Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Motyw dziecka


Obraz dziecka w literaturze polskiej. Omów na wybranych przykładach

Ocena punktowa: 20/20
Liczba stron: 6
Bibliografia: TAK
Ramowy plan: TAK

Multimedia:
brak



Określenie problemu:

Literatura polska obok naiwnych dzieci przedstawia dojrzałe kreacje małych bohaterów.

Postaci dziecięce, które przedstawię to nie naiwne, beztroskie i głupiutkie istoty, jakże często występujące w literaturze skierowanej do najmłodszych, ale pełnowartościowe, myślące, niezależne osobowości. Pisarze, jako przedstawiciele wielkiej rodziny intelektualistów, są zgodni w tej jednej kwestii – dziecku należy się szacunek i miłość, ponieważ to dzieci są nadzieją tego świata. Także pisarze polscy często odwoływali się do motywu dziecka, szczególnie w epoce pozytywizmu zwracając uwagę na ich krzywdę i cierpienie. Podobne stanowisko przyjął Jan Paweł II, który twierdził, że dziecko jest istotą niezwykle ważną i że od dzieci i młodzieży zależy los świata, gdyż to właśnie oni kiedyś będą kształtować przyszłość. Przyjrzyjmy się zatem bliżej, jak wybrani przeze mnie pisarze starają się udowodnić ten pogląd.

Pierwszym literackim obrazem dziecka, jaki przedstawię, jest Urszulka Kochanowska. Jej ojciec, Jan, opisuje przedwcześnie zmarłą dziewczynkę w „Trenach”. Cały cykl zawiera dziewiętnaście utworów, jednak postać ukochanego dziecka najpełniej występuje w trenie siódmym i dwunastym. „Tren VII” to prawdziwe arcydzieło poetyckie. Zaczyna się on apostrofą i wstępem dotyczącym - bezużytecznych już - ubiorów córki, które przynoszą jedynie żal oglądającemu je podmiotowi. Przywołując obraz córki, zrozpaczony ojciec używa zdrobnień, co świadczy o jego pieszczotliwym nastawieniu do zmarłej. Kolejna część wiersza mówi o tym, co stało się z Urszulką - zasnęła ona: „snem żelaznym, twardym, nieprzespanym”. Dziewczynka umarła. Na nic zdadzą już się jej podarunki matki - sukienka czy wstążeczki. Rozpacz podmiotu lirycznego wzmocniona jest przez jego skargę, że dziewczynka nie została zaprowadzona do łoża małżeńskiego - symbolizującego dorosłość - lecz łoża śmierci. Tren dwunasty nieco różni się od siódmego, nadal widzimy w nim jednak ojca rozpaczającego po stracie najukochańszej córki. Kochanowski wyraźnie idealizuje w nim córeczkę. Była ona: „ochędożna, posłuszna, karna, nie pieszczona, potrafiła śpiewać, rymować…” Można by wyliczać bez końca. Ojciec porównuje swe dziecko do kłosa, który umarł, nie doczekawszy żniw.



Jan Kochanowski i Urszula reprezentują postawę, która bardzo często pojawia się obecnie. Ojciec jest gotowy zrobić wszystko dla ukochanego dziecka. Dziewczynka występuje jako bohater tragiczny - obdarzona licznymi talentami, zmarła przedwcześnie, przysparzając bólu ojcu. „Treny”, poemat epicedialny, czyli żale pośmiertne, są według mnie arcydziełem literatury. Przejmująco nakreślają obraz zmarłego dziecka oraz wyrażają ogromny żal ojca.

strona:    1    2    3    4    5    6  





Przedstaw i porównaj różne kreacje dzieci w literaturze

Ocena:
20/20
Teza: Dzieciństwo nie jest jedynie przygotowaniem do życia, jak często uważamy myśląc o naszych dzieciach, lecz jest już prawdziwym życiem.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana i dojrzała. Własne propozycje lektur spoza kanonu. Poprawny język i styl.

Dziecięcy bohater w literaturze. Przedstaw na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Literatura prezentuje różnorodne kreacje bohaterów literackich. Ich głównym celem jest terapia wstrząsowa dla czytelnika w ukazywaniu świata pozbawionego ludzkiej uczuciowości i wrażliwości, pouczenie i skłonienie do refleksji.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dojrzała, opierająca się głównie na literaturze spoza kanonu. Bogata bibliografia i głęboka analiza tematu. Rozbudowany plan.

Obraz dziecka w literaturze polskiej. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Literatura polska obok naiwnych dzieci przedstawia dojrzałe kreacje małych bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przejrzysta. Bogata bibliografia i plan pracy. Dobry język wypowiedzi.

Wpływ dzieciństwa na dalsze losy bohatera literackiego. Wykaż na podanych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Autorzy często tłumaczą zachowanie swych bohaterów wychowaniem i nauką wyniesioną z dzieciństwa.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, bogata w różnorodne przykłady i właściwie odzwierciedlająca tezę.

Rodzice i dzieci. Przedstaw relacje między rodzicami i dziećmi na wybranych przykładach literackich i filmowych.

Ocena:
20/20
Teza: Głównym tematem literackim i filmowym jest sztuka dobrego wychowania.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwa, ciekawe przykłady literackie i filmowe. Bogata argumentacja i konsekwentna konstrukcja treści.

Portret dziecka w literaturze i sztuce XIX wieku. Scharakteryzuj na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Dziecko zawsze było ważnym motywem literackim, choć to właśnie XIX wiek pozwolił mu na stałe zagościć na kartach literatury oraz działach malarskich i uczynił z nich pełnoprawnych bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni realizuje temat. Napisana została płynnym językiem, a kolejne argumenty przekonują.

Dzieciństwo jako motyw literacki. Omów wybrane aspekty zagadnienia na kilku przykładach

Ocena:
20/20
Teza: W literaturze możemy odnaleźć zarówno szczęśliwe obrazy najmłodszych lat, jak i trudne, a czasem nawet tragiczne epizody dzieciństwa.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca doskonale realizuje temat, pokazując wiele różnych jego ujęć. Poprawna bibliografia i ramowy plan.

Świat oczami dziecka. Omów, odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
20/20
Teza: Dziecięce światy są równie bogate i intrygujące, a czasem także równie przerażające, jak światy dorosłych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zdecydowanie realizuje temat, pokazując bogactwo dziecięcych światów.

Motyw dziecka i jego funkcja w literaturze. Omów, interpretując odpowiednie teksty literackie

Ocena:
20/20
Teza: Motyw dziecka spełniał w literaturze dla dorosłych ważne i wyjątkowe funkcje.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca szeroko kreśli funkcje najmłodszych. Poprawna bibliografia i plan ramowy.

Motyw skrzywdzonego dziecka i jego funkcje w dziele literackim. Omów problem, analizując wybrane przykłady

Ocena:
20/20
Teza: Literatura, kreśląc portrety skrzywdzonych i nieszczęśliwych najmłodszych, pragnęła zwrócić uwagę na istotne problemy dziecka i próbować przestrzec przed ich powstawaniem w przyszłości.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w treści, spójna. W pełni odzwierciedla temat i tezę.

Powroty do lat dzieciństwa. Omów zagadnienie, analizując funkcje tego motywu w wybranych utworach

Ocena:
20/20
Teza: Funkcje jakie pełni powrót do krainy dzieciństwa w twórczości wybranych autorów.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni realizuje tezę odwołując się do prozy Schulza, Gombrowicza i Miłosza.

Wpływ wojny na psychikę dziecka. Omów problem na podstawie wybranych tekstów literatury polskiej i obcej

Ocena:
19/20
Teza: Na podstawie zaprezentowanych pozycji z literatury polskiej i obcej można zwrócić uwagę na bardzo istotny fakt, jakim jest wpływ wojennych doświadczeń dzieci na ich psychikę i dorosłe życie.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oryginalna, ciekawy dobór lektur i ich charakterystyka.

Dziecko w sztuce. Przedstaw zagadnienie na podstawie literatury i wybranej dziedziny sztuki

Ocena:
19/20
Teza: Ukazywanie bohaterów dziecięcych w literaturze i sztuce służy najczęściej wyeksponowaniu zła dorosłych i wzbudzeniu silnych emocji u odbiorcy.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w interesujący sposób przedstawia kreacje dzieci w sztuce, jako wyraz sprzeciwu wobec ich krzywdy. Trafnie dobrana, nietuzinkowa literatura. Bogata prezentacja PowerPoint.

Motyw dziecka w literaturze i sztukach plastycznych. Przedstaw różne sposoby jego ujęcia na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Dziecko podobnie jak dorosły człowiek ma swoje pragnienia i potrzeby. Artyści przedstawiając dziecięce kreacje pragną zwrócić uwagę na prawa najmłodszych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w ciekawy sposób na malarskich i literackich przykładach ukazuje problem dziecięcej indywidualności. Poprawna biografia i plan wypowiedzi.

Dziecko jako ofiara Holocaustu. Omów problem analizując wybrane przykłady literackie i filmowe

Ocena:
19/20
Teza: Literatura i sztuka stanowią świadectwo makabrycznych zbrodni hitlerowskich wobec dzieci. Śmierć czy ratunek od niej jednakowo wyznaczał tragizm niewinnych, młodych istnień ludzkich.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca, mimo poważnego tematu, dojrzała. Bogata bibliografia pozwala szeroko przedstawić problem dzieci - ofiar Holocaustu. Na wyobraźnię działają zdjęcia dzieci z obozów koncentracyjnych.

Sposoby ukazywania kraju lat dziecinnych w polskiej literaturze XX wieku. Przedstaw na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Kraj lat dziecinnych to mityczny zakątek świata, pełen spokoju i bezpieczeństwa, miejsce, do którego wraca się nie tylko wspomnieniami.

Ocena opisowa nauczyciela: Logiczna, dobrze zaplanowana prac, sprawny, literacki język, ciekawe, samodzielne sądy.

Przedstaw różne sposoby kreacji dziecka w literaturze i malarstwie

Ocena:
18/20
Teza: Dziecko stało się jednym z głównych motywów literackich i było wykorzystywane na przestrzeni wielu epok, a dziecięce kreacje zostały bardzo zróżnicowane.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa, bogata literatura przedmiotowa. Docenić należy samodzielne myślenie.

Dziecko w świecie dorosłych. Omów, odwołując się do XIX-wiecznej literatury

Ocena:
18/20
Teza: Dziecko pojawiło się jako pełnoprawny bohater w epoce pozytywizmu. Twórcy pragnęli poprzez swoje utwory zwrócić uwagę czytelników na los krzywdzonych i zaniedbanych dzieci.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna. Teza uargumentowana za pomocą licznych pozytywistycznych utworów.

Kraj lat dzieciństwa i młodości w literaturze. Omów na wybranych przykładach.

Ocena:
18/20
Teza: W literaturze, nawet gdy mamy do czynienia z bohaterami już dojrzałymi, spora część opowieści o ich losach poświęcona jest młodości, która na ogół miała olbrzymi wpływ ich dorosłe życie.

Ocena opisowa nauczyciela: Bogate przykłady, dobrze omówione, chociaż pewne myśli powtarzają się. Praca świadczy o wrażliwości i pewnej liryczności autora.

Przedstaw różne sposoby kreowania bohatera dziecięcego w literaturzei malarstwie

Ocena:
17/20
Teza: Literatura i malarstwo ukazują zarówno dzieci szczęśliwe i beztroskie, jak i opuszczone i zaniedbane.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawie przeplata motywy dziecka ukazane w malarstwie i literaturze. Literatura podmiotowa skupia się głównie na epoce pozytywizmu.

Portrety rodziców i dzieci w utworach literackich różnych epok

Ocena:
17/20
Teza: Wzajemne stosunki między rodzicami i ich potomkami, cechują się na tyle rozbudowaną gamą tworzących je odczuć i emocji, że stały się częstym tematem utworów literackich.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, logicznie uargumentowana teza.

Różne kreacje dziecka w literaturze i sztukach plastycznych. Przedstaw na wybranych przykładach

Ocena:
17/20
Teza: W literaturze i sztuce możemy spotykać się z wieloma porterami najmłodszych. Wśród nich na uwagę zasługują obrazy dziecka cierpiącego i zmuszonego do wejścia w rolę dorosłego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przeciętna. Na uwagę zasługuje kompozycja - przeplatanie obrazów literackich i malarskich.

Kreacje dziecka w literaturze i sztuce. Porównaj różne ujęcia na wybranych przykładach

Ocena:
17/20
Teza: Twórcy różnie postrzegają dzieci i dzieciństwo. Najczęściej spotykamy wizerunki dziecka tragicznego, beztroskiego oraz naiwnego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przekrojowa. Teza dobrze uargumentowana. Można poszerzyć o więcej przykładów ze sztuki.