Nurt wiejski w literaturze okresu realizmu i naturalizmu. Analizując celowo wybrane utwory literatury polskiej omów stylistykę i funkcję tego nurtu.
Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Motyw wsi


Nurt wiejski w literaturze okresu realizmu i naturalizmu. Analizując celowo wybrane utwory literatury polskiej omów stylistykę i funkcję tego nurtu.


Ze względu na wielowiekowy rolniczy charakter państwa polskiego nurt wiejski bardzo często pojawiał się w rodzimej literaturze. W epoce pozytywizmu pisarze również tematyce wiejskiej poświęcili wiele uwagi. Główna tego przyczyną była pozytywistyczna ideologia zakładająca pracę u podstaw i prace organiczną. Postulowano poprawę bytu i zapewnienie edukacji najbiedniejszym obywatelom ziem polskich – chłopom, których sytuacja szczególnie się zmieniła po uwłaszczeniu z 1864 roku. W swej twórczości liczni artyści posługiwali się między innymi nurtem realizmu. Realizm to artystyczna próba odtworzenia życia takim, jakie ono jest. Zadanie artysty sprowadza się do opisu tego, co widzi w najdokładniejszy sposób, jak to tylko możliwe. Z kolei naturalizm – to nurt, w którego założeniach „zostały uwzględnione najdalsze konsekwencje postulatu prawdy w dziele literackim (…) której podstawą jest światopogląd naukowy, opierający się na obserwacji, dokumentach oraz eksperymencie przeprowadzanym na wzór nauk fizyczno-przyrodniczych”. Dzięki odwołaniu się do tych nurtów artyści z niezwykłą precyzją kreślili wiejskie pejzaże, przedstawiając poszczególnych bohaterów. Główną ideą, która im towarzyszyła było zwrócenie uwagi szerszej publiki na ciężką sytuację polskich chłopów i apel o pomoc najbiedniejszym warstwom.

W „Placówce” Bolesław Prus w sposób realistyczny ukazał życie polskiego chłopa z drugiej połowy XIX wieku, dręczące go i jego społeczność problemy: zacofanie, konformizm i niezdecydowanie chłopów. Mieszkańcy wsi oprócz swojej podstawowej pracy ochoczo dorabiają we dworze, wykonując rozmaite drobne prace za przysłowiowe „co łaska”. Nie zmieniało to faktu, że chłopi byli pełni obaw i podejrzliwości w stosunku do dziedzica. Główny bohater utworu – Ślimak jest typowym reprezentantem swojej grupy, człowiekiem pospolitym, pozbawionym wyjątkowych cech. Właśnie tacy byli bohaterowie realistyczni. Poza tym zarówno Ślimak, Jojne (Żyd) jak i Dziedzic posługują się językiem typowym dla swojej klasy społecznej. Pokolenie gospodarza bardzo mocno uznawało hierarchię społeczną. Przy każdym kontakcie z panami czuli się gorsi, podejmowali ich za kolana, kłaniali się w pas zdejmując czapkę. Ku przerażeniu Ślimaka całkiem nowe pokolenie chłopów reprezentował jego syn Jędrek. Urodził się po uwłaszczeniu, wyzbywając się kompleksów i przyjmując równość stanów za fakt. Pogardliwie odnosił się do dziedziców i miał zastrzeżenia, czy aby na pewno im należy się jakakolwiek ziemia, bo przecież oni nie zajmują się żadną pracą. Fenomenem „Placówki” jest to, że ukazuje ona prace nie jako arkadyjską wizję łatwego i lekkiego zajęcia. Stare nawyki i tradycje pracy zmuszały Ślimaka do ciągłej walki o pieniądz. Ziemia z roku na rok stawała się bardziej jałowa i dawała mniej plonów. Pola były niszczone przez deszcz, susze, grad. Stary sprzęt niszczył się, a zwierzęta nie śpią. Praca nie jest tu szczęściem, a obowiązkiem, który trzeba wypełnić. Dlatego największą radością dla człowieka jest odpoczynek. W utworze bardzo widoczne są również wątki naturalistyczne. Widać je najlepiej, gdy przeanalizuje się wpływ przyrody na życie bohaterów. Całe ich życie podporządkowane jest prawom natury. Pracują według wyznaczanych przez nią cykli. Poza tym fizjologia jest głównym motywem działania. Strach przed głodem doprowadził do tego, że Ślimak rozpoczął współpracę z Niemcami, za co został potępiony przez resztę wsi. Prus bez ogródek wskazał zjawiska patologiczne polskiej wsi, poczynając od pijaństwa (Maciek Owczarz, Ślimak czy Sobieska), które było nieodzownym elementem ubijania interesów, poprzez choroby psychiczne (Zośka), kończąc na braku higieny.

Ziemia dla Ślimaka ma wartość największą podniesioną do rangi świętej. Sakralizuje on swoje otoczenie, mając na uwadze przypowieść o stworzeniu świata. We wstępnym opisie czytamy o boskim garncarzu który wypełnił dolinę lasami, łąkami; przeciął je rzeką itp. Chłopi ukonkretnili sobie ten akt kosmogoniczny do najbliższej im okolicy, uznając ją jako jedyne miejsce gdzie można skontaktować się z Bogiem. Dlatego też mieszkańcy wsi nie mogli zrozumieć fenomenu wykupywania ziemi przez Niemców. Było to dla nich niepojęte, sprzeczne z wiarą i tradycją. Tworząc obraz wsi, Prus skupił się nie na zbiorowości, ale na losach jednostki; jednej rodziny, dzięki czemu widzimy wszystko z perspektywy samych bohaterów. Ponadto miejsce akcji jest tak dobrane, że mamy wrażenie, że ludzie znad Białki nie mają w ogóle styczności ze światem cywilizowanym.

„Szkice węglem” Henryka Sienkiewicza są dokładnym, odzwierciedleniem problemu pozytywistycznej wsi. Głównym problemem utworu jest przerażająca sytuacja chłopa żyjącego na wsi pod zaborem rosyjskim. Choć chłop, na mocy ustawy uwłaszczeniowej, uzyskał wolność i wiele praw, jego byt wcale się nie poprawił. Pozbawiony opieki dworu, do której był przyzwyczajony, nie znając przepisów, nie umiejąc czytać i pisać, nie tyko nie potrafił korzystać z nadanych mu przywilejów, ale nadto stał się ofiarą gminnych urzędników, pokroju pisarza gminnego - Zołzikiewicza. Sienkiewicz przedstawił negatywny obraz wszystkich warstw społecznych. Szlachta nie interesuje się życiem chłopów, jest zupełnie obojętna na ich los. Właściwie dba tylko o swoje potrzeby, woli nie interweniować w sprawy wsi, chyba, że wiązało by się to z zabezpieczeniem własnych interesów. Duchowieństwo również wypada źle w ocenie autora. Wiejski ksiądz to w rzeczywistości egoista bez serca, zapatrzony tylko w siebie. Nie pomaga Rzepowej, nie interesują go jej problemy. Woli straszyć parafian karą boską niż nieść im pomoc. Religia służy utrzymaniu w osadzie porządku, narzucanego przez bogatych, dysponujących władzą.
Władze gminne nie orientują się w swoich obowiązkach, są często nie wykształcone odpowiednio. Aparat gminny jest skorumpowany, więc łatwo nim manipulować. Chłopstwo także nie zostało pochlebnie scharakteryzowane. To warstwa ciemna, niewykształcona, kierująca się chęcią zysku, dlatego bardzo łatwa w sterowaniu. Postawa Rzepy prowadzi do tragedii. Sienkiewicz ukazuje osadę bez idealizacji i w sposób groteskowy, w rezultacie jej obraz jest zdecydowanie negatywny. Zaścianek to miejsce pracy od podstaw i miejsce potrzebujące reform, które pozwoliłyby chłopom być niezależnymi od innych.

„Wolni najmici” byli zdani sami na siebie. W swym utworze prawdziwie i jednocześnie boleśnie ujęła ten problem Maria Konopnicka. Wiersz jest przykładem zaangażowania autorki w tak chętnie podejmowaną przez twórców pozytywistycznych problematykę społeczną dotyczącą sytuacji chłopstwa w II połowie XIX wieku. Bez ochronnego parasola dworu, wieś polska wymierała. Majątki trzeba było sprzedać, dzieci umierały z głodu a jedynym wyjściem było nająć się do pracy. Uzależnić od kogoś i znów utracić wolność. W literaturze pozytywistycznej wieś to nie Arkadia, ale źródło poważnych problemów społecznych. Wolność, której chłopi tak pragnęli była zaledwie pozorem. Fatalne plony nie zmieniały faktu, ze rachunki trzeba było płacić. Wiersz, ma bardzo przejmujący charakter. Dzięki obrazkowi Konopnickiej ludzie zaczęli przyglądać się rzeczywistemu położeniu mieszkańców wsi. Okazało się, że po nadaniu wyczekiwanej wolności i zaprzestaniu poddaństwa, ich sytuacja nie uległa poprawie. Przeciwnie – okazała się być nawet gorsza i bardziej dramatyczna. Zwolniony chłop pozbawiony był opieki ze strony niedawnego pana. Gdy jeszcze kilka miesięcy temu dziedzic wykorzystywał go do granic możliwości, poddany pragnął wolności. W miesiącach po 1864 roku zrozumiał, że jest pozbawiony jakiejkolwiek – choćby najgorszej – opieki.

W noweli „Antek” Prus oprócz kwestii wiejskiej porusza problem wychowania dzieci. Wieś według niego, to miejsce potrzebujące ratunku, gdzie żyją biedni ludzie, na których warto skupić uwagę. Tu również realistyczne opisy zacofania i ciemnoty chłopskiej miały przekonać, że praca u podstaw, czyli szerzenie oświaty w najniższych i najbiedniejszych warstwach społecznych jest ważną i potrzebną ideą. Antek, tytułowy bohater noweli urodził się w ubogiej chłopskiej rodzinie we wsi nad Wisłą. Było to dziecko ciekawe świata, którego największą pasją stały się wiatraki. Tragizm chłopca polega na tym, że jego talent, którym jest struganie różnych przedmiotów w drewnie, a także ciekawość świata nie zostają zauważone i zaakceptowane przez otoczenie. Wieś Antka to miejsce zacofane, pełne ciemnoty i ciężkiej pracy, gdzie nikt nie ma czasu na zajęcie się chłopcem i jego marzeniami. Kiedy po raz pierwszy dziecko widzi pracujący młyn po drugiej stronie rzeki i z ciekawością pyta matki, co to jest, ta zniecierpliwiona najpierw odpowiada, że wiatrak, nie wyjaśniając czym ona jest, a potem krzyczy na niego, żeby pilnował swojej pracy. Przez mieszkańców wsi postrzegany jest jako odmieniec, ponieważ cały jego czas pochłania pasja – struganie wiatraków. Nie potrafi się skupić na wypasaniu zwierząt, ani na żadnej innej pracy w gospodarstwie. Dla matki zainteresowania chłopca zrobią z niego darmozjada skazanego na ludzki śmiech i kpiny. Jego talent nie może się rozwijać z powodu otoczenia, w jakim żyje Antek. Przez część społeczeństwa nie jest on zauważany, przez inną część nie jest doceniany, a przez jeszcze inną jest rozmyślnie tłamszony. Kowal widząc w chłopcu konkurencję odsunął go od pracy w kuźni. Zamiast pielęgnować talent i chwalić Antka, ten najpierw dziwił się, że jest taki bystry, a potem przeniósł go do prac w ogrodzie.

Kolejnym obrazem przedstawiającym upadłą, pozytywistyczną wieś jest jedna z najbardziej wstrząsających scen w całej noweli. Mowa tu o chorobie i śmierci młodszej siostry chłopca – Rozalki. Kiedy dziecko zachorowało, matka wygrzebując pieniądze ze skrzyni poprosiła o pomoc Grzegorzową, „wielką znachorkę.” Postać ta, to uosobienie ciemnoty i zabobonu. Leczenie dziewczynki polegało na opluciu podłogi wokół chorej, posmarowaniu jej sadłem, a w końcu na włożenia dziecka do gorącego pieca na trzy zdrowaśki. Wiara kobiet, matki w zdolności znachorki, Grzegorzowej w uzdrawiającą moc Matki Boskiej skończyła się katastrofą. Zabobonność kompletnie wyłączyła zdroworozsądkowe myślenie. Paradoksalnie jedyną logicznie rozumującą postacią była pogrążona w gorączce Rozalka, która błagała matkę, aby ta nie wkładała jej do pieca, bo zginie. Reakcja kobiety - nazwała ja głupią i powiedziała, że robi to dla jej dobra, oraz tłumaczenie znachorki, że nie ona ponosi winę za śmierć dziecka, ale choroba, która za szybko z niej wychodziła, świadczą o życiu kobiet w kompletnym zacofaniu. Trudne położenie mieszkańców wsi potęgowała jeszcze wszechobecna bieda. Prus wspomina, że życie rodziny Antka było bardzo ciężkie. Po oddaniu części pieniędzy do gminy, reszta zarobku wystarczała jedynie na nędzną egzystencję. Codziennym posiłkiem był barszcz chleba i kartofle, a mięso tak wielkim rarytasem, że jedzono je raz do roku, na Wielkanoc. Takie realistyczne ukazanie wsi przez Prusa miało na celu zwrócenie uwagi społeczeństwa na problemy nękające jej mieszkańców. Autor chciał, aby zrozumiano, że mieszkają tam ludzie, którzy potrzebują pomocy. Wieś to nędza, trudne życie wypełnione ciężką pracą, jednak najstraszniejsze w niej jest brak perspektyw. Zabobonność, ciemnota, zacofanie, niechęć do zmiany stylu życia łamią karierę zdolnych dzieci. Nikt nie jest zainteresowany talentem drzemiącym w Antku, jego marzeniami. Liczy się tylko praca, to aby być użytecznym Nie ma tam miejsca na szczęście i radość. Nowela Prusa to apel o pomoc dla wiejskich, zaniedbanych dzieci, zwrócenie na nie uwagi, nie na to skąd pochodzą, ale na to, co mają w sercu.

Podobny obraz polskiego chłopa rysuje wczesny okres Młodej Polski. Ukazuje jego nędzę i wyzysk. Poetą, który protestował przeciw wszelkim formom wyzysku, był pochodzący z rodziny chłopskiej Jan Kasprowicz. Nie wstydził się tego i nie ukrywał swojego zauroczenia wsią. W cyklu czterdziestu sonetów „Z chałupy” Kasprowicz przedstawia naturalistyczny obraz życia wiejskiego i podkreśla swój nierozerwalny związek uczuciowy ze światem, z którego wyszedł. „Sonet I” można traktować jako wstęp do całego cyklu, który wprowadza w świat przedstawiony w następnych sonetach. Dwie pierwsze zwrotki to naturalistyczny opis wsi: „Chaty rzędem na piaszczystych wzgórkach;/Za chatami krępy sad wiśniowy. [...] /Płot się wali; piołun na podwórkach;/Tu rżą konie, ryczą chude krowy”. Występuje wiele epitetów tworzących wrażenie szarości i biedy. Słowa: „Szare chaty! Nędzne chłopskie chaty!/Jak się z wami zrosło moje życie” oraz „Dziś wy dla mnie wspomnień skarb bogaty” podkreślają to, iż tam się wychował podmiot liryczny. Sonet kończy się pytaniem: „czy przyjdzie czas, co te łzy spłoszy?”. Z kolei „Sonet XV” opowiada historię pewnej kobiety, która kiedyś posiadała ziemię (świadczyło to o jej wysokim statusie społecznym) i dobrze jej się powodziło, dopóki nie dotknęły jej klęski - susza, grad, nieurodzaj, śmierć męża (Kuby). Nie miała z czego zapłacić podatku i musiała wraz ze swymi córkami iść na służbę. Gdy była już stara i nie mogła pracować, musiała żebrać, aż w końcu umarła w nędzy i osamotnieniu.

„Sonet XIX” przedstawia sylwetkę chłopa, który do pewnego momentu był zdrowy i pełen chęci do pracy. Pewnego dnia zachorował. Leczyły go znachorki, jednak ich pomoc okazała się bezskuteczna. Wezwano księdza, aby udzielił choremu sakramentu namaszczenia chorych. Ksiądz stwierdził, iż trzeba wezwać lekarza. Odpowiedź, jaką usłyszał to: „Księże, za co?... Doktór dla bogaczy...” W „Sonecie XXXIX” widzimy postać chłopa, który za wszelką cenę chciał zdobyć wykształcenie. Choć narażał się na szyderstwa, wytrwale chodził do szkoły. Chodził ubogo ubrany, do szkoły była daleka droga, a na dworze był mróz. Wieczorami uczył się. Latem, gdy pasł bydło, miał przy sobie książki. Wyjechał także do stolicy na naukę. Jednak ciągłe uczenie się w złych warunkach doprowadziło go do choroby - suchoty, a później do śmierci. Nowatorstwo ideowe i artystyczne Kasprowicza polega na tym, iż na życie chłopskie nie spogląda jak ktoś obserwujący je z zewnątrz. Poeta wyrósł z takiego środowiska, co czyni jego utwory najlepszym możliwym źródłem wiedzy o prawdziwym wiejskim życiu.

Jak widać na podstawie powyższych utworów nurt wiejski był jednym z głównych w literaturze pozytywizmu i wczesnej Młodej Polski. Pisarze i poeci zwracali przede wszystkim uwagę na trudna sytuację chłopów po uwłaszczeniu. Pisali o ich nędzy, braku wykształcenia, wykorzystywaniu przez innych. Artyści odwoływali się do realizmu by jak najpełniej i jak najprawdziwiej przedstawić sytuację na wsi oraz naturalizmu, a nawet biologizmu. Mimo iż powstałe wówczas obrazu często szokują przez realistyczne opisy, to są dowodem na mistrzostwo pisarskich i poetyckich warsztatów twórców, którzy, pisząc w zgodzie z panującymi trendami, uwrażliwiali społeczeństwo polskie na najbardziej palące problemy.

strona:    1    2    3    4    5  





Motyw wsi. Przedstaw różne jego ujęcia na przykładzie wybranych utworów

Ocena:
20/20
Teza: Literatura dostarcza nam wiele obrazów wsi - od renesansowych sielanek, po młodopolski realizm. Możemy jednak łatwo wychwycić różnice i podobieństwa poszczególnych wizji wsi

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja dojrzała, przemyślana konstrukcja, poprawny język, bogata bibliografia.

Różnorodność obrazów wsi i sposobów jej przedstawiania w literaturze polskiej i światowej

Ocena:
20/20
Teza: Literackie wizje wsi ścierają się ze sobą. Jaki jest jej prawdziwy obraz?

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo dobra. Temat potraktowany przekrojowo. Ewolucja obrazowania wsi celnie ukazana przez kolejne argumenty.

Porównaj literacką i malarską wizję wsi zaprezentowaną w „Chłopach” W. Reymonta i obrazach J. Chełmońskiego

Ocena:
20/20
Teza: Powieść Reymonta i obrazy Chełmońskiego we wnikliwy sposób przedstawiają obraz młodopolskiej wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwie porównuje oba obrazy wsi. Poprawna bibliografia i plan pracy. Dobry język wypowiedzi.

Na podstawie wybranych utworów przedstaw obraz wsi od renesansu do Młodej Polski

Ocena:
20/20
Teza:

Ocena opisowa nauczyciela: Przejrzysta prezentacja napisana sprawnym językiem. Poprawna konstrukcja i logiczny podział pracy.

Chłop, jego życie i praca. Zaprezentuj na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
20/20
Teza: Najważniejszą rzeczą dla każdego mieszkańca wsi jest ziemia, z którą nieodłącznie związana jest praca.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wyczerpująco realizuje temat. Poprawna bibliografia i ramowy plan pracy.

Sposób prezentacji wsi i chłopów w dziełach twórców Młodej Polski. Omów zagadnienie na podstawie analizy wybranych utworów z literatury i malarstwa

Ocena:
20/20
Teza: Zarówno poeci, pisarze, jak i malarze Młodej Polski w swych dziełach utrwalali różne oblicza wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo dobrze skonstruowana, wizje malarskie i literackie przeplatają się. Ciekawy i bogaty opis młodopolskiej wsi.

Wyidealizowany i naturalistyczny obraz polskiej wsi. Omów różne sposoby ukazania wsi na podstawie wybranych utworów

Ocena:
20/20
Teza: Naturalizm i idealizm odmienne sposoby literackiego kreowania obrazu wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, bogata w treści.

Zbadaj sposób przedstawienia i funkcjonowania motywu wsi i jej mieszkańców, odwołując się do wybranych przykładów literatury polskiej XIX i XX wieku

Ocena:
20/20
Teza: Wiek XIX i XX skoncentrował się głównie na problemach trawiących polskich mieszkańców wsi, nie uniknął również bezkrytycznej fascynacji wiejskim życiem i kulturą.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni zgodna z tematem. Przejrzyste przykłady i argumenty, poprawne wnioski.

Wieś jako temat literacki w twórczości pisarzy Młodej Polski i dwudziestolecia międzywojennego. Przedstaw problem, odwołując się do wybranych utworów

Ocena:
20/20
Teza: Niedola i zacofanie cywilizacyjne wsi jako główne tematy utworów Młodej Polski i dwudziestolecia międzywojennego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w szczegółowy sposób opisuje polską wieś. Spójne ujęcie tematu, zgodne z tezą.

Impresjonistyczne i realistyczne obrazy wsi na podstawie literatury i malarstwa

Ocena:
20/20
Teza: Impresjonizm i realizm znacznie różnią się, ze względu na używanie różnych środków artystycznej ekspresji.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni wyczerpuje temat. Ukazuje bogate przykłady, przede wszystkim literackie.

Różne ujęcia obrazu wsi polskiej w literaturze wybranych epok. Omów zagadnienie, dobierając odpowiednie przykłady

Ocena:
20/20
Teza: Dwa główne kierunki w ukazywaniu wsi: wieś jako Arkadia i miejsce idealne oraz wieś realna, z opisem prawdziwego życia chłopa.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni poprawna. Rozbudowana argumentacja.

Chłopi i życie wiejskie w twórczości S. Wyspiańskiego, W. Reymonta i S. Żeromskiego

Ocena:
20/20
Teza: Poszczególne literackie obrazy polskiej wsi wiele różni, ale dzięki temu uzyskujemy szeroką panoramę chłopskiej egzystencji.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni realizuje temat.

Wieś polska w ujęciu J. Kasprowicza, S. Wyspiańskiego, W. S. Reymonta. Omów temat na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Różnorodne kreacje wiejskiego życia na polskiej wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana. W pełni ukazuje obrazy wsi i chłopów zaznaczone w temacie. Bogata bibliografia.

Wieś spokojna i wesoła czy ponura i przerażająca? Zaprezentuj różne spojrzenia na przestrzeń i społeczność wsi w dziełach literackich różnych epok.

Ocena:
20/20
Teza: Wieś polską opisuje się albo jako sielankową krainę, albo jako ponurą i smutną. Tymczasem wieś polska nie jest ani tak, ani taka – jest różnorodna i ciekawa.

Ocena opisowa nauczyciela: Bardzo przejrzysta prezentacja, oparta głównie na utworach poetyckich. Treść dokładnie odpowiada tezie.

Literacki portret chłopa. Ukaż różnorodne obrazy chłopa i wsi w oparciu o wybrane przykłady z polskiej literatury

Ocena:
19/20
Teza: Każdy z obrazów polskiej wsi prezentuje inną stronę wiejskiego życia.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Autor swobodnie porusza się po literaturze zarówno staropolskiej, jak i współczesnej.

Obraz wsi w literaturze wybranej epoki literackiej

Ocena:
19/20
Teza: Literatura młodopolska dostarcza nam wielu realistycznych obrazów wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dobra. Poprawny styl wypowiedzi, barwny język, konstrukcja prezentacji przemyślana. Obszerna treść.

Wieś jako temat literatury i sztuki. Zaprezentuj różne obrazy wsi na podstawie wybranych utworów literackich i dzieł malarskich

Ocena:
19/20
Teza: Dwa obrazy wsi w literaturze polskiego renesansu i działach sztuki późniejszych epok.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo dobra. Bogate słownictwo, dogłębna analiza. Dobór materiałów wskazuje na głęboką analizę literatury.

Nurt wiejski w literaturze okresu realizmu i naturalizmu. Analizując celowo wybrane utwory literatury polskiej omów stylistykę i funkcję tego nurtu.

Ocena:
19/20
Teza: Artyści pragnąc zwrócić uwagę na los chłopów, wykorzystali panujące w literaturze kierunki: naturalizm i realizm.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwie analizuje temat. Poprawny język i styl wypowiedzi. Dobry konspekt prezentacji.

Analizując wybrane utwory literatury romantyzmu i Młodej Polski, omów inspirującą rolę kultury ludowej dla pisarzy tych epok.

Ocena:
19/20
Teza: Kultura ludowa była inspiracją dla pisarzy romantyzmu i Młodej Polski.

Ocena opisowa nauczyciela: Szczegółowa i rozbudowana praca. Ciekawe przykłady, logiczny wywód.

Ludowość i ludomania. Omów różne sposoby nawiązywania do folkloru i życia ludu w twórczości literackiej

Ocena:
19/20
Teza: W twórczości literackiej możemy odnaleźć wiele utworów, których tematyka skupia się na wsi, na życiu, tradycjach i obyczajach jej mieszkańców.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca konkretna, napisana poprawnym stylem.

Obraz wsi w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł

Ocena:
19/20
Teza: Wieś – kolebka kultury, oaza spokoju, miejsce kojarzące się z biedą, ubóstwem, ale także z tradycją, obyczajami.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zwięzła, w pełni realizuje temat. Na uwagę zasługuje spójność wypowiedzi.

Na podstawie wybranych utworów literatury staropolskiej, zrekonstruuj różnorodne obrazy wsi i jej mieszkańców

Ocena:
19/20
Teza: Motyw wsi funkcjonuje w literaturze polskiej od jej początku jednak dość szczegółowo występuje dopiero od okresu renesansu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, odnosi się głównie do renesansowych sielanek. Przedstawia zarówno sielskie obrazy wsi, jak i realistyczne.

Społeczność wiejska utrwalona w literaturze polskiej. Omów na trzech wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Charakterystyka społeczności wiejskiej na przykładzie trzech wybranych utworów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przedstawia bogatą panoramę polskiej wsi w utworach Młodej Polski.

Wieś w literaturze i sztuce. Omów na podstawie utworów i dzieł malarskich różnych epok

Ocena:
18/20
Teza: Wieś nie zawsze nadążała za postępem cywilizacyjnym. XIX i XX wiek, to okres ogromnych przemian na wsi.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja dobra. Autorka skupia się na bardzo barwnych obrazach polskiej wsi. Na uwagę zasługuje bogata bibliografia.

Porównaj różne wizje wsi, analizując wybrane przykłady literackie

Ocena:
18/20
Teza: Pomimo upływu lat możemy odnaleźć wiele elementów wspólnych w obrazowaniu wsi przez twórców literatury.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ma formę mocno rozbudowanego konspektu. Doskonała na powtórki. Argumenty przemyślane, odważne wnioski.

Różnorodne sposoby prezentacji wsi i chłopów w dziełach kultury wybranej epoki

Ocena:
18/20
Teza: Twórcy Młodej Polski nie oparli się zjawiskom chłopomanii, ich wizje wsi nie zawsze odpowiadały prawdzie.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Konstrukcja prezentacji prawidłowa. Na uwagę zasługują cytaty i ciekawe wnioski. Język wypowiedzi wymaga "wygładzenia".

Obraz wsi polskiej ukazany w literaturze i malarstwie różnych epok

Ocena:
17/20
Teza: Od sielanki do realizmu. Różne obrazy wsi ukazane w dziełach kultury różnych epok.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przeciętna. Język wypowiedzi wymaga dopracowania. Na uwagę zasługuje dobór cytatów.