Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Motyw śmierci


Wizerunek śmierci w utworach literackich i malarstwie. Zaprezentuj odwołując się do wybranych przykładów

We wszystkich epokach niemal każdy twórca podejmował temat śmierci. Omawiany przeze mnie motyw opisuje najstarszy z tekstów. Śmierć "narodziła się" w raju. Była wynikiem grzechu pierworodnego, karą za niewierność Bogu. Śmierć sprowadził na świat i ludzi Lucyfer, którego bolało szczęście Adama i Ewy, ich bezpośredni kontakt z Bogiem. Stwórca srogo ukarał człowieka, lecz jednocześnie obiecywał przyjście Syna, który umierając na krzyżu, wybawi człowieka od śmierci. Zmartwychwstanie Chrystusa niweczy moc zła i odbiera potęgę śmierci. Wg filozofii chrześcijańskiej koniec życia na Ziemi nie jest kresem wszystkiego, lecz początkiem nowej, pozaziemskiej egzystencji. Mimo, że chrześcijaństwo na temat śmierci wypowiedziało się dość jasno, jej tajemniczość i zagadkowość zawsze dręczyła ludzi.

Mistrz Polikarp ze średniowiecznego utworu bardzo chciał zobaczyć śmierć. Bóg wysłuchał próśb mędrca i udzielił mu łaski spotkania ze śmiercią. Polikarp ujrzał szkaradną postać, nagą niewiastę, przepasaną prześcieradłem, przeraźliwie chudą, o błyszczącej, żółtej twarzy, której upadł koniec nosa, a z oczu płyną krwawe łzy. Ma gołą głowę przewiązaną chustą. Brakuje jej warg, ziewając zgrzyta zębami. W ręku trzyma kosę, którą groźnie wywija. Jest straszna, dlatego mistrz przeraził się, padł na twarz błagając, aby pozwoliła mu jeszcze żyć. Śmierć pociesza wystraszonego Polikarpa, że nie przyszła po niego, a tylko spełnia nakaz Boga, pokazuje mu swoją postać i wyjaśnia jakie jest jej zadanie. Śmierć zabiera wszystkich ludzi. Jest nieprzejednana i nieprzekupna, nikt jej nie umknie. Jest sprawiedliwa.

Tak właśnie wyobrażał sobie śmierć nieznany artysta z XIV w. Ilustracja przedstawia siłę śmierci, jej wszechwładzę i grozę. Nad światem unosi się straszliwy kościotrup z ogromną kosą. Przerażenie budzą skrzydła przypominające skrzydła nietoperza, ale są ogromne i spiczasto zakończone. Na ziemi kłębi się przerażony tłum. Jedni padają na twarz, inni unoszą oczy ku niebu. Układ leżących ciał świadczy o wielkim przerażeniu skłębionego tłumu.

Jakże inny jest obraz Jacka Malczewskiego. Na I planie obrazu zatytułowanego „Thanatos I” widać starca i śmierć zamykającą mu oczy, ale Thanatos, to nie budzący przerażenie kościotrup, ale młoda, piękna kobieta, wcielenie siły, zdrowia i młodości. W ręku trzyma kosę, a ubrana jest w strój przypominający zbroję. Twarz starca jest pogodna, jakby na tę chwilę czekał, bo był już sterany życiem. Można przyjąć, że śmierć przynosi ostateczne ukojenie. Obraz Malczewskiego nie ma jednak pesymistycznej, czy przygnębiającej wymowy.

Śmierć czasami zabiera dzieci i wówczas jest pretekstem do generalnego rozliczenia z dotychczasowym życiem. "Treny" Jana Kochanowskiego to intymny zapis mówiący, jak człowiek radzi sobie z własnym życiem, gdy śmierć zabiera bliską osobę. Poeta renesansu zgodnie ze stoicką filozofią uważał, że:
„nigdy nie zabłądzi,
kto tak umysł narządzi,
jakoby miał szczęście i nieszczęście znosić
temu mężnie wytrzymać, w owym się nie wznosić”.

Ale w momencie, gdy śmierć zabrała mu ukochane dziecko, runął wyznawany światopogląd. Poeta przyznaje, że nie można w nieszczęściu śmiać się i cieszyć. Nic nie jest w stanie zabezpieczyć człowieka przed złymi przypadkami, ani mądrość, ani dobroć, nawet pobożność. Poeta nazywa śmierć srogą, nieubłaganą, niepobożną, nieużytą. Oskarża ją o to, że zabierając jego dziecko dokonała gwałtu na naturze ludzkiej. To dzieci powinny opłakiwać odejście z tego świata rodziców, a nie odwrotnie. Poeta pragnie przekroczyć granicę życia, zobaczyć Orszulkę. Kochanowski próbuje, więc wykorzystać sen. Za jego pomocą chce zbliżyć się do śmierci, poznać tajemniczy świat umarłych. Metoda okazuje się skuteczna. "Tren XIX albo Sen" opowiada o spotkaniu poety nie tylko z córeczką, ale również ze zmarłą matką, która daje wskazówkę, jaką postawę należy przyjąć wobec niezrozumiałych i bolesnych zjawisk:
"ludzkie przygody
Ludzkie noś; jeden jest Pan smutku i nagrody".

Zupełnie inaczej przyjmują śmierć romantycy. Bohater Goethego nie tylko się jej nie lęka, ale wręcz jej pragnie. Nieodwzajemniona miłość do Lotty uczyniła życie Wertera nieznośnym. Miłość zawładnęła życiem Wertera do tego stopnia, że nie był w stanie nawet myśleć o czymś innym. Świat rzeczywisty przestał się liczyć. Wybujała uczuciowość, patrzenie na świat realny przez pryzmat poezji i marzeń spowodowały całkowite wyobcowanie Wertera. Odczuwając dotkliwie ból istnienia bohater postanowił umrzeć. Myśl o śmierci stała się wręcz obsesyjna. Pisał o niej do przyjaciela i do Lotty w pożegnalnym liście. Właściwie bohater Goethego rozkoszował się myślą o tym, że umrze, że sam odbierze sobie życie. Z listów Wertera wyziera coś, co można nazwać ekshibicjonizmem uczuciowym i absolutnym egoizmem. Własne uczucia i myśli były dla niego najważniejsze, zupełnie nie liczył się z przeżyciami innych, a szczególnie Lotty. Werter wybrał z pełną świadomością śmierć, bo uwalniała go od męki życia.

W zupełnie innych okolicznościach umiera Emilia Plater. Przedstawia to w wierszu „Śmierć pułkownika” Adam Mickiewicz. Śmierć kobiety - wielkiego wodza łączy się z bohaterstwem i patriotyzmem. Emilia Plater umiera mając przy sobie swój prosty, żołnierski rynsztunek i wiernego towarzysza walki, konia. Odchodzi jak hetman Stefan Czarniecki. Wodza - kobietę żegnają szczere łzy prostego ludu i żołnierzy. Ostatnie chwile umierającej bohaterki - to spotkanie i pojednanie ze Stwórcą. Jest to piękna śmierć bohatera, który złożył swoje życie ojczyźnie.

Niczego z sacrum nie ma śmierć z XX wieku, w czasie II wojny światowej. Staje się ona masowa, jest codziennością obozów koncentracyjnych i łagrów sowieckich. Opowiadania Tadeusza Borowskiego ukazują człowieka zlagrowanego, który obcując na co dzień z masową śmiercią, zbrodnią, staje się zobojętniały na otaczającą go rzeczywistość. Więzień obserwuje przerażającą technikę uśmiercania. Narrator stwierdza: "Między jednym a drugim kornerem za moimi plecami zagazowano trzy tysiące ludzi". Więzień doświadcza stale przejmującego głodu i jest bezsilny wobec otaczającego go zła i przemocy. Obojętniejąc na ból i rozpacz egoistycznie troszczy się o własne przetrwanie. „Kto ma żarcie w obozie, ten ma siłę” - stwierdza jeden z więźniów.

Myślę, że człowiek buntuje się czynnie tylko w pierwszym momencie zetknięcia z przemocą. Gdy spostrzega zło, powinien zaprotestować, bronić innego człowieka. Ale zaskoczony brutalnością instynktownie broni własnego życia. Więźniowie obozu koncentracyjnego zostali zbrukani przez zło. Nie mieli wyboru między dobrem a złem, a jedynie między złem mniejszym lub większym. Narrator opowiadań wybrał to pierwsze. Wynosił z wagonu trupy niemowląt, ale: „nie mógł przemóc wzbierającego w nim dzikiego strachu”. Milczał, gdy kobiety, idąc na śmierć, pytały go, co z nimi będzie. Zlagrowany narrator opowiadań zachował jedno uczucie: miłość do dziewczyny i jedną ideę: przetrwanie, a to znaczyło, że musi przystosować się do istniejących warunków, czyli zaakceptować śmierć i bezmiar okrucieństwa. Sądzę, że więźniowie obozów koncentracyjnych doświadczyli duchowej śmieci. Dbali o ciała, o przeżycie, ale ich wrażliwość duchowa została zabita.

W podobnie nieludzkich warunkach przebywali więźniowie łagrów sowieckich. Nie groziła im wprawdzie śmierć w komorze gazowej, ale katorżnicza praca i głodowe racje żywnościowe wyniszczały organizmy. W tych miejscach również najważniejsze było jedzenie i chęć przetrwania, a jeśli więzień trawił nadzieję, jak Kostylew, zadawał sobie śmierć. Michaił Aleksiejewicz przypalał sobie rękę nad ogniem, by wyrazić bunt przeciw zniewoleniu. „Nie będę dla nich pracował, choćby za cenę swojego cierpienia, zdrowia i życia” - powiedział narratorowi. Gdy Kostylew dowiedział się, że ma zostać wysłany na Kołymę, oblał się wrzątkiem i zmarł w straszliwych cierpieniach. Wybrał śmierć samobójczą w męczarniach, może nawet gorszą niż ta z przepracowania i wycieńczenia.

Podobnie myślała Natalia Lwowna. W beznadziejnej sytuacji obozowej, gdy od więźnia nic nie zależało i był on traktowany przedmiotowo, Natalia Lwowna znalazła pociechę pod wpływem Dostojewskiego. "Zapiski z martwego domu" uświadomiły więźniarce, że życie jest jej wyłączną własnością. Oto jest wolna, bo może wybrać rodzaj i czas własnej śmierci. Przerażający jest fakt, iż samounicestwienie w czasach pogardy było aktem człowieczeństwa.

Analizując wybrane utwory wnioskuję, że ludzi właściwie od zawsze intrygowała i interesowała śmierć. Pewnie dlatego, że jest to ten ostateczny element każdego życia, którego nie można przewidzieć. W średniowiecznej literaturze ludzie wyobrażali sobie śmierć w postaci odrażającego kościotrupa, który budzi przerażenie. Podobnie nieznany artysta z XIV w. widział śmierć. Jej personifikacja w utworze i na obrazie budzi strach. Ale inaczej postrzegał śmierć malarz młodopolski. Według Malczewskiego umieranie nie musi budzić lęku. Stary umierający człowiek poddaje się bez strachu ostatecznemu wyrokowi. Nie jest zaskoczony. Niezwykły i dziwny jest dla mnie wygląd śmierci na obrazie Malczewskiego. Może wyposażając ją w cechy zewnętrzne pięknej kobiety artysta wyrażał swoisty mizoginizm. W funeralnej poezji renesansowej poeta rozmawiał ze śmiercią, która zabrała mu małą córeczkę i tym samym zadała rodzicom ból i cierpienie. Sprawiła także, że całkowicie zmienił się światopogląd poety.

Śmierć czasami człowiek zadaje sobie sam. Oczywiście z różnych powodów. Samobójstwo popełnił Werter, bohater Goethego i Kostylew z „Innego świata” Grudzińskiego. Ten pierwszy cierpiąc z powodu nieodwzajemnionej miłości zabija się strzałem w głowę. Śmierć Wertera w zestawieniu z ostatnimi chwilami Emilii Plater, czy też samounicestwieniem Kostylewa wydaje się niemal groteskowa, niepotrzebna niczym sentymentalny gest. Emilia umiera wśród bliskich, w aureoli świętości. Agonia Wertera wprawia w rozpacz, zakłopotanie, wstyd. Oto nie było nikogo, kto by pomógł nieszczęśliwemu człowiekowi. Wszyscy czują się winni jego śmierci. Kostylew też popełnił samobójstwo, ale tylko tak mógł wyrazić bunt i niezgodę na zło i zniewolenie. On przecież znalazł się w sytuacji ekstremalnej, nieludzkiej i nie miał żadnych praw, nie miał nadziei, był uprzedmiotowiony i własnym samounicestwieniem zaświadczył o swoim człowieczeństwie. Takie sytuacje miały miejsce w czasie II wojny światowej w obozach hitlerowskich i łagrach sowieckich. Właśnie wtedy śmierć straciła sacrum. Nikogo już nie zasmucała, nie wzruszała. Tę masową śmierć sprowadził jednak na człowieka drugi człowiek. Było to zjawisko przerażające i bulwersujące. Patrząc codziennie na umieranie setek ludzi więźniowie przywykli do śmierci i tym samym ich serca dotknięte i zbrukane przez zło w pewnym sensie umierały.

Śmierć jest zjawiskiem ostatecznym i dotyczy każdego, kto się urodził. Ludzie się jej obawiają, chociaż zgodnie z filozofią chrześcijańską nie powinni, bo otwiera ona przed nami cudowne, pozaziemskie bytowanie. Nasz lęk przed śmiercią bierze się chyba z ukochania tego wszystkiego, co ziemskie i znane, bliskie i kochane. Świadomość, że każdy doświadczy śmierci, która jest jedną wielką tajemnicą powoduje, że zawsze ludzie będą ją na różne sposoby personifikować i zawsze będzie dla nas zjawiskiem niepokojącym.

strona:    1    2    3    4    5  





Bo życie kruche jest... Motyw cierpienia i śmierci na podstawie wybranych utworów literackich i dzieł sztuki

Ocena:
20/20
Teza: Bohaterowie literaccy często staja w obliczu śmierci i cierpienia. Zjawiska te są wielowymiarowe i często nieuniknione.

Ocena opisowa nauczyciela: Temat trudny. Bardzo dobrze przeprowadzona argumentacja broni tezę prezentacji. Ciekawe wnioski uzupełniają całość. Brawo!

Symbol jako sposób nazywania niewyrażalnego. Interpretując wybrane utwory literackie i dzieła malarskie, określ rolę symbolu w komunikacji artystycznej

Ocena:
20/20
Teza: Śmierć, szczególnie u twórców modernistycznych ma często znaczenie symboliczne, jest nośnikiem pewnych głębszych przemyśleń i przeżyć autora

Ocena opisowa nauczyciela: Autor w umiejętny sposób porusza się po świecie literatury i sztuki. Na uwagę zasługuje bogata bibliografia.

Różne sposoby ukazywania śmierci i umierania w literaturze i malarstwie renesansu oraz przełomu XIX i XX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Motyw życia i śmierci towarzyszy ludzkości od początku jej istnienia poprzez wszystkie epoki literackie i artystyczne.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dojrzała, bardzo przejrzysta. Kolejne argumenty przedstawione są logicznie. Dobre wprowadzenie do tematu i wnioski.

Motyw śmierci w literaturze i sztukach plastycznych. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych dzieł

Ocena:
20/20
Teza: W zależności od epoki historycznej, kultury, światopoglądu i głoszonych idei człowiek próbował oswajać śmierć, pojąć jej zagadkę.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo obszerna i szczegółowa. Temat wnikliwie zanalizowany.

Śmierć jako motyw w literaturze i sztuce. Przeanalizuj zagadnienie na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Artyści, próbując przybliżyć innym tajemnicę śmierci, przedstawiali w swoich dziełach własne wyobrażenia umierania i życia pośmiertnego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w różne wizje śmierci. Rozbudowana bibliografia, płynna i poprawna wypowiedź. Ciekawe ilustracje.

Analizując wybrane utwory literackie, omów funkcje śmierci i zła w baśniach, bajkach i mitach

Ocena:
20/20
Teza: Zło i śmierć podstawowymi elementami baśniowego, bajkowego i mitycznego świata.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni realizuje temat. Ciekawe przykłady literatury podmiotowej, przemyślana kompozycja.

Danse macabre - motyw śmierci w literaturze i sztuce

Ocena:
20/20
Teza: Taniec śmierci odzwierciedla wszechobecność śmierci, która wszystkich ludzi traktuje tak samo.

Ocena opisowa nauczyciela: Motyw bardzo poprawnie opracowany. Zawiera zarówno literackie, jak i plastyczne przykłady. Dobra bibliografia i plan prezentacji.

Czekając na śmierć, czyli jak i w czym odnaleźć sens życia kiedy brak już nadziei. Rozwiń temat w oparciu o wybrane utwory z różnych epok

Ocena:
20/20
Teza: Autorzy każdej epoki przedstawiali ludzi oczekujących na śmierć, świadomych jej nieuchronnego nadejścia.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zawiera wszelkie niezbędne argumenty. Poprawna konstrukcja, ciekawy tok myślenia.

Ars moriendi - wielcy bohaterowie literaccy wobec śmierci. Zaprezentuj ich postawy i autorskie sposoby kreacji analizując wybrane dzieła

Ocena:
20/20
Teza: Główne utwory związane z ars moriendi powstały w średniowieczu, jednak i w późniejszej literaturze możemy odnaleźć przykłady godnej śmierci.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wykorzystuje dostępne argumenty. Poprawna stylistyka, logiczna spójność.

Przedstaw funkcjonowanie motywu śmierci w literaturze i sztuce średniowiecza i baroku

Ocena:
20/20
Teza: Charakterystyka obrazów śmierci w średniowieczu i barok

Ocena opisowa nauczyciela: Praca szczegółowa, zawiera wiele ciekawych przykładów z literatury i sztuki. Poprawna kompozycja, teza i wnioski.

Człowiek wobec śmierci w literaturze i sztuce. Przedstaw zagadnienia na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Artyści często wykorzystywali motyw śmierci, by ukazać swój stosunek do niej lub stosunek swego pokolenia.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zawiera wiele interesujących przykładów. Poprawna bibliografia i plan.

Miłość i śmierć w wybranych utworach literackich i w sztuce

Ocena:
20/20
Teza: Miłość i śmierć w literaturze i kulturze – popularność omawianych motywów.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni realizuje temat. Ciekawe przykłady oraz wnioski.

Literackie i malarskie sposoby heroizacji śmierci bohatera. Omów problem na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Heroizacja śmierci bohaterów najczęściej służyła zachowaniu pamięci i oddaniu hołdu nieprzeciętnym jednostkom.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa, oparta na przykładach z różnych epok literackich.

Przedstaw motyw poświęcenia życia w literaturze. Scharakteryzuj problem, analizując przykłady literackie z różnych epok

Ocena:
20/20
Teza: Ukazanie wyjątkowych postaci, które w imię szczytnej idei poświęciły własne życie.

Ocena opisowa nauczyciela: Temat ciekawie przedstawiony. Oparty na lekturach z różnych epok.

Wesela i pogrzeby w literaturze polskiej. Omów różnorodne ujęcia motywów, odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
20/20
Teza: Motyw wesela i pogrzebu w twórczości pisarzy polskich różnych epok.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni wyczerpuje temat - opisuje dwa wesela i dwie ceremonie pogrzebowe.

Przedstaw różne wyobrażenia ludzi dotyczące śmierci w oparciu o wybrane dzieła literackie

Ocena:
20/20
Teza: a) Uniwersalność i tajemniczość tematu śmierci widziana oczami twórców literatury.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja wnikliwie przedstawia wybrane utwory. Poprawny styl i kompozycja.

Motyw śmierci w literaturze i sztuce romantyzmu i Młodej Polski. Omów na wybranych przykładach.

Ocena:
20/20
Teza: Zaprezentowanie funkcjonowania motywu śmierci w literaturze i sztuce romantyzmu i Młodej Polski.

Ocena opisowa nauczyciela: Bogata bibliografia i szczegółowy plan prezentacji.

Przedstaw rolę motywu śmierci w wybranych utworach literackich

Ocena:
20/20
Teza: Pisarze i poeci w zależności od roli, jaką przypisywali motywowi śmierci opisywali różnorodne jej oblicza.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przemyślana, pokazuje różnorodne wizje śmierci służące różnym celom autorskim.

In hora mortis. W jaki sposób poeci opisywali swoje przeżycia związane ze śmiercią ważnych dla nich osób?

Ocena:
20/20
Teza: Artyści przeżywając śmierć ważnych dla nich osób swoje refleksje przekazywali za pomocą języka poezji.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni realizuje temat. Mówi o poetyckich obrazach "godziny śmierci" w różnych epokach.

Wykorzystanie motywu śmierci w utworach literackich i malarskich XIX i XX wieku Omów, analizując wybrane dzieła

Ocena:
19/20
Teza: Literatura odbiega od przedstawiania śmierci wyłącznie w biologicznym wymiarze, nadając jej określony sens.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca logiczna, zawierająca bogatą literaturę podmiotową i przedmiotową. Wiele argumentów na udowodnienie tezy.

Motyw śmierci w literaturze i malarstwie. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Temat śmierci jest ciągle aktualny i fascynuje wielu artystów, dlatego też powstało mnóstwo dzieł poruszających tę kwestię.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca napisana dobrym stylem. W pełni realizuje temat.

Obraz śmierci w malarstwie i literaturze. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Myśl o śmierci towarzyszyła człowiekowi praktycznie od zawsze. Istnieją na to dowody w poezji, prozie, dramacie czy sztukach pięknych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca napisana płynnym językiem. Ciekawe przykłady z malarstwa. Logiczna i przejrzysta kompozycja.

Motyw samobójstwa w literaturze. Przedstaw na wybranych przykładach pochodzących z różnych epok

Ocena:
19/20
Teza: W literaturze akt samobójstwa jest najczęściej potępiany i nie prowadzi do niczego pozytywnego.

Ocena opisowa nauczyciela: Temat zwięźle ukazany. Poszczególne argumenty sformułowane poprawnie. Jasne wnioski. Właściwy plan i bibliografia.

Śmierć i umieranie w literaturze dawnej oraz współczesnej. Omów na podstawie dwóch epok

Ocena:
19/20
Teza: Różnorodność sposobów ujęcia motywu śmierci i umierania jest ściśle uzależniona od okoliczności historycznych, światopoglądowych i epokowych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dojrzała, wnikliwie analizuje temat. Poprawnie dobrana literatura.

Motyw śmierci w literaturze. Dokonaj analizy wybranych utworów z różnych epok

Ocena:
19/20
Teza: Artyści, próbując przybliżyć innym tajemnicę śmierci przedstawiali w swoich dziełach własne wyobrażenia umierania i życia pośmiertnego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca szeroko ukazuje motyw śmierci w literaturze. Szczegółowa bibliografia i plan pracy.

Przedstaw różne wyobrażenia ludzi dotyczące śmierci w oparciu o wybrane dzieła literackie

Ocena:
19/20
Teza: Przez wieki w literaturze śmierć przybierała różnorodne obrazy.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca na kilku przykładach pokazuje jak artyści przedstawiali śmierć. Poprawna bibliografia i język wypowiedzi.

Scharakteryzuj różne ujęcia motywu śmierci w literaturze i określ ich funkcje

Ocena:
19/20
Teza: Artyści odmiennie przedstawiali motyw śmierci w literaturze w zależności od funkcji jaką miał pełnić.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca pokazując różne ujęcia śmierci uwzględnia ich funkcję. Poprawny język, rozbudowana bibliografia i plan pracy.

Sposoby ukazywania bohaterskiej śmierci w literaturze. Scharakteryzuj je na podstawie wybranych utworów różnych epok literackich.

Ocena:
19/20
Teza: Mimo iż istota śmierci jest niezmienna, odmienne są sposoby prezentacji bohaterskiej śmierci w literaturze rożnych epok.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, bogata bibliografia.

Sceny śmierci w literaturze. Porównaj i omów ich funkcje w wybranych dziełach

Ocena:
19/20
Teza: Aby „oswoić” śmierć poszczególni twórcy próbowali przedstawić różnorodne sceny śmierci.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zawiera wszystkie niezbędne elementy. Poprawny plan pracy oraz bibliografia.

Obraz śmierci w sztuce średniowiecza. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Wyobrażenia śmierci w średniowieczu miały przede wszystkim charakter dydaktyczny – przypominały o kruchości ludzkiego żywota i zachowaniu pokory wobec Stwórcy.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa, ukazuje różnorodność wizerunków śmierci. Poprawna bibliografia.

Motyw śmierci i czasów ostatecznych w literaturze, sztuce i muzyce. Omów, analizując wybrane przykłady

Ocena:
19/20
Teza: Motyw śmierć i czasów ostatecznych ukazywany jest na obraz i podobieństwo wyobrażeń ludzi żyjących w danej epoce.

Ocena opisowa nauczyciela: Zwięzła praca w pełni realizująca temat.

Topos śmierci heroicznej w literaturze. Przedstaw jego źródła i udowodnij jego popularność w epoce romantyzmu i literaturze współczesnej

Ocena:
19/20
Teza: Popularność motywu śmierci heroicznej w romantyzmie i czasach współczesnych.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni poprawna, właściwy dobór lektur i ciekawe wnioski.

Motyw miłości i śmierci. Przedstaw na wybranych przykładach literackich

Ocena:
18/20
Teza: Miłość i śmierć w literaturze to nierozerwalne uczucia.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca na odpowiednio dobranych przykładach literackich ilustruje postawioną tezę. Poprawna bibliografia.

Bohaterska śmierć w literaturze. Przedstaw na wybranych przykładach literackich

Ocena:
18/20
Teza: W romantyzmie twórcy ukazywali śmierć bohaterów w celu ukazania właściwej postawy patriotycznej, jednak sposoby przedstawiania zgonu bohatera były różne.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, napisana dobrym językiem. Teza poprawnie uargumentowana.

Różne ujęcia śmierci w literaturze i sztuce. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
18/20
Teza: Pomimo licznych prób ukazania śmierci w literaturze i sztuce wciąż pozostaje ona tajemnicą.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawnie realizuje temat. Dobry język i styl wypowiedzi.

Samobójstwo jako temat utworów literackich różnych epok

Ocena:
18/20
Teza: Ucieczka przed realnym życiem, zagubienie w świecie wartości oraz niedojrzałość i nieodpowiedzialność jako źródła decyzji samobójczej wybranych bohaterów literackich.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca świetnie realizuje temat. Ciekawa kompozycja pracy.

Motyw umierania ukazany w literaturze. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
18/20
Teza: W literaturze problem śmierci jest podejmowany niezwykle często.

Ocena opisowa nauczyciela: Poprawna i przejrzysta praca. Ciekawa prezentacja pps.

Śmierć w literaturze różnych epok

Ocena:
18/20
Teza: Śmierć to jeden z najczęściej pojawiających się motywów w literaturze.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo zwięzła. Poprawna forma wypowiedzi i przytoczone argumenty.

Człowiek wobec śmierci w poznanych utworach literackich różnych epok. Przedstaw na wybranych przykładach

Ocena:
18/20
Teza: Wizerunek śmierci zmieniał się w zależności od czasu, w którym poruszano ten temat.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przeciętna. Dobra argumentacja. Poprawny język i styl wypowiedzi.

Motyw śmierci heroicznej w wybranych utworach

Ocena:
18/20
Teza: Literatura wskazuje bohaterów, którzy poświęcając swoje życie w dobrej sprawie, ukazali swe męstwo i odwagę.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna, analizuje podstawowe utwory dotyczące heroicznej śmierci.

Stosunek człowieka do śmierci. Przedstaw problem, opierając się na wybranych lekturach

Ocena:
17/20
Teza: Obraz śmierci w literaturze ukształtowany jest na obraz i podobieństwo ludzkich wyobrażeń danej epoki.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna i przejrzysta. Śmierć została przedstawiona wieloaspektowo, na przykładzie lektur z różnych epok.

Funkcje motywu śmierci w literaturze i sztuce. Przedstaw na podstawie wybranych utworów

Ocena:
17/20
Teza: Śmierć jest zjawiskiem ponadczasowym, które na przestrzeni epok literackich zmienia swój wizerunek.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przeciętna. Poprawna bibliografia i plan wypowiedzi.

Wizerunek śmierci w utworach literackich i malarstwie. Zaprezentuj odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
17/20
Teza: We wszystkich epokach niemal każdy twórca podejmował temat śmierci.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, a temat przedstawiony na wielu przykładach.

Miłość, samotność i śmierć w literaturze. Przedstaw temat, odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
17/20
Teza: Zróżnicowanie kreacji miłości, śmierci i samotności na przestrzeni wieków.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przeciętna i tendencyjna. Poprawna bibliografia.