość człowieka, może też być bodźcem do zmiany osobowości lub wierności swoim ideałom.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zwięzła, schematyczna, przedstawia charakterystykę właściwie dobranych utworów.

Jaki wpływ mają negatywne przeżycia na losy człowieka? Odpowiedz na pytanie na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
18/20
Teza: Cierpienie jest nieodłącznym towarzyszem człowieka. Bohaterowie literaccy starają odnaleźć sens w jego przeżywaniu.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna, oryginalne lektury. Na uwagę zasługuje rozbudowana bibliografia i dobry styl wypowiedzi. Można pogłębić argumentację, aby zdobyć maksymalną liczbę punktów.

Człowiek wobec cierpienia. Omów zagadnienie, analizując losy bohaterów w wybranych dziełach literackich

Ocena:
18/20
Teza: Negatywne przeżycia są dosyć częstym tematem utworów literackich. Ich wpływ na dalsze losy bohatera jest różnorodny.

Ocena opisowa nauczyciela: Konstrukcja prezentacji wskazuje raczej na wielowymiarowość cierpienia. Styl wypowiedzi poprawny. Dopracowania wymaga argumentacja.

Od Hioba do bohaterów literatury współczesnej. Poszukiwanie sensu życia w cierpieniu przez bohaterów literackich różnych epok

Ocena:
18/20
Teza: Cierpienie jako nauka dla człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja bardzo dobra. Ciekawy dobór literatury, bogate słownictwo. Na uwagę zasługuje dobór trafnych cytatów. Drobne usterki w językowe.

Topos Mater Dolorosa w literaturze i sztuce. Omów zagadnienie na wybranych przykładach z różnych epok

Ocena:
18/20
Teza: Macierzyństwo wiąże się czasem z cierpieniem. Motyw Mater Dolorosa jest jednym z ważniejszych motywów w literaturze i sztuce.

Ocena opisowa nauczyciela: Realizacja tematu prawidłowa, dobór dzieł kultury zróżnicowany, ciekawe cytaty. Dopracowania wymaga zakończenie prezentacji.

Bohater cierpiący, zbuntowany, niezgadzający się na otaczający go świat. Przedstaw temat na wybranych przykładach literackich.

Ocena:
18/20
Teza: Bohater cierpiący, zbuntowany i niezgadzający się na otaczający świat jest zdeterminowany, a pomimo tego, nie zawsze wygrywa.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, dobrze skonstruowana. Momentami można popracować nad stylem, pogłębić zawarte argumenty.

Motyw cierpienia w literaturze różnych epok

Ocena:
17/20
Teza: Literatura każdej epoki kreuje różnorakie portrety osób cierpiących.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przeciętna. Ciekawa argumentacja, jednak brak jednoznacznego pomysłu na pracę psuje efekt.

Różne sposoby ujęcia motywu tęsknoty. Zaprezentuj problem, odnosząc się do interpretacji kilku wybranych utworów literackich

Ocena:
17/20
Teza: Tęsknota jest odczuciem indywidualnym dla każdego człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja nierówna. Kilka rozwiązań mile zaskakuje, inne rozczarowują. Można poprawić język wypowiedzi.

Motyw cierpienia w literaturze. Omów zagadnienie na dowolnie wybranych przykładach

Ocena:
17/20
Teza: Motyw cierpienia realizowany jest w literaturze w sposób różnorodny.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przeciętna. Przemyślana konstrukcja pracy, jednak realizacja kolejnych argumentów wymaga dopracowania.

Hiob naszych czasów. Przedstaw motyw cierpienia w literaturze powojennej

Ocena:
17/20
Teza: Cierpienie jako nieodłączny element życia każdego człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Skrótowy plan. Dobór literatury i argumentów przemyślany, jednak wniosek końcowy nie koresponduje z tezą i treścią prezentacji.