Pogotowie maturalne: Motywy literackie - Motyw rodziny


Rodzice i dzieci w utworach literackich różnych epok. Na wybranych przykładach przedstaw związki uczuciowe i konflikty postaw

Temat. Rodzice i dzieci w utworach literackich różnych epok. Na wybranych przykładach przedstaw związki uczuciowe i konflikty postaw.

W literaturze spotykamy bardzo różnorodne kreacje rodziców i dzieci. Ich wzajemne relacje zależą w dużym stopniu od modelu rodziny, która może być matriarchalna, patriarchalna, pozbawiona ojca lub matki. Głównym tematem literackim jest sztuka dobrego wychowania. Nie każdy rodzic jest w stanie mu podołać, nie każdego cechuje tak silna odpowiedzialność i dojrzałość. Relacje rodzinne powinny opierać się na wzajemnej miłości, trosce, szacunku i wyrozumiałości, jednak, jak pokazują wybrane przeze mnie teksty, często braknie w domach tych wartości, rodzą się konflikty, a życie rodzinne staje się piekłem. Cierpią z tego powodu, głównie dzieci, które mniej świadome, nie potrafią w pełni zrozumieć problemów rodziców. Czasem jednak zbyt pobłażliwe wychowanie może doprowadzić do odwrotnych skutków – dzieci odwracają się od rodziców, a łącząca ich więź uczuciowa zanika. W swojej prezentacji ukażę, jak trudne i wielowarstwowe mogą stać się związki dzieci i rodziców.

Na początku przedstawię jak silnie mogą wpływać na człowieka związki uczuciowe po śmierci najbliższej osoby. „Treny” Jana Kochanowskiego to poetycki pomnik postawiony przez ojca córce. To poemat liryczny, żałobny, stworzony po stracie ukochanego dziecka. Zwykle utwory żałobne poświęcane były rycerzom w celu podkreślenia ich zasług dla kraju. Kochanowski poświęcił je jednak Urszulce, co świadczy, jak wiele dla niego znaczyła. Poeta - ojciec widział w niej przyszłą poetkę, którą porównuje do Safony. Kochanowski wyraźnie idealizuje w nim córeczkę. Była ona: „ochędożna, posłuszna, karna, nie pieszczona, potrafiła śpiewać, rymować…” Za życia córeczka wypełniała dom swoim szczebiotem, śpiewem, była pociechą rodziców. Z „Trenów” wyłania się obraz dziewczynki grzecznej, wesołej, skromnej i pobożnej. Nie pozwalała ani ojcu, ani matce przepracowywać się i zbytnio zamartwiać:
„Nowe piosnki sobie tworząc, nie zamykając
Ustek nigdy, ale cały dzień prześpiewając,
Jako więc lichy słowiczek w krzaku zielonym
Całą noc prześpiewa gardłkiem swym ucieszonym”.

Po śmierci ukochanego dziecka pustka i ból zapanowały w domu poety. Odejście Urszulki porównuje Kochanowski do snu żelaznego, z którego nigdy nie ma przebudzenia. Samo dziecko porównuje do małej oliwki w dużym sadzie, która nie miała jeszcze ani gałązek, ani listków. Sama ledwo od ziemi odrosła, a już ją ściął nieroztropny sadownik. Aby uzewnętrznić swój żal używa poeta przenośni i epitetów: „nieszczęsne ochędóstwo, żałosne ubiory Mojej najmilszej cory”. Aby podkreślić pustkę w swoim domu po odejściu Urszulki używa kontrastów i zdrobnień: „Pełno nas, a jakoby nikogo nie było Jedną maluczką duszą tak wiele ubyło”. Posługuje się również często apostrofą, w sposób bezpośredni zwraca się do Urszulki, jak gdyby ona żyła:
„Ucieczna moja śpiewaczko! Safo Słowieńska!,
Wielkieś mi uczyniła pustki w domu moim,
Moja droga Orszulo, tym zniknieniem swoim”.

„Ojciec Goriot” Balzaca to utwór będący studium źle zrozumianej miłości ojcowskiej. Tytułowy Jan Joachim Goriot, kiedy po siedmiu latach małżeństwa traci ukochaną żonę, wszystkie swoje uczucia skupia na dwóch córeczkach, Anastazji i Delfinie. Właśnie wtedy zaczyna się tragedia ojca, który nie zdaje sobie sprawy z błędów wychowawczych, jakie stale popełnia. Dorastające panienki nie wiedzą, że trzeba się dzielić z innymi, szanować uczucia drugiego człowieka. Traktują ojca jak automat do spełniania marzeń. Goriot ubóstwia je i umacnia ich dumę i ambicje, rozpieszcza zbytkiem. Stara się o to, by odpowiednio wyszły za mąż. Córki zaczynają wstydzić się ojca, który jest żywym symbolem ich niskiego pochodzenia, a zięciowie nie chcą go u siebie przyjmować. Goriot wprowadza się do pensjonatu pani Vauquer , gdzie zajmuje pokoje o różnym standardzie, aż do najbardziej nędznego. Oszczędzone pieniądze oddaje córkom, których potrzeby stale rosną. Ciągle nie zauważa nikczemności i wyrachowania własnych dzieci. Winą za wszystko obarcza niegodziwych zięciów. Jedyną radością tego biedaka jest patrzenie na córki, choć te wielkie „damy” odwiedzają go tylko wtedy, gdy chcą od niego wydostać pieniądze. Do ich mieszkań ojciec Goriot wchodzi ukradkiem - kuchennymi schodami. Ale i te odwiedziny zdarzają się zbyt rzadko. Sam siebie oszukuje: „Jestem szczęśliwym ojcem”. Sposób pojmowania szczęścia przez Goriota zupełnie rozmija się z podstawowymi zasadami moralnymi. Jego sposób przeżywania miłości ojcowskiej, bezgraniczna ofiarność na rzecz córek , które nim gardzą , odpychają go i wykorzystują, to dowody jego dziwnego zaślepienia, uczuciowej patologii. Bez trudu można zauważyć, że Goriot traci poczucie godności, rezygnuje z zaspokajania podstawowych potrzeb, w ogóle nie myśli o sobie, nie planuje ponownego założenia rodziny, wyrzeka się pracy, oddaje wszelkie wartościowe przedmioty, niczego nie pragnie ani nie potrzebuje.

Córki niegodziwie wykorzystują miłość ojcowską Goriota i przed tym zrujnowanym, schorowanym człowiekiem grają komedię, by go ograbić do reszty. Anastazja i Delfina dbają wyłącznie o swoje interesy. Opuszczają ojca i moralnie zabijają. Przyczyniają się też bezpośrednio do jego apopleksji i zgonu. W końcowej partii powieści konający Goriot daremnie oczekuje przyjścia córek. Balzak wznosi się w tych scenach na wyżyny prawdziwego tragizmu, stwarzając w postaci Goriota jakby ucieleśniony wyrzut sumienia, jakby ostrzeżenie dla wszystkich niewdzięcznych dzieci, które zapominają o swoich obowiązkach wobec rodziców. Balzak przedstawił zatem model rodziny nieszczęśliwej z powodu braku uczuć łączących ojca i córki. Rodzina Goriota jest niepełna – nie ma w niej matki. Ojciec nie potrafi nauczyć córek najważniejszego – miłości. Rodzina, w której nie pielęgnuje się uczuć, nie ma szans na przetrwanie.

Alina i Balladyna to córki, które wychowywane są z kolei przez samotną Wdowę. O ich losach dowiadujemy się z dramatu Juliusza Słowackiego - „Balladyna”. Obydwie są piękne, choć o odmiennym wyglądzie i przeciwnych charakterach. Alina jest pracowita, dobra, pobożna, pełna współczucia i miłości. Okazuje matce należny szacunek, troszczy się o nią – w czasie żniw nie godzi się, by matka wychodziła w pole. Mówi: „Nie! nie, nie, jutro odpoczywa matka, / A my z siostrzycą idziemy na żniwo.” Nawet ptaki – jaskółki „wyczuwają” jej dobre serce. Balladyna to zaprzeczenie siostry. To matka troszczy się o nią, sugeruje, by dbała o swój wygląd, ponieważ pierwsza powinna wyjść za mąż. Balladyna jest leniwa, niezbyt skora do pracy. Starsza córka Wdowy nie wierzy w opowieści matki o bajkowym „królewicu”, młodsza przeciwnie, lubi matczyne opowieści, bo twarz staruszki ma wówczas błogi wygląd. To Alina pierwsza obiecuje zabrać matkę do zamku, gdy tylko Kirkor wybierze ją na żonę. Balladyna tylko potwierdza tezę siostry, a właściwie robi to za nią matka. Później jednak i temu postanowieniu przeczy. Na uwagę zasługuje fakt, iż obie córki wychowywane były przez matkę w podobny sposób, czerpały z tych samych wzorców, jednak wyrosły na dwie zupełnie przeciwne osoby. O wartościach wyznawanych przez Balladynę i jej stosunku do matki dowiadujemy się, gdy po zabójstwie Aliny zostaje zoną Kirkora. Kiedy ze staruszką przenosi się do zamku młoda kobieta próbuje zatuszować swoje chłopskie pochodzenie. Wymyśla fikcyjną historię książęcego rodu. Matkę nazywa mamką, a następnie w burzową noc wyrzuca ją z twierdzy. Wdowa głęboko i tragicznie przeżywa zdradę Balladyny. Zrozpaczona próbuje odebrać sobie życie, a piorun wypala jej oczy. Mówi do Pustelnika:
„(...) W taką zawieruchę!
W takie pioruny, na deszcz wygnać matkę!”
Jako niewidoma żebraczka porusza się po świecie, by kiedyś stanąć przed obliczem króla i wyznać mu swój ból, opowiedzieć o niesprawiedliwości, jakiej doświadczyła:
„Królu! Złoty panie!
Każ mojej córce, która ma złota obfitość,
Niechaj mnie kocha.”
Gdy staje przed królem - sędzią jest Balladyna. Wdowa nie zdradza jednak imienia niewdzięcznej dziewczyny. Zostaje skazana na tortury, ale i wówczas milczy. Umiera przekonana o niesprawiedliwości swiata.

„Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej to powieść przedstawiająca rozległy obraz życia społeczeństwa polskiego na Litwie. Przyjrzymy się dziełu Orzeszkowej tylko jako powieści rodzinnej. Podobnie jak Serbinowo w „Nocach i dniach” Marii Dąbrowskiej, tak Korczyn w „Nad Niemnem” są główną areną powieściowych wydarzeń. Dworek rodziny Korczyńskich to majątek dziedziczony z pokolenia na pokolenie. Jego aktualny gospodarz – Benedykt – po powstaniu styczniowym ma problemy z utrzymaniem gospodarstwa. Jednak traktuje je jako „gniazdo ojczyste”, próbuje podtrzymać dawne tradycje i obyczaje, sprzeciwia się modnym nowinkom, a nawet kpi z nich. Orzeszkowa przedstawia w „Nad Niemnem” różne modele rodziny i zastanawia się, co tworzy szczęście rodzinne. Dokładnie opisuje stosunki panujące w domu. Wnikliwie analizuje przyczyny nieporozumień, konfliktów, oddalania się od siebie osób bliskich. Przedstawia też, w jak różny sposób bohaterowie rozumują swoją role jako małżonków, rodziców czy dzieci. Kreśli, więc portrety matek i żon, ojców i mężów, często bardzo różniących się od siebie i inaczej pojmujących swoje obowiązki. Kirłowa to wzorowa matka i żona. Emilia Korczyńska to przykład kobiety uchylającej się od obowiązków rodzinnych. Starzyńska obarcza opieką nad swoimi dziećmi inne osoby. Pani Andrzejowa poświęca wychowaniu syna wiele wysiłku i starań, mimo to nie osiąga sukcesu wychowawczego. Dzieło Orzeszkowej to także kwintesencja niespełnienia, zwłaszcza niespełnionej miłości. Pary małżeńskie funkcjonują na zasadzie wzajemnego przebywania „obok siebie”. Uczucia małżonków uczucia dawno wygasły. Nieszczęśliwi są Benedykt i Emilia, Zygmunt i Klotylda. „Kompromisowy” jest związek Bolesława i Marii Kirłów (pani Kirłowa toleruje zachowanie męża). Warto zauważyć, że nieszczęśliwe małżeństwa znajdują się zwłaszcza wśród szlachty i arystokracji. W zaścianku problem nieudanych związków nie istnieje. Tu „budulcem” miłości jest wzajemne wsparcie, wspólna praca i wychowywanie dzieci.

Orzeszkowa ukazuje też ojców i mężów rozmaicie traktujących swoje obowiązki: od poważnego i odpowiedzialnego Benedykta po Kirłę czy Zygmunta Korczyńskiego, którzy nie przejawiają zainteresowania swoimi rodzinami. Konflikt pokoleń najwyraźniej zarysowany jest w relacjach Witolda z ojcem. Benedykt to dobry rodziciel, wpaja synowi zasady dobrego wychowania i postępowania. Witold mówi o tym tak: „Ojcze mój! Do grobu, do ostatniego tchnienia wdzięcznym ci będę, żeś mię nigdy od reszty ludzkości nie oddzielał, piedestałów mi nie budował, na królewicza i samoluba mię nie chował…”. Początkowo, kiedy dojrzały Witold przedstawia ojcu swoje idee i poglądy ten krytykuje go, często kłócą się. Kłótnie są dla nich utrapieniem i oboje zdają sobie sprawę, że nie mogą odnaleźć wspólnego języka. Nie rezygnują, ale każda kolejna rozmowa przynosi kłótnię pomimo wielkiej miłości. Kiedy Witold przychodzi z poselstwem od Bohatyrowiczów i z prośbą pogodzenia się Benedykt znów przystępuje do słownej ofensywy. Witold na szczęście zachowuje spokój i w końcu do ojca docierają głosy, które w sobie zdusił. Przypomina sobie, że sam kiedyś żył takimi ideałami, miał ogromne marzenia i wychował syna w takich wartościach, że teraz Witold ma prawo i dokonuje krytyki ojca. Benedykt wspomina, że to ciężkie czasy zagłuszyły w nim te prądy walki o wspólne dobro i pokój między ludźmi.

Inteligencka, artystyczna, wielopokoleniowa rodzina w „Tangu” Sławomira Mrożka zostaje ukazana w dramacie w krzywym zwierciadle satyry i groteski. Występuje tu parodia konfliktu pokoleń – to rodzice są awangardowi, a syn Artur preferuje tradycję i ład. Relacje rodzinne w „Tangu” ocenia i komentuje przede wszystkim Artur, który samotnie - jak szalony bohater romantyczny – podejmuje próbę ocalenia wartości lekceważonych i miażdżonych przez nowoczesnych rodziców. W domu panują pewne, przez wszystkich (oprócz Artura) przestrzegane „zasady”: tolerancja, swoboda, odstępstwo od tradycyjnie pojmowanych norm współżycia w rodzinie, itp. W myśl tych ideałów Stomil – ojciec Artura – nie zwraca uwagi na wiarołomstwo swojej żony, Eleonora – jego matka – wyzbywa się jakichkolwiek hamulców natury moralnej, a Babcia zachowuje się i wyraża jak młoda, zbuntowana pannica. Nikt z wymienionych osób nie wypełnia zadań wynikających z układu relacji rodzinnych. Małżonkowie traktują się nawzajem jak znajomi, Babcia nie stoi na straży tradycyjnych wartości i nie stara się uzdrowić relacji między Stomilem i Eleonorą, zaś matka Artura wręcz jawnie protestuje przeciwko próbom odnowienia dawnych konwencji. Wydaje się, że tylko postawa Artura zakłóca wzajemną akceptację i poszanowanie wolności tak kultywowanej w tym domu.

Mimo sukcesu, jakim jest osiągnięcie owej wymarzonej wolności, nie ma tu osób szczęśliwych. Bezgraniczna swoboda odebrała im zdolność przeżywania – nie potrafią kochać ani cierpieć, nie stać ich na żadne emocje. Kontrrewolucyjne dążenia Artura do przywrócenia właściwych proporcji pomiędzy wolnością a ładem sytuują go na pozycji przeciwnika ideowego. Jest synem i wnukiem, który nie ma żadnego oparcia w rodzinie i – na dodatek – reprezentuje „groźne” poglądy. Artura razi przede wszystkim niechlujność ojca, ciągle poszukującego artysty, nowoczesne podejście do małżeństwa jego matki, kobiety „wyzwolonej”, związanej z nieokrzesanym prostakiem Edkiem. Korzysta ona ze swobody, na którą pozwala jej Stomil. Eleonora nie liczy się z opinią dorosłego już syna, a nawet oburza się, że nie ucieleśnia on jej marzeń. Nie jest uosobieniem kobiety – żony czy matki – w tradycyjnym sensie. Nie jest też przykładem troskliwości wobec własnej matki. Nie jest zdolna do prawdziwej miłości, ani żalu po stracie dziecka. Nie potrafi, ani nie próbuje przeciwstawić się zabójcy Artura. Mrożek demaskuje współczesny, powojenny model rodziny. Krytykuje go głównie z powodu braku wartości, jakie powinna nieść rodzina.

Nie sposób uniknąć w rodzinie konfliktów i nieporozumień. Jeśli poszczególni członkowie rodziny darzą się szacunkiem i miłością są one rozwiązywane w sposób pokojowy, jednak jeśli brakuje miłości lub jest ona okazywana w nadmiarze, jak w przypadku Balladyny oraz Anastazji i Delfiny dochodzi do tragedii. Związki uczuciowe pomiędzy krewnymi są bardzo silne, nie można się ich wyprzeć, czy pozbyć się zupełnie. Najboleśniej dają o sobie znać po śmierci kogoś bliskiego, wówczas dopiero możemy uświadomić sobie jak bardzo darzyliśmy kogoś miłością. Nikną wtedy wszystkie spory, zatargi, a konflikty okazują się błahe. Szkoda, że na co dzień zapominamy często, że poprawne relacje pomiędzy dziećmi i rodzicami są tak ważne i od nich w wielkim stopniu zależy nasze szczęście i życiowy optymizm. Czując oparcie wśród najbliższych można osiągnąć bardzo wiele.

strona:    1    2    3    4    5  





Scharakteryzuj różne ujęcia motywu rodziny w wybranych utworach XIX wieku

Ocena:
20/20
Teza: W literaturze spotykamy bardzo różnorodne modele rodziny.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przejrzysta. Napisana poprawnym językiem. Właściwa kolejność argumentów i wnioski.

Przedstaw, scharakteryzuj i oceń różne portrety małżeństw ukazane w literaturze

Ocena:
20/20
Teza: Istnieje duża różnorodność konstruowania portretów małżeństw i ich roli w utworach literackich.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przejrzysta, zawiera bogatą bibliografię, dzięki czemu ukazana zostaje różnorodność związków małżeńskich. Autorka odwołuje się do kilku epok. Sprawny literacki język.

Obrazy małżeństw i rodzin w literaturze. Omów różnorodne ujęcia motywu na podstawie wybranych tekstów literackich trzech epok.

Ocena:
20/20
Teza: Podobieństwa i różnice w ujęciu motywu małżeństwa i rodziny w trzech epokach literackich.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca szczegółowo opisuje relacje rodzinne i wzory małżeństw w trzech epokach literackich. Poprawny styl wypowiedzi.

Rodzice i dzieci. Przedstaw relacje między rodzicami i dziećmi na wybranych przykładach literackich i filmowych.

Ocena:
20/20
Teza: Głównym tematem literackim i filmowym jest sztuka dobrego wychowania.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwa, ciekawe przykłady literackie i filmowe. Bogata argumentacja i konsekwentna konstrukcja treści.

Rodzina i jej społeczne funkcje. Zaprezentuj temat, odwołując się do wybranych przykładów z literatury

Ocena:
20/20
Teza: Obok rodzin szczęśliwych, w których poszczególni członkowie szanują się i darzą miłością spotykamy rodziny pozbawione tych wartości, które nie spełniają swoich funkcji.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bogata w przykłady, przemyślana i godna polecenia. Płynny język wypowiedzi, poprawna kompozycja.

Rodzina dawniej i dziś. Porównaj modele rodzin, odwołując się do dzieł literackich i filmowych.

Ocena:
20/20
Teza: Czy dawna i współczesna rodzina wygląda tak samo?

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni realizuje temat. Poprawna bibliografia, bogaty plan pracy.

Rodzice i dzieci w utworach literackich różnych epok. Na wybranych przykładach przedstaw związki uczuciowe i konflikty postaw

Ocena:
20/20
Teza: Relacje rodzinne powinny opierać się na wzajemnej miłości, trosce, szacunku i wyrozumiałości, jednak, jak pokazują wybrane przeze mnie teksty, często braknie w domach tych wartości, rodzą się konflikty, a życie rodzinne staje się piekłem.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca kompletna, napisana płynnym stylem, oparta na bogatych przykładach.

Motyw cierpienia rodzicielskiego. Omów wybrane teksty literackie i przykłady z innych dziedzin sztuki

Ocena:
20/20
Teza: Literatura od najdawniejszych czasów obsadzała wśród swoich bohaterek postaci rodziców.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca obszerna. Szczegółowo ukazuje temat, koncentrując się na portretach rodziców w obliczu śmierci ich dziecka.

Motyw nieszczęśliwej rodziny w literaturze. Omów przyczyny i skutki nieszczęścia

Ocena:
20/20
Teza: Mimo iż podstawowy model rodziny przetrwał wieki, to jednak w różnych epokach występowały odmienne problemy, które dzieliły poszczególnych członków rodziny.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca konkretna, ukazująca różne wizerunki nieszczęśliwych rodzin. Poprawna bibliografia i styl wypowiedzi.

Ewolucja modelu życia rodzinnego w odwołaniu do wybranych dzieł literackich

Ocena:
20/20
Teza: Podstawowe funkcje rodziny nie uległy przez lata zmianom, które utrwalała na swoich kartach literatura.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni realizuje temat, ukazując jak zmieniało się przez wieki postrzeganie rodziny. Poprawny plan i bibliografia.

Wizerunki ojców w literaturze. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Opiekuńcza oraz wychowawcza funkcja ojca, przedmiotem zainteresowania polskiej i światowej literatury.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca rzetelnie przygotowana, odwołująca się do wielu różnych wizerunków ojca. Przemyślane zakończenie.

Motyw rodziny w literaturze polskiej i światowej. Analizując wybrane teksty, porównaj różne ujęcia motywu rodziny

Ocena:
20/20
Teza: Jak pokazują przykłady literackie, więcej jest obrazów rodzin z problemami.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca konkretna, przedstawiona teza dogłębnie udowodniona.

Dom i rodzina jako motyw literacki. Omów różne sposoby jego ujęcia na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Twórcy literatury, świadomi, jak wielką rolę w egzystencji każdego odgrywa dom i rodzina, często sięgali po związane z nimi motywy.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w pełni wyczerpuje temat. Poprawna bibliografia i ramowy plan pracy.

Jakie znaczenie ma dom i rodzina w życiu człowieka? Zaprezentuj funkcjonowanie tego motywu, odnosząc się do utworów różnych epok literackich

Ocena:
20/20
Teza: Autorzy, analizując mechanizmy tworzące rodzinny dom, szeroko opisywali jego znaczenie.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca konkretna, na temat, zawiera właściwą analizę poprawnie dobranych dzieł.

Literatura XX wieku o domu i rodzinie - serio i prześmiesznie. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
20/20
Teza: Zarówno śmieszne, jak i poważne obrazy rodzinnego domu wiele mówią o świadomości i wartościach wyznawanych przez ich mieszkańców.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca napisana płynnym językiem. Ciekawe przykłady, w pełni zrealizowany temat.

Przedstaw dramat rodziców po utracie dziecka na podstawie wybranych utworów literackich

Ocena:
20/20
Teza: Różne literackie ujęcia rozpaczy po stracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawnie skonstruowana, poszczególne wątki konsekwentnie zrealizowane.

Różne ujęcia motywu rodziny w literaturze. Omów je, odwołując się do wybranych tekstów literackich

Ocena:
20/20
Teza: Literackie kreacje rodzin dostarczają czytelnikom bogatych wzorców.

Ocena opisowa nauczyciela: Bardzo przejrzysta i przekrojowa praca.

Motyw cierpienia rodziców po stracie dziecka. Omów na wybranych przykładach.

Ocena:
20/20
Teza: Przedstawienie literackich portretów rodziców cierpiących po utracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca obszernie i przekrojowo ukazuje literackie zapisy rozpaczy rodziców w obliczu utraty swych potomków.

Archetyp uczuć rodzicielskich w literaturze różnych epok

Ocena:
20/20
Teza: Archetyp uczuć rodzicielskich silnie zmieniał się od antyku po czasy współczesne.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca w ciekawy sposób pokazuje jak zmieniał się archetyp uczuć rodzicielskich od przykładów wyidealizowanych po współczesne utwory skupiające się na zerwaniu więzów w rodzinie.

Wizerunek rodzica cierpiącego po stracie dziecka

Ocena:
20/20
Teza: Przedstawienie literackich przykładów rodziców cierpiących po stracie dziecka.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca bardzo obszerna i szczegółowa, oparta na bogatej i ciekawej literaturze. Poprawna prezentacja pps.

Życie rodzinne w Nocach i dniach Marii Dąbrowskiej i telenowelach współczesnych

Ocena:
20/20
Teza: Przedstawienie życia rodzinnego w „Nocach i dniach” Marii Dąbrowskiej i telenowelach współczesnych.

Ocena opisowa nauczyciela: Ciekawy temat, trafna analiza problemu. Oryginalna teza i wnioski.

Porównanie ujęcia motywu domu rodzinnego w serialu telewizyjnym, filmie i literaturze

Ocena:
20/20
Teza: Dzieła literackie i filmowe dokumentują najważniejsze procesy i zmieniające się relacje jakie zachodzą w przestrzeni rodzinnego domu.

Ocena opisowa nauczyciela: Świetna praca oparta na bogatym materiale. Przemyślana i konsekwentna kompozycja.

Różne sposoby kreowania obrazu rodziny i ich funkcje w utworach literackich

Ocena:
20/20
Teza: Literackie typowe, choć odmienne modele rodzin i ich rola w poszczególnych utworach.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja zgrabnie napisana, ukazuje różnorodność funkcji jakie pełni motyw rodziny.

Tęsknota za szczęściem rodzinnym – odwieczny motyw literacki. Omów motyw na przykładach wybranych utworów literackich

Ocena:
20/20
Teza: W literaturze ukazane zostały pozytywne rodziny, w których panowało szczęście, jak i takie, w których bohaterowie mogli jedynie za szczęściem rodzinnym tęsknić.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja bogata w literackie przykłady z różnych epok. Poprawna kompozycja i ramowy plan pracy.

Obraz rodziny w literaturze. Omów na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Literatura dostarcza nam różnorodne modele rodzin.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja dobra. Temat potraktowany przekrojowo. Autor skupia się na wybranych modelach rodziny, prezentując ich wady i zalety.

Motyw rodziny w literaturze. Omów różne modele relacji rodzinnych na wybranych przykładach z literatury krajowej i światowej

Ocena:
19/20
Teza: Relacje rodzinne nie są łatwe do zbudowania, więc w literaturze nie ma wiele przykładów wyidealizowanych rodzin.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja przemyślana. Poprawny język i styl wypowiedzi. Do dopracowania wnioski.

Motyw nieudanych małżeństw w literaturze. Rozwiń problem na wybranych przykładach

Ocena:
19/20
Teza: Na przestrzeni kolejnych epok literackich małżeństwo było realizowane zgodnie z panującym światopoglądem.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca wnikliwa i przemyślana. Bogata bibliografia.

Wpływ domu rodzinnego na kształtowanie osobowości człowieka. Omów na wybranych przykładach literackich i własnych doświadczeniach

Ocena:
19/20
Teza: Występująca w domu rodzinnym miłość jest warunkiem przekazania młodym ludziom określonego systemu wartości oraz tradycji kształtujących osobowość.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, w pełni zrealizowany temat i uargumentowana teza.

Obraz domu rodzinnego w literaturze. Przedstaw, opierając się na wybranych przykładach z rożnych epok

Ocena:
19/20
Teza: Relacje pomiędzy członkami domostw są często wykorzystywane do przedstawienia mentalności przedstawicieli danej epoki, a także ich sposobu postrzegania świata.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje na właściwie dobranych przykładach jak różnie może zostać wykorzystany motyw rodzinnego domu. Poprawny język, dobrze uargumentowana teza.

Konflikty rodzinne w wybranych dramatach. Przedstaw, odwołując się do wybranych utworów z różnych epok

Ocena:
19/20
Teza: Dramat poprzez swoją szczególną formę i dialogowość stanowi od wieków niewyczerpany sposób na ukazanie rodzinnych konfliktów.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca przejrzysta, logiczny wstęp i zakończenie. Poprawny styl wypowiedzi.

Omów rolę domu rodzinnego w życiu bohaterów wybranych dzieł literackich

Ocena:
19/20
Teza: We wszystkich odwołujących się do motywu rodzinnego domu utworach podkreślana jest waga stosunków panujących w rodzinie i mich wpływu na samopoczucie jej członków.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja w pełni realizuje temat.

Model polskiej rodziny w świetle wybranych utworów literackich

Ocena:
19/20
Teza: Choć model polskiej rodziny zmieniał się w zależności od epoki historycznej zazwyczaj dominowała w nim tradycja i wzajemny szacunek.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca oparta na polskiej literaturze. Pokazuje jak w zależności od czasów historycznych rodzina postrzegana była przez wybranych autorów.

Czy dom i rodzina mogą stać się przewodnią ideą w życiu człowieka? Rozważ zagadnienie, odwołując się do wybranych lektur

Ocena:
19/20
Teza: Czy rzeczywiście dla każdego dom i rodzina to najważniejsze elementy w życiu?

Ocena opisowa nauczyciela: Poprawna, przemyślana prezentacja.

Zaprezentuj relacje między ojcami i synami na wybranych przykładach z literatury

Ocena:
18/20
Teza: Zdrowe relacje między rodzicami a dziećmi są możliwe niezależnie od czasu, w jakim przyszło żyć bohaterom literackim.

Ocena opisowa nauczyciela: Prezentacja poprawna. Ciekawe podejście, dobrze dobrane argumenty. Na uwagę zasługuje poprawna bibliografia.

Piekło rodzinnego życia. Przedstaw problem na wybranych przykładach literackich

Ocena:
18/20
Teza: Literatura często odnosi się do motywu nieszczęśliwych i tragicznych rodzin.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca ukazuje różne powody dla których rodzinny dom przypomina piekło. Poprawnie dobrane argumenty. Dobrze zbudowany konspekt pracy.

Rodzina jako miejsce ludzkich dramatów. Omów temat, wykorzystując współczesne utwory literackie i filmowe

Ocena:
18/20
Teza: Współcześnie dominują obrazy patologicznych rodzin.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca zwięzła i spójna.

Portrety rodziców i dzieci w utworach literackich różnych epok

Ocena:
17/20
Teza: Wzajemne stosunki między rodzicami i ich potomkami, cechują się na tyle rozbudowaną gamą tworzących je odczuć i emocji, że stały się częstym tematem utworów literackich.

Ocena opisowa nauczyciela: Praca poprawna, logicznie uargumentowana teza.

Porównanie różnych wizerunków życia rodzinnego w literaturze i sztuce

Ocena:
17/20
Teza: Dobre relacje rodzinne są trudne do zbudowania, jednak są podstawą szczęścia każdego człowieka.

Ocena opisowa nauczyciela: Pomysł dobry, wykonanie nieco słabsze. Poprawna bibliografia i plan pracy.