Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Motyw dziecka


Przedstaw różne sposoby kreowania bohatera dziecięcego w literaturzei malarstwie

„Należy chwytać szczęście w przelocie, bo często za całe oparcie i pociechę w życiu ma się tylko wspomnienie szczęśliwego dzieciństwa” - słowa Alphonsa Daudeta podkreślają, jak ważnym etapem w życiu człowieka są pierwsze lata jego egzystencji. Analizując teksty literackie i obrazy malarskie zawierające odniesienia do motywu dziecka i dzieciństwa można postawić tezę, iż literatura i malarstwo ukazują zarówno dzieci szczęśliwe i beztroskie, jak i opuszczone i zaniedbane.

Dzieciństwo to pierwszy okres życia człowieka, kojarzony najczęściej z beztroską, brakiem odpowiedzialności, zabawą i nauką podstawowych czynności. Dzieckiem nazywamy człowieka od urodzenia do osiągnięcia wieku dojrzałego, ale dzieckiem swych rodziców jest się do końca życia. Dzieciństwo w dużym stopniu zależy od tego w jaki sposób rodzice wychowują swoje pociechy. Duży wpływ do również sytuacja materialna w jakiej się znajdują. Dla jednych okres ten jest czymś wspaniałym, powracają do niego przez całe życie. Inni zaś starają się o nim zapomnieć i nie wracać wspomnieniami do okresu lat dziecięcych.

Przed nastaniem pozytywizmu dziecko jako temat literacki prawie nie istniało. Oczywiście pamiętamy malutką Urszulkę, którą opiewał po jej śmierci zrozpaczony ojciec Jan Kochanowski w epoce odrodzenia, ale jest to właściwie jedyny przykład zwrócenia uwagi na dziecko. Treny to poetycki pomnik postawiony przez ojca Urszulce. To poemat liryczny, żałobny, stworzony po stracie ukochanego dziecka. Tragedia rodzinna jest przyczyną bolesnych rozważań nad istotą śmierci i przemijania. Cykl XIX trenów wzbudził zdziwienie XVI-wiecznych czytelników. Utwory żałobne poświęcane były rycerzom w celu podkreślenia ich zasług dla kraju. Jan z Czarnolasu przedstawił obraz dziecka - zmarłej w wieku niespełna trzech lat Urszulki. Ojciec daje w nich wyraz swemu cierpieniu. Poeta - ojciec widział w niej przyszłą poetkę, którą porównuje do Safony. Za życia córeczka wypełniała dom swoim szczebiotem, śpiewem, stała się pociechą rodziców. Była grzeczna, wesoła, skromna i pobożna. Nie pozwoliła ani ojcu, ani matce przepracowywać się i zbytnio zamartwiać: „Nowe piosnki sobie tworząc, nie zamykając Ustek nigdy, ale cały dzień prześpiewając, Jako więc lichy słowiczek w krzaku zielonym Całą noc prześpiewa gardłkiem swym ucieszonym”. Po jej śmierci pustka i ból zapanowały w domu poety. Śmierć Urszulki porównuje Kochanowski do snu żelaznego, z którego nigdy nie ma przebudzenia. Samo dziecko porównuje do małej oliwki w dużym sadzie, która nie miała jeszcze ani gałązek, ani listków. Sama ledwo od ziemi odrosła, a już ją ściął nieroztropny sadownik. Aby uzewnętrznić swój żal używa poeta przenośni i epitetów: „nieszczęsne ochędóstwo, żałosne ubiory Mojej najmilszej cory”. Aby podkreślić pustkę w swoim domu po odejściu Urszulki używa kontrastów i zdrobnień: „Pełno nas, a jakoby nikogo nie było Jedną maluczką duszą tak wiele ubyło”. Posługuje się również często apostrofą, w sposób bezpośredni zwraca się do Urszulki tak, jak gdyby ona żyła: „Ucieczna moja śpiewaczko! Safo Słowieńska!, Wielkieś mi uczyniła pustki w domu moim, Moja droga Orszulo, tym zniknieniem swoim”.

Również Jan Matejko wykorzystał w swoim obrazie „Jan Kochanowski nad zwłokami Urszulki” motyw zamieszczony w „Trenach”. Obraz przedstawia poetę z Czarnolasu przeżywającego wielką tragedię spowodowaną śmiercią ukochanej córeczki. Na pierwszym planie widnieje trumna ze zwłokami dziecka. Urszula ubrana jest w białą, powiewną, lekką sukienkę. Na niej leży czarny krzyż. Rączki położone ma na brzuszku. Twarz przykrywają jasne, blond włosy. Na głowie założony na wianek. U jej stóp leży lutnia, która jest symbolem poezji. Na drugim planie widnieje ojciec pochylony nad zwłokami dziecka. Obejmuje on ciało dziewczynki, chcąc złożyć ostatni pocałunek. Ubrany jest w czarny żupan z kołnierzem. W głębi widać obraz na ścianie i zapalone świece. Po przeciwnej stronie ujawnia się biały regał z książkami. Panuje to nastrój zwątpienia, oczekiwania. Ojciec oczekuje, ze może dziecko „ożyje”. On sam wątpi, iż może się to stać, ale chce zobaczyć dziecko żywe. Myślę, że ten obraz bardzo dobrze odzwierciedla ból, żal i miłość ojcowską.

Pozytywizm przyjrzał się dokładnie problemowi niedorosłości i uczynił z niego jeden z podstawowych tematów. Dzieci, ich los i przeżycia to częsty motyw nowel pozytywistycznych. Problem zabłąkanego w wielkim świecie dziecka, pozostawionego sobie, cierpiącego z powodu obojętności, oschłości i ciemnoty otoczenia ukazał Bolesław Prus w noweli „Antek”. Tytułowy bohater pochodził z ubogiej, wiejskiej rodziny. Został obdarzony przez naturę talentem. Od wczesnego dzieciństwa wykazywał ogromne zamiłowanie do rzeźbienia. Gdy miał kawałek drewna i scyzoryk mógł całe godziny poświęcić na wycinaniu figurek różnych kształtów. Matka nie miała z niego żadnej pociechy, ani pomocy. Nie nadawał się do żadnej wiejskiej pracy, bo ciągle głowę miał zaprzątniętą marzeniami. Matka ciągle zapracowana nie miała czasu na rozmowę z synem, nie rozumiała go wcale, nie umiała mi odpowiedzieć na proste pytania. Gdy pewnego razu zapytał co tam czarnego za Wisłą chodzi, matka przysłoniła oczy ręką i odparła: „tam za Wisłą? cóż to? nie widzisz, że wiatrak chodzi? a na drugi raz pilnuj świń, bo cię pokrzywami wysmaruję - aha wiatrak! A co on matulu za jeden? - at głupiś! odparła matka i uciekła do swojej roboty”. Od tego czasu wiatrak Antkowi nie dawał spokoju. Chłopiec zaniedbywał swoje obowiązki, które mu matka zlecała. Często za to otrzymywał bicie, mimo wszystko wybrał się za Wisłę, aby zaspokoić swoją ciekawość. Od tamtej pory tylko strugał i układał patyki na kształt wiatraka. Antek był świadkiem tragicznej śmierci swojej siostry Rozalki. Dziewczynka chorowała i matka za namową sąsiadek wsadziła dziecko do gorącego pieca na trzy zdrowaśki, aby choroba szybciej z niej wyszła. Chłopiec nie miał szczęścia, bieda nie pozwoliła mu rozwinąć talentu. W końcu matka wysłała Antka w świat za namową kuma Andrzeja. Opuszcza dom rodzinny w wielkim świecie podjąć ciężką pracę robotnika. Antek na zawsze musiał wyzbyć się swoich marzeń. Bieda, zawsze jest poniżająca, ale bieda, która nie pozwala rozwinąć się wybitnym jednostkom jest podwójnie straszna. Zmarnował się wielki talent rzeźbiarski z braku zrozumienia przez społeczeństwo i biedę w rodzinie. Wnikliwa obserwacja życia pisarzy okresu pozytywizmu pozwoliła dostrzec konflikty społeczne, nędzę mas ludowych, ciemnotę i zacofanie. Potrafili przekazać społeczeństwu prawdziwy obraz rzeczywistości nacechowany ostrym krytycyzmem.

Józef Chełmoński wybitny malarz okresu pozytywizmu w swoich obrazach ukazywał ten sam problem co literatura. W obrazie „Pastuszkowie przy ognisku” chciał przemówić do widza wykorzystując nurt zwany realizmem. Obraz przedstawia dzieci, które stanowią centrum obrazu. Trójka dzieci pali ognisko na polu. Pole przedstawia pejzaż w szacie jesiennej. W oddali lekko zarysowują się chatki. Dzieci ubrane są w typowy, wiejski strój - długie koszulki do kolan, przepasane paskiem, kapelusze słomiane na głowie. Rozpalili ognisku na polanie i cała trójka z sentymentem wpatrzona jest w płonący ogień. Każde dzieci na obrazie cieszy się swobodą, niepilnowane przez rodziców. Widać, że były zżyte z naturą.

Najsilniej z losem dziecka związała swoją twórczość Maria Konopnicka. Przeważają w jej twórczości uczucia wspólnoty z ludem. Konopnicka doskonale poznała życie wsi. Zetknęła się również z nędzą klasy robotniczej. Szczególnie czuła była na krzywdę dzieci. Odzwierciedliła to w swoich wierszach w i nowelach. W nowelce „Nasza szkapa” poetka przedstawiła losy rodziny warszawskiego piaskarza. Dzieciństwo trójki chłopców piaskarza Mostowiaka to nędzna izba w suterenie, choroba i śmierć matki, sprzedaż kolejnych sprzętów z domu, głód, zimą mróz w izbie. Jednak dzieci zdają się nie rozumieć tej tragicznej sytuacji rodziny. Na swój dziecięcy sposób cieszą się i bawią, a ich jedyną przyjaciółką jest stara, ślepa na jedno oko szkapa. Śmierć matki zrobiła na nich mniejsze wrażenie niż sprzedaż szkapy. To do niej tęsknią i o niej ciągle myślą. Dlatego też w dniu pogrzebu matki z radością witają konia, który już sprzedany dorożkarzowi pojawia się by zawieść trumnę na cmentarz. Tej rzeczywistości i ogromnej biedy dzieci nie odbierają w sposób tragiczny. Wyprzedaż sprzętów traktują jako wspaniałą zabawę. W roli narratora występuje dziecko jako świadek i uczestnik wydarzeń. Narrator Wicek nie ujawnia swojego punktu widzenia. Wiedza przedstawiona w narracji o środowisku i psychologii jego członków nie ogranicza się tylko do realnych możliwości opowiadacza, ale sugeruje pełny autentyzm przeżyć i relacji. Wymienność motywu smutku z powodu choroby i śmierci matki z motywem żalu nad utraconym przyjacielem w postaci szkapy zrodziła się pod wpływem wrażeń i reakcji w umyśle dziecięcym. Zaskakująca jest analiza uczuć w scenie targu o konia. W dniu śmierci matki, ich radość z odzyskania szkapy jest chwilowa. Autorka w tej noweli ujawnia przedziwne skoki nastrojowe, wchodzące w sferę psychologiczną.

Na obrazie „Dzieci przed chatą” Aleksandra Kotsisa dostrzegalna jest samotność, ale również niezwykła zaradność najmniejszych ludzi skazanych na siebie. Sam wygląd chaty, w której mieszkają wzbudza przerażenie i strach. Jednak one przywykły do takich warunków, do takiego życia. Nie oczekują wiele od życia, chcą by dano im szansę, by nie odwracać się od nich. Rozległy, przesycony powietrzem i światłem krajobraz stanowi wspaniałą oprawę dla sielankowej scenki dziecięcej zabawy. Podobnie jak w noweli „Nasza szkapa” dzieci nie przeżywają nędzy, utraty matki, ale starają się wypełniać dramatyczne chwile zabawą i radością.

Henryk Sienkiewicz, również pisarz pozytywistyczny, w noweli „Janko Muzykant” odzwierciedlił los dziecka zaniedbanego. Janko Muzykant miał dużo mniej szczęścia niż wcześniej wspomniany bohater Prusa. Od najmłodszych lat chciał grać, był utalentowanym dzieckiem wiejskim, jednak nie miał możliwości rozwijania swoich uzdolnień. Janko od urodzenia miał słabe zdrowie, zawsze był wątły, gdyż w domu panowała bieda. Matka wysyłała go do różnych prac, nie wysłuchała opowiadań dziecka o muzyce leśnej. Chłopiec pragnął mieć prawdziwe skrzypce. To było jego jedynym marzeniem. Za chęć by dotknąć chociaż raz prawdziwych skrzypiec, został ukarany tak dotkliwie chłostą, że spowodowała ona śmierć dziecka. Matka przed śmiercią obiecała mu, że w niebie Bóg mu ofiaruje wymarzone skrzypce. Nikt nie zainteresował się losem dziecka. Państwo z dworu podziwiali talenty włoskie wyjeżdżając za granicę, a w swoim kraju nie widzieli, nie umieli tych talentów poprzeć. Gdyby bogaci z dworu chcieli zauważyć talent tego zalęknionego, biednego dziecka, może Janko wyrósłby na wielkiego skrzypka. Pozytywiści najczęściej opisywali dzieci jako osoby całkowicie pozbawione opieki dorosłych. Literatura tej epoki dostrzega, że człowiek niedorosły jest wart uwagi i opisania jego wcale nie takich małych problemów.

Obraz Józefa Chełmońskiego „Owczarek” treścią różni się od noweli „Janko Muzykant”. Postacią centralną jest chłopiec grający na skrzypcach. ubrany w długą sukmanę aż do bosych stóp. Na głowie ma słomiany, poszarpany kapelusz. Uwaga chłopca skoncentrowana jest na tym co robi. Mniej interesuje się bydłem, które pasie się na rozległej, pustej polanie. Obraz przedstawia malowniczy pejzaż w szacie jesiennej. Podkreślają je kolory: różne odcienie brązu. Przy nogach chłopca leży mały, biały piesek zasłuchany w dźwiękach muzyki chłopca. Chłopiec czuje się szczęśliwy, widać to z jego twarzy. Sztuka Chełmońskiego jest związana z pejzażem polskim. Więcej w jego obrazach świata zwierzęcego niż ludzi, a życie dzieci jest nieunormowane, swobodne, upajały się one zwykłymi czynnościami na łonie natury. Malarz ukazał w sposób prosty skarby natury polskiej. Zastosował również zdecydowanie jaskrawe plamy spełniające akcent dekoracyjny obrazu.

Po przeanalizowaniu przytoczonych przeze mnie utworów i obrazów można dojść do wniosku, że zostały ukazane dzieci szczęśliwe i niedocenione przez rodziców. Winę ze brak szczęśliwego dzieciństwo ponoszą nie zawsze rodzice, ale system, warunki bytowe, środowisko oraz bogaci ludzie. Trudniej jednak było dzieciom wiejskim, które nie mogły rozwijać swoich talentów, ani nabywać pewności siebie. Często były zalęknione, stłamszone, pełne kompleksów. Pisarze: Prus, Konopnicka, Sienkiewicz potrafili przekazać społeczeństwu w swoich utworach prawdziwy obraz pokrzywdzonych, biednych dzieci.

strona:    1    2    3    4    5    6  





Przedstaw i porównaj różne kreacje dzieci w literaturze

Ocena:
20/20
Teza: Dzieciństwo nie jest jedynie przygotowaniem do życia, jak często uważamy myśląc o naszych dzieciach, lecz jest już prawdziwym życiem.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana i dojrzała. Własne propozycje lektur spoza kanonu. Poprawny język i styl.

Dziecięcy bohater w literaturze. Przedstaw na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Literatura prezentuje różnorodne kreacje bohaterów literackich. Ich głównym celem jest terapia wstrząsowa dla czytelnika w ukazywaniu świata pozbawionego ludzkiej uczuciowości i wrażliwości, pouczenie i skłonienie do refleksji.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca dojrzała, opierająca się głównie na literaturze spoza kanonu. Bogata bibliografia i głęboka analiza tematu. Rozbudowany plan.

Obraz dziecka w literaturze polskiej. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Literatura polska obok naiwnych dzieci przedstawia dojrzałe kreacje małych bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przejrzysta. Bogata bibliografia i plan pracy. Dobry język wypowiedzi.

Wpływ dzieciństwa na dalsze losy bohatera literackiego. Wykaż na podanych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Autorzy często tłumaczą zachowanie swych bohaterów wychowaniem i nauką wyniesioną z dzieciństwa.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przemyślana, bogata w różnorodne przykłady i właściwie odzwierciedlająca tezę.

Rodzice i dzieci. Przedstaw relacje między rodzicami i dziećmi na wybranych przykładach literackich i filmowych.

Ocena:
20/20
Teza: Głównym tematem literackim i filmowym jest sztuka dobrego wychowania.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwa, ciekawe przykłady literackie i filmowe. Bogata argumentacja i konsekwentna konstrukcja treści.

Portret dziecka w literaturze i sztuce XIX wieku. Scharakteryzuj na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Dziecko zawsze było ważnym motywem literackim, choć to właśnie XIX wiek pozwolił mu na stałe zagościć na kartach literatury oraz działach malarskich i uczynił z nich pełnoprawnych bohaterów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni realizuje temat. Napisana została płynnym językiem, a kolejne argumenty przekonują.

Dzieciństwo jako motyw literacki. Omów wybrane aspekty zagadnienia na kilku przykładach

Ocena:
20/20
Teza: W literaturze możemy odnaleźć zarówno szczęśliwe obrazy najmłodszych lat, jak i trudne, a czasem nawet tragiczne epizody dzieciństwa.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca doskonale realizuje temat, pokazując wiele różnych jego ujęć. Poprawna bibliografia i ramowy plan.

Świat oczami dziecka. Omów, odwołując się do wybranych przykładów

Ocena:
20/20
Teza: Dziecięce światy są równie bogate i intrygujące, a czasem także równie przerażające, jak światy dorosłych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zdecydowanie realizuje temat, pokazując bogactwo dziecięcych światów.

Motyw dziecka i jego funkcja w literaturze. Omów, interpretując odpowiednie teksty literackie

Ocena:
20/20
Teza: Motyw dziecka spełniał w literaturze dla dorosłych ważne i wyjątkowe funkcje.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca szeroko kreśli funkcje najmłodszych. Poprawna bibliografia i plan ramowy.

Dziecko w literaturze romantycznej i pozytywistycznej. Dokonaj porównania, odwołując się do wybranych utworów literatury polskiej.

Ocena:
20/20
Teza: Dziecko jest bohaterem niezwykle popularnym w literaturze romantyzmu i pozytywizmu.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przejrzyście realizuje temat. Poszczególne wizerunki w pełni realizuję tezę zawartą we wstępie.

Motyw skrzywdzonego dziecka i jego funkcje w dziele literackim. Omów problem, analizując wybrane przykłady

Ocena:
20/20
Teza: Literatura, kreśląc portrety skrzywdzonych i nieszczęśliwych najmłodszych, pragnęła zwrócić uwagę na istotne problemy dziecka i próbować przestrzec przed ich powstawaniem w przyszłości.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w treści, spójna. W pełni odzwierciedla temat i tezę.

Portret dziecka w literaturze. Omów na wybranych przykładach.

Ocena:
20/20
Teza: „Mały dorosły” to najczęstszy obraz dziecka w literaturze.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje różnorodność dziecięcych kreacji i odmienne podejścia twórców do portretowania najmłodszych.

Powroty do lat dzieciństwa w literaturze. Omów zagadnienie, analizując funkcję tego motywu w wybranych utworach

Ocena:
20/20
Teza: Dzieciństwo ma wpływ na dalsze życie człowieka, wiec warto do niego wracać we wspomnieniach.

Ocena opisowa nauczyciela: Zwięzła praca oparta na trafnie dobranych przykładach.

Świat XIX i XX wieku widziany oczami dziecka. Omów zagadnienie na wybranych przykładach literackich

Ocena:
20/20
Teza: Zainteresowanie tematyką dziecięcą w wieku XIX i XX. Bohater dziecięcy uwikłany w mechanizmy historii.

Ocena opisowa nauczyciela: Poprawna i bogata w literackie przykłady prezentacja.

Powroty do lat dzieciństwa. Omów zagadnienie, analizując funkcje tego motywu w wybranych utworach

Ocena:
20/20
Teza: Funkcje jakie pełni powrót do krainy dzieciństwa w twórczości wybranych autorów.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni realizuje tezę odwołując się do prozy Schulza, Gombrowicza i Miłosza.

Wpływ wojny na psychikę dziecka. Omów problem na podstawie wybranych tekstów literatury polskiej i obcej

Ocena:
19/20
Teza: Na podstawie zaprezentowanych pozycji z literatury polskiej i obcej można zwrócić uwagę na bardzo istotny fakt, jakim jest wpływ wojennych doświadczeń dzieci na ich psychikę i dorosłe życie.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oryginalna, ciekawy dobór lektur i ich charakterystyka.

Dziecko w sztuce. Przedstaw zagadnienie na podstawie literatury i wybranej dziedziny sztuki

Ocena:
19/20
Teza: Ukazywanie bohaterów dziecięcych w literaturze i sztuce służy najczęściej wyeksponowaniu zła dorosłych i wzbudzeniu silnych emocji u odbiorcy.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w interesujący sposób przedstawia kreacje dzieci w sztuce, jako wyraz sprzeciwu wobec ich krzywdy. Trafnie dobrana, nietuzinkowa literatura. Bogata prezentacja PowerPoint.

Motyw dziecka w literaturze i sztukach plastycznych. Przedstaw różne sposoby jego ujęcia na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Dziecko podobnie jak dorosły człowiek ma swoje pragnienia i potrzeby. Artyści przedstawiając dziecięce kreacje pragną zwrócić uwagę na prawa najmłodszych.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w ciekawy sposób na malarskich i literackich przykładach ukazuje problem dziecięcej indywidualności. Poprawna biografia i plan wypowiedzi.

Dziecko jako ofiara Holocaustu. Omów problem analizując wybrane przykłady literackie i filmowe

Ocena:
19/20
Teza: Literatura i sztuka stanowią świadectwo makabrycznych zbrodni hitlerowskich wobec dzieci. Śmierć czy ratunek od niej jednakowo wyznaczał tragizm niewinnych, młodych istnień ludzkich.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca, mimo poważnego tematu, dojrzała. Bogata bibliografia pozwala szeroko przedstawić problem dzieci - ofiar Holocaustu. Na wyobraźnię działają zdjęcia dzieci z obozów koncentracyjnych.

Sposoby ukazywania kraju lat dziecinnych w polskiej literaturze XX wieku. Przedstaw na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Kraj lat dziecinnych to mityczny zakątek świata, pełen spokoju i bezpieczeństwa, miejsce, do którego wraca się nie tylko wspomnieniami.

Ocena opisowa nauczyciela: Logiczna, dobrze zaplanowana prac, sprawny, literacki język, ciekawe, samodzielne sądy.

Dziecko jako bohater literacki. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: „Kiedy dziecko się rodzi i na świat przychodzi jest jak Bóg, co powietrzem nagle się zakrztusił i poczuł, że ma ciało, że w ciemnościach brodzi, że boi się człowiekiem być. I że być musi” - Ernest Bryll

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w literackie przykłady z różnych epok. Poprawny styl wypowiedzi oraz plan i bibliografia.

Na przykładzie wybranych utworów z różnych epok przedstaw obrazy dziecka w literaturze.

Ocena:
19/20
Teza: Dziecko jako przedmiot literatury, które w zależności od epoki, przedstawiane było w różnych ujęciach i z różnymi problemami.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w przykłady, przekrojowa i właściwie uargumentowana.

Przedstaw różne sposoby kreacji dziecka w literaturze i malarstwie

Ocena:
18/20
Teza: Dziecko stało się jednym z głównych motywów literackich i było wykorzystywane na przestrzeni wielu epok, a dziecięce kreacje zostały bardzo zróżnicowane.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawa, bogata literatura przedmiotowa. Docenić należy samodzielne myślenie.

Dziecko w świecie dorosłych. Omów, odwołując się do XIX-wiecznej literatury

Ocena:
18/20
Teza: Dziecko pojawiło się jako pełnoprawny bohater w epoce pozytywizmu. Twórcy pragnęli poprzez swoje utwory zwrócić uwagę czytelników na los krzywdzonych i zaniedbanych dzieci.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna. Teza uargumentowana za pomocą licznych pozytywistycznych utworów.

Kraj lat dzieciństwa i młodości w literaturze. Omów na wybranych przykładach.

Ocena:
18/20
Teza: W literaturze, nawet gdy mamy do czynienia z bohaterami już dojrzałymi, spora część opowieści o ich losach poświęcona jest młodości, która na ogół miała olbrzymi wpływ ich dorosłe życie.

Ocena opisowa nauczyciela: Bogate przykłady, dobrze omówione, chociaż pewne myśli powtarzają się. Praca świadczy o wrażliwości i pewnej liryczności autora.

Przedstaw różne sposoby kreowania bohatera dziecięcego w literaturzei malarstwie

Ocena:
17/20
Teza: Literatura i malarstwo ukazują zarówno dzieci szczęśliwe i beztroskie, jak i opuszczone i zaniedbane.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ciekawie przeplata motywy dziecka ukazane w malarstwie i literaturze. Literatura podmiotowa skupia się głównie na epoce pozytywizmu.

Portrety rodziców i dzieci w utworach literackich różnych epok

Ocena:
17/20
Teza: Wzajemne stosunki między rodzicami i ich potomkami, cechują się na tyle rozbudowaną gamą tworzących je odczuć i emocji, że stały się częstym tematem utworów literackich.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, logicznie uargumentowana teza.

Różne kreacje dziecka w literaturze i sztukach plastycznych. Przedstaw na wybranych przykładach

Ocena:
17/20
Teza: W literaturze i sztuce możemy spotykać się z wieloma porterami najmłodszych. Wśród nich na uwagę zasługują obrazy dziecka cierpiącego i zmuszonego do wejścia w rolę dorosłego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przeciętna. Na uwagę zasługuje kompozycja - przeplatanie obrazów literackich i malarskich.

Kreacje dziecka w literaturze i sztuce. Porównaj różne ujęcia na wybranych przykładach

Ocena:
17/20
Teza: Twórcy różnie postrzegają dzieci i dzieciństwo. Najczęściej spotykamy wizerunki dziecka tragicznego, beztroskiego oraz naiwnego.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przekrojowa. Teza dobrze uargumentowana. Można poszerzyć o więcej przykładów ze sztuki.